PHẠM NGỌC THẠCH – VỊ BỘ TRƯỞNG XIN TRỞ LẠI CHIẾN TRƯỜNG VÀ KHÔNG TRỞ VỀ

Có những người khi đã ở vị trí lãnh đạo cao, hoàn toàn có thể phục vụ đất nước từ một văn phòng ở hậu phương. Nhưng bác sĩ Phạm Ngọc Thạch lại lựa chọn một con đường khác. Khi cuộc chiến ở miền Nam bước vào giai đoạn ác liệt, ông tha thiết xin được trực tiếp trở lại chiến trường.

Phạm Ngọc Thạch sinh năm 1909 tại Quy Nhơn, được đào tạo y khoa và tốt nghiệp bác sĩ tại Pháp. Ông sớm tham gia hoạt động yêu nước, trở thành một trong những thủ lĩnh của Thanh niên Tiền phong tại Nam Bộ và tham gia giành chính quyền trong Cách mạng Tháng Tám năm 1945. Sau đó, ông trở thành Bộ trưởng Y tế đầu tiên của Chính phủ lâm thời Việt Nam Dân chủ Cộng hòa.

Trong những năm sau đó, Phạm Ngọc Thạch dành rất nhiều tâm sức để xây dựng nền y tế mới. Ông đặc biệt quan tâm đến những căn bệnh đang đe dọa hàng triệu người như lao, sốt rét và các bệnh truyền nhiễm. Quan điểm của ông là y tế không thể chỉ chờ người bệnh đến bệnh viện mà phải đi vào cộng đồng, phòng bệnh từ cơ sở.

Khi chiến tranh phá hoại miền Bắc diễn ra, ngành y tế phải thay đổi để thích ứng với điều kiện bom đạn. Phạm Ngọc Thạch cùng đồng nghiệp xây dựng hệ thống cấp cứu, điều trị nhiều tuyến và chuẩn bị lực lượng chi viện cho miền Nam.

Năm 1968, lúc đã ở tuổi gần 60 và đang giữ cương vị Bộ trưởng Bộ Y tế, ông vẫn tha thiết xin vào chiến trường miền Nam. Sau khi được chấp thuận, ông bí mật vượt đường dài vào chiến trường, trực tiếp khảo sát các bệnh viện, bệnh xá, đội phẫu thuật và tình hình sức khỏe của bộ đội, cán bộ, nhân dân.

Ở chiến trường, ông làm việc với một cường độ rất lớn. Người Bộ trưởng không đến để thăm hỏi tượng trưng mà trực tiếp tìm hiểu từng vấn đề về tổ chức, điều trị, bệnh tật và chuẩn bị phương án phát triển hệ thống y tế.

Nhưng chuyến đi ấy trở thành chuyến đi cuối cùng.

Tháng 11 năm 1968, Phạm Ngọc Thạch qua đời tại chiến trường miền Nam trong điều kiện sức khỏe suy kiệt và bệnh tật nặng. Ông không trở về Hà Nội như kế hoạch.

Câu chuyện của ông gây xúc động bởi đây không phải một người trẻ chưa hiểu hết hiểm nguy chiến trường. Phạm Ngọc Thạch là một bác sĩ giàu kinh nghiệm, một Bộ trưởng và hiểu rất rõ những gì đang chờ mình trên đường vào Nam.

Nhưng ông vẫn đi.

Có những người lãnh đạo chọn quan sát chiến trường qua báo cáo. Phạm Ngọc Thạch lại lựa chọn đi đến tận nơi người bệnh và người lính đang cần mình. Cuộc đời ông nhắc chúng ta rằng trách nhiệm càng lớn thì sự dấn thân đôi khi càng phải lớn hơn.