Phạm Thị Ngư - Mẹ Việt Nam anh Hùng
Mẹ có 7 người con và 1 con rể là liệt sĩ. Suốt hai cuộc kháng chiến, mẹ vừa là cơ sở cách mạng, vừa trực tiếp tham gia hoạt động giao liên, nuôi giấu cán bộ. Dù chịu nhiều mất mát to lớn, mẹ vẫn một lòng kiên trung với cách mạng, trở thành biểu tượng cao đẹp của người mẹ Việt Nam.
Sinh năm 1912 trong một gia đình nông dân nghèo ở vùng đất đầy nắng gió của Hàm Thuận Bắc, mẹ Phạm Thị Ngư sớm phải đối mặt với cuộc sống cơ cực khi cha mẹ mất sớm. Lớn lên giữa vùng quê khô cằn nhưng giàu truyền thống yêu nước, mẹ sớm hình thành ý chí kiên cường và tinh thần gắn bó với quê hương. Sau khi lập gia đình, mẹ cùng chồng trở thành cơ sở cách mạng, âm thầm nuôi giấu cán bộ, tiếp tế lương thực và làm giao liên cho lực lượng kháng chiến.
Trong những năm kháng chiến chống Pháp, căn nhà nhỏ của mẹ là nơi trú ẩn an toàn cho nhiều chiến sĩ. Những bao gạo, gói thuốc, hay từng đồng tiền ít ỏi mẹ góp nhặt đều trở thành nguồn sống quý giá cho bộ đội nơi chiến khu. Bất chấp sự kiểm soát gắt gao và nguy hiểm luôn rình rập, mẹ vẫn kiên trì hoạt động, góp phần duy trì mạch liên lạc giữa nội thành và căn cứ.
Bước sang thời kỳ kháng chiến chống Mỹ, cuộc sống của mẹ càng thêm gian khổ. Chồng mất sớm, mẹ một mình nuôi con và tiếp tục hoạt động cách mạng. Mẹ lần lượt tiễn các con lên đường theo tiếng gọi của Tổ quốc. Nhưng chiến tranh khốc liệt đã cướp đi của mẹ những người thân yêu nhất. Từ người con trai đầu tiên hy sinh, cho đến những người con tiếp theo, rồi cả con rể, tất cả đều ngã xuống vì độc lập dân tộc.
Nỗi đau ấy không gì có thể bù đắp. Nhưng điều khiến người đời khâm phục chính là sự kiên cường của mẹ. Mẹ không gục ngã, không oán than. Trái lại, mẹ vẫn tiếp tục làm giao liên, dẫn đường cho bộ đội, nuôi giấu cán bộ ngay trong lòng địch. Trong cuộc Tổng tiến công Tết Mậu Thân 1968, mẹ còn trực tiếp tham gia chỉ đường, hỗ trợ lực lượng chiến đấu và cứu giúp đồng đội thoát khỏi vòng vây của kẻ thù.
Có lẽ câu nói giản dị mà sâu sắc của mẹ đã thể hiện trọn vẹn tinh thần ấy:
“Nếu còn con, còn cháu lúc đó, mẹ cũng biểu tụi nó đi đánh Mỹ.”
Đó không chỉ là lời nói, mà là cả một cuộc đời dâng hiến cho Tổ quốc.
Với những hy sinh và đóng góp to lớn, mẹ Phạm Thị Ngư được phong tặng danh hiệu Anh hùng Lực lượng vũ trang nhân dân năm 1978, và năm 1994 được tuyên dương Bà mẹ Việt Nam Anh hùng trong đợt đầu tiên của cả nước.
Mẹ qua đời năm 2002, nhưng hình ảnh người mẹ hiền từ, kiên trung, đã hiến dâng gần như trọn vẹn gia đình mình cho đất nước vẫn còn sống mãi. Trên mảnh đất Phan Thiết hôm nay, câu chuyện về mẹ không chỉ là ký ức, mà còn là ngọn lửa truyền thống, nhắc nhở các thế hệ sau về giá trị của độc lập, tự do – được đánh đổi bằng máu và nước mắt của những người mẹ Việt Nam anh hùng.


