Anh hùng Lực lượng vũ trang

Phạm Văn Vẽ

Đồng Tháp03/07/2026Bảo tàng Đồng Tháp (Xã Đoàn Bình Thành)2 lượt xem0 lượt chia sẻ

Ông Phạm Văn Vẽ sinh năm 1930, quê làng Tân Dương, quận Lai Vung, tỉnh Sa Đéc (nay là xã Tân Dương, huyện Lai Vung, tỉnh Đồng Tháp).

Xuất thân trong một gia đình nông dân nghèo, làm thuê, đánh bắt cá trên sông rạch nên ngay từ tuổi thiếu niên ông đã giỏi bơi lặn.

Sau Cách mạng Tháng Tám năm 1945, mới 15 tuổi, ông đã cùng nhiều thanh niên địa phương tham gia cách mạng, làm liên lạc cho Vệ Quốc đoàn. Kết thúc cuộc kháng chiến chống Pháp, ông được phân công ở lại địa phương hoạt động hợp pháp, xây dựng cơ sở. Năm 1960, ông thoát ly gia đình vào du kích xã. Với tài bơi lặn và đánh địch bằng lựu đạn, ông đã diệt được hơn 70 tên địch, trong đó có 2 cố vấn Mỹ, phá hỏng 1 tàu và thu nhiều vũ khí.

Trận tấn công đầu tiên bằng lựu đạn vào tháng 01/1960. Sau khi nghiên cứu đồn Tân Dương, ông giả làm người đi chài lưới trên sông, đến cặp đồn địch, ông lên mé bờ, dùng lựu đạn ném vào đám lính đang chờ cờ, làm chết 4 tên, 7 tên bị thương. Xong ông nhảy xuống sông lặn về phía bên kia, trở về căn cứ an toàn.

Tháng 10/1962, trên đường đi công tác, ngang qua cầu ván trong xã, bắt ngờ bị địch bao vây, nhanh trí, ông rút chốt lựu đạn ném về phía địch, rồi nhảy xuống sông lặn về bờ bên kia an toàn.

Biết tài đánh địch của ông, Tỉnh đội Vĩnh Long rút về làm tiểu đội trưởng đội đặc công. Nhưng do yêu cầu của địa phương, nên mấy tháng sau, ông được điều về làm Xã đội trưởng xã Tân Dương. Địch khiếp sợ, treo giải thưởng 10 ngàn đồng, sau đó tăng lên 20 ngàn đồng cho ai bắt sống hoặc giết được ông.

Ngày 16/12/1964, Xã đội trưởng Phạm Văn Vẽ chỉ huy Đội Du kích xã Tân Dương phối hợp với đơn vị của thị xã Sa Đéc phục kích chặn đánh đoàn tàu địch từ Sa Đéc đi càn quét ở vùng Vĩnh Thạnh, Long Hưng trở về Sa Đéc. 8 chiếc đi đầu qua khỏi trận địa, chiếc thứ 9 vừa lọt ổ phục kích, ông ra lệnh nổ súng tấn công bắn cháy tàu địch. Không ngờ phía sau còn một số tàu chiến từ phía sông Hậu kéo về phối hợp càn quét rồi cùng rút về Sa Đéc. Biết lực lượng ta ít, địch đổ bộ bao vây, hòng tiêu diệt lực lượng ta.

Cuộc chiến đấu diễn ra quyết liệt, bên ta một chiến sĩ hy sinh, một bị thương nặng.

Thấy tình thế bất lợi, ông ra lệnh cho đồng đội rút, riêng ông ở lại vừa bắn chặn địch, vừa tranh thủ gài 18 trái lựu đạn cặp mé sông. Vừa rút khỏi trận địa, thì phát hiện còn một chiến sĩ bị thương nặng, ông liền quay lại định dìu đồng đội, thì bị trúng đạn ở đùi. Bọn địch ào lên định bắt sống. Còn 2 trái lựu đạn, ông ném một trái vào đội hình địch, trái còn lại rút chốt sẵn, đợi địch đến gần ông buông tay, lựu đạn nổ và ông cùng hy sinh. Kết quả trận này, ta đã bắn cháy một tàu giặc, diệt 48 tên, có 2 lính Mỹ.

Ngày 29/01/1996, Liệt sĩ Phạm Văn Vẽ được Chủ tịch nước Cộng hòa Xã hội Chủ nghĩa Việt Nam truy tặng danh hiệu Anh hùng Lực lượng vũ trang nhân dân.

Bạn cũng đang lưu giữ
một câu chuyện lịch sử?

Hãy chia sẻ để ký ức không bao giờ bị lãng quên

Gửi câu chuyện của bạn