PHẠM XUÂN PHONG – NGƯỜI THẦY GIÁO MANG NGỌN LỬA VIỆT MINH VỀ ĐÀ PHỐ
Tháng 5 năm 1945, khi tình hình cách mạng đang chuyển biến nhanh chóng, phong trào Việt Minh ở Hải Dương từng bước phát triển mạnh mẽ. Tại Ninh Giang, những cơ sở cách mạng được bí mật gây dựng, chuẩn bị lực lượng cho thời khắc nhân dân đứng lên giành chính quyền. Trong dòng chảy lịch sử ấy, có một người thầy giáo đã mang theo một nhiệm vụ đặc biệt về vùng Đà Phố – đó là Phạm Xuân Phong.
PHẠM XUÂN PHONG – NGƯỜI THẦY GIÁO MANG NGỌN LỬA VIỆT MINH VỀ ĐÀ PHỐ
Tháng 5 năm 1945, khi tình hình cách mạng đang chuyển biến nhanh chóng, phong trào Việt Minh ở Hải Dương từng bước phát triển mạnh mẽ. Tại Ninh Giang, những cơ sở cách mạng được bí mật gây dựng, chuẩn bị lực lượng cho thời khắc nhân dân đứng lên giành chính quyền. Trong dòng chảy lịch sử ấy, có một người thầy giáo đã mang theo một nhiệm vụ đặc biệt về vùng Đà Phố – đó là Phạm Xuân Phong.
Theo tư liệu lịch sử địa phương, tháng 5/1945, Trung tâm Việt Minh huyện Ninh Giang cử thầy giáo Phạm Xuân Phong về dạy học tại Trường Sơ đẳng tổng Đà Phố. Công việc của ông không chỉ là truyền đạt kiến thức cho học trò. Trong hoàn cảnh đất nước đang đứng trước thời cơ cách mạng, ông còn được giao nhiệm vụ gây dựng cơ sở Việt Minh trong quần chúng.
Tại Đà Phố, Phạm Xuân Phong đã tổ chức một nhóm Việt Minh gồm ba người là Nguyễn Hữu Ba, Nguyễn Duy Thân và Hoàng Văn Bật. Từ một nhóm nhỏ, phong trào từng bước phát triển. Những người tham gia vừa tuyên truyền, vận động nhân dân, vừa xây dựng lực lượng, chuẩn bị cho những ngày cách mạng sắp tới.
Điều đáng quý trong câu chuyện ấy chính là cách mạng đã được bắt đầu từ những việc rất âm thầm. Không có những cuộc mít tinh lớn, không có những phương tiện hiện đại, những cán bộ cách mạng phải dựa vào lòng tin, sự giác ngộ và tinh thần yêu nước của từng người dân. Một người thầy giáo đứng lớp ban ngày, nhưng phía sau công việc bình dị ấy là những hoạt động bí mật nhằm tập hợp lực lượng và truyền bá tinh thần cách mạng.
Từ ba người ban đầu, đến trước ngày Tổng khởi nghĩa, nhóm Việt Minh Đà Phố đã phát triển lên 32 người. Cơ sở này tổ chức nhiều hoạt động tuyên truyền chống Nhật, ủng hộ Việt Minh, vận động nhân dân tham gia phong trào cách mạng. Những hoạt động tưởng như nhỏ bé ấy đã góp phần tạo nên một lực lượng quần chúng ngày càng mạnh ở địa phương.
Khi thời cơ cách mạng đến, những người đã được giác ngộ không còn đứng ngoài cuộc. Nhóm Việt Minh Đà Phố tham gia cướp vũ khí tại kho muối Ninh Giang và trong đêm 18, rạng sáng 19/8/1945 cùng lực lượng cách mạng tham gia giành chính quyền tại phủ lỵ Ninh Giang.
Như vậy, chỉ trong một thời gian ngắn, từ một nhóm ba người được gây dựng tại một ngôi trường làng, phong trào đã phát triển thành một lực lượng góp phần trực tiếp vào cuộc Tổng khởi nghĩa.
Sau Cách mạng tháng Tám, ngày 15/11/1945, tại Miếu Tây Đà Phố, ba đồng chí Nguyễn Hữu Ba, Nguyễn Duy Thân và Hoàng Văn Bật được kết nạp Đảng. Chi bộ Đà Phố trở thành tiền thân của tổ chức Đảng tại địa phương và được ghi nhận là một trong những chi bộ thành lập sớm của huyện Ninh Giang.
Nhìn lại câu chuyện về Phạm Xuân Phong, điều để lại nhiều suy ngẫm không chỉ là những con số hay những sự kiện lịch sử. Đó là hình ảnh một người thầy giáo đã biết đặt trách nhiệm với đất nước lên trên công việc và cuộc sống riêng của mình. Từ một lớp học nhỏ ở Đà Phố, ông đã góp phần gieo những hạt giống đầu tiên của phong trào cách mạng, để rồi những hạt giống ấy nhanh chóng nảy mầm trong những ngày tháng Tám lịch sử.
Lịch sử thường được nhắc đến bằng những chiến công lớn, những nhân vật nổi tiếng. Nhưng phía sau mỗi thắng lợi của cách mạng còn có biết bao con người bình dị âm thầm góp sức. Họ có thể là người thầy giáo, người nông dân, người thanh niên, người giao liên hay những người dân bình thường. Chính họ đã tạo nên nền tảng của phong trào cách mạng từ cơ sở.
Câu chuyện về Phạm Xuân Phong nhắc thế hệ trẻ hôm nay rằng: những việc làm nhỏ, nếu được thực hiện bằng trách nhiệm và niềm tin, có thể tạo nên những thay đổi lớn.
Từ Đà Phố năm ấy, một ngọn lửa cách mạng đã được thắp lên. Ngọn lửa từ một người thầy giáo đã được truyền đến những người xung quanh, rồi hòa vào ngọn lửa đấu tranh của hàng triệu người dân Việt Nam, góp phần làm nên mùa Thu Cách mạng tháng Tám năm 1945.
Đó chính là một phần ký ức đẹp của “Thời hoa lửa” trên quê hương Ninh Giang, Hải Dương – nơi những con người bình dị đã góp phần viết nên những trang sử không thể nào quên.



