Phan Bội Châu – Người khởi xướng phong trào Đông Du

Phan Bội Châu sinh ngày 26/12/1867 tại Nam Đàn, Nghệ An và mất ngày 29/10/1940 tại Huế. Ông là nhà hoạt động yêu nước, nhà văn và nhà tư tưởng nổi bật trong phong trào chống thực dân đầu thế kỷ XX.

Năm 1904, Phan Bội Châu cùng những người đồng chí thành lập Duy Tân Hội. Đầu năm 1905, ông sang Nhật Bản với ý định tìm kiếm sự giúp đỡ. Sau khi nhận thấy khả năng cầu viện bên ngoài không thực tế, hoạt động của ông chuyển mạnh sang việc đưa thanh niên Việt Nam sang Nhật học tập.

Phong trào Đông Du phát triển trong những năm 1905–1908. Các thanh niên Việt Nam sang Nhật học tiếng Nhật, kiến thức phổ thông và một số nội dung quân sự. Đến năm 1908, số học sinh Việt Nam tại Nhật được Bảo tàng Lịch sử Quốc gia ghi nhận khoảng 200 người.

Tuy nhiên, chính quyền Nhật Bản sau đó thỏa thuận với chính quyền Pháp và giải tán hoạt động của lưu học sinh Việt Nam. Năm 1909, Phan Bội Châu phải rời Nhật Bản.

Phong trào Đông Du không đạt được mục tiêu cuối cùng, nhưng đã tạo ra một mạng lưới thanh niên và trí thức Việt Nam hoạt động ở nước ngoài. Phan Bội Châu sau đó tiếp tục hoạt động chính trị và viết nhiều tác phẩm về đất nước, xã hội và vấn đề cứu nước.