PHAN ĐÌNH GIÓT – KHI TUỔI HOA LỬA HÓA THÀNH BẤT TỬ

Có những cái tên chỉ cần nhắc lên, lòng người đã tự nhiên lắng lại.

Phan Đình Giót – một cái tên như thế.

Tôi biết đến anh từ những trang sách viết về Chiến dịch Điện Biên Phủ. Ban đầu, anh với tôi chỉ là một cái tên trong rất nhiều cái tên của lịch sử. Nhưng càng đọc, tôi càng nhận ra phía sau cái tên ấy không chỉ là một chiến công, mà là câu chuyện về một con người đã gửi lại tuổi xuân của mình giữa chiến trường để mở đường cho đồng đội tiến lên.

Anh ra đi khi tuổi đời còn rất trẻ.

Tuổi trẻ của anh lẽ ra có thể là những ngày tháng bình dị bên gia đình, là những ước mơ về một tương lai phía trước. Nhưng đất nước khi ấy đang ở trong những năm tháng khốc liệt nhất. Và như biết bao thanh niên Việt Nam cùng thời, Phan Đình Giót đã lựa chọn bước vào cuộc chiến.

Có lẽ anh cũng từng có những nỗi sợ của một con người bình thường.

Nhưng anh đã không để nỗi sợ chiến thắng lý tưởng của mình.

Đó chính là điều khiến tôi xúc động nhất khi nghĩ về anh.

Năm 1954, Chiến dịch Điện Biên Phủ bước vào những ngày tháng quyết định.

Tại cứ điểm Him Lam, trận chiến diễn ra vô cùng ác liệt. Những người lính Việt Nam phải đối mặt với hệ thống phòng thủ kiên cố và hỏa lực mạnh của đối phương.

Trong cuộc chiến ấy, Phan Đình Giót chiến đấu cùng đồng đội.

Anh bị thương nhưng vẫn tiếp tục tiến lên.

Và rồi, trong thời khắc quyết định, khi hỏa lực từ một lô cốt đang gây khó khăn cho bước tiến của đơn vị, Phan Đình Giót đã dùng chính thân mình để bịt lỗ châu mai, tạo điều kiện cho đồng đội xông lên tiêu diệt vị trí địch.

Một khoảnh khắc.

Một quyết định.

Một sự hy sinh.

Nhưng từ khoảnh khắc ấy, tên tuổi một người lính trẻ đã bước ra khỏi giới hạn của một đời người để trở thành một phần của lịch sử.

Tôi không muốn kể lại sự hy sinh của anh như một câu chuyện xa xôi, bởi càng nghĩ, tôi càng thấy phía sau hành động ấy là một con người bằng xương bằng thịt.

Anh biết đau.

Anh biết sự sống quý giá.

Anh biết phía trước là hiểm nguy.

Nhưng anh cũng biết rằng phía sau mình là đồng đội, là nhiệm vụ, là một dân tộc đang chiến đấu cho độc lập.

Và trong giây phút phải lựa chọn, anh đã chọn Tổ quốc.

Có lẽ đó chính là vẻ đẹp lớn nhất của một người anh hùng.

Tôi từng tự hỏi:

Điều gì có thể khiến một người trẻ đặt sự sống của đồng đội và vận mệnh của Tổ quốc lên trên chính mình?

Đó chắc chắn không chỉ là lòng dũng cảm.

Đó là lý tưởng.

Là tình đồng đội.

Là lòng yêu nước được hun đúc qua những năm tháng gian khổ.

Và hơn hết, đó là ý thức rằng cuộc đời của mỗi con người chỉ thật sự có ý nghĩa khi biết sống vì những điều lớn hơn bản thân mình.

Phan Đình Giót không biết mình sẽ trở thành một biểu tượng.

Có lẽ khi ấy anh cũng không nghĩ đến những trang sách lịch sử, những tượng đài hay những lời ca ngợi dành cho mình.

Anh chỉ làm điều mà một người lính trong thời khắc ấy cho rằng mình cần phải làm.

Chính sự vô tư ấy làm cho sự hy sinh trở nên cao đẹp.

Anh không chiến đấu để được gọi là anh hùng.

Anh trở thành anh hùng bởi đã sống trọn vẹn với trách nhiệm của mình.

Điều khiến tôi suy nghĩ nhiều nhất khi đọc câu chuyện về Phan Đình Giót là hai chữ “tuổi trẻ”.

Anh cũng từng là một người trẻ như chúng tôi.

Nhưng tuổi trẻ của anh không có những điều mà tuổi trẻ hôm nay đang có.

Không có những buổi sáng bình yên đến trường.

Không có những kỳ thi để lựa chọn tương lai.

Không có những cuộc trò chuyện cùng bạn bè về nghề nghiệp, ước mơ hay những chuyến đi.

Tuổi trẻ của anh được đặt giữa chiến hào.

Giữa những cuộc hành quân.

Giữa tiếng bom đạn.

Giữa những lần chia tay mà không biết có ngày gặp lại.

Vậy mà chính những người trẻ ấy đã làm nên một thời đại.

Họ đã lấy tuổi xuân của mình để đổi lấy mùa xuân của đất nước.

Họ đã đi qua những năm tháng “hoa lửa” bằng tất cả niềm tin và khát vọng.

Và chúng tôi – những người trẻ sinh ra khi đất nước đã hòa bình – đang được hưởng thành quả của sự hy sinh ấy.

Nghĩ đến điều đó, tôi thấy lòng mình vừa tự hào, vừa biết ơn.

Có một khoảng cách rất lớn giữa chúng tôi và Phan Đình Giót.

Anh sống trong chiến tranh.

Chúng tôi sống trong hòa bình.

Anh cầm súng.

Chúng tôi cầm sách.

Anh chiến đấu trên chiến trường.

Chúng tôi chiến đấu với những bài học khó, với những thử thách của cuộc sống và với chính sự lười biếng, dễ bỏ cuộc của bản thân.

Nhưng tôi nghĩ giữa hai thế hệ vẫn có một điểm chung:

Đó là trách nhiệm với tương lai của đất nước.

Nếu thế hệ Phan Đình Giót đã bảo vệ Tổ quốc bằng sự hy sinh, thì thế hệ hôm nay phải bảo vệ và xây dựng Tổ quốc bằng tri thức, nhân cách và hành động.

Chúng tôi không cần phải làm những điều phi thường.

Nhưng chúng tôi cần biết sống tử tế.

Cần học tập nghiêm túc.

Cần có ước mơ.

Cần biết vượt qua khó khăn.

Cần biết đặt lợi ích chung bên cạnh lợi ích của bản thân.

Và quan trọng hơn cả, cần hiểu rằng sự bình yên hôm nay không phải món quà miễn phí.

Đó là món quà được đánh đổi bằng tuổi trẻ của những người đã nằm lại.

Tôi thường nghĩ về một điều rất giản dị:

Nếu Phan Đình Giót có thể nhìn thấy đất nước hôm nay, anh sẽ nghĩ gì?

Có lẽ anh sẽ vui khi thấy những con đường đã rộng hơn, những ngôi trường đầy tiếng cười, những thế hệ trẻ được sống và học tập trong hòa bình.

Nhưng có lẽ anh cũng sẽ mong chúng tôi đừng quên.

Đừng quên những người đã hy sinh.

Đừng quên những năm tháng đất nước từng chìm trong khói lửa.

Và đừng quên rằng mỗi ngày bình yên hôm nay đều có bóng dáng của những người đã không thể trở về.

Bởi vậy, tưởng nhớ các anh hùng không chỉ là đặt một bó hoa trước tượng đài hay đọc tên họ trong những buổi lễ.

Sự tri ân đẹp nhất là sống xứng đáng.

Sống sao để những hy sinh của thế hệ trước không trở thành vô nghĩa.

Sống sao để đất nước mà họ từng mơ ước ngày càng tốt đẹp hơn.

Sống sao để khi nhìn lại tuổi trẻ của mình, chúng ta có thể tự hào rằng mình đã không để những năm tháng đẹp nhất trôi qua một cách vô nghĩa.

Hơn bảy mươi năm đã trôi qua kể từ Chiến thắng Điện Biên Phủ.

Chiến trường xưa giờ đã trở thành những địa danh lịch sử.

Những người lính năm nào đã trở thành những người đi vào ký ức.

Nhưng Phan Đình Giót vẫn còn đó.

Trong lịch sử.

Trong lòng nhân dân.

Trong những bài học mà thế hệ trẻ hôm nay vẫn tiếp tục học.

Tôi muốn gọi anh là người lính của một thời hoa lửa – một người đã sống một tuổi trẻ ngắn ngủi nhưng rực rỡ, đã biến sự hy sinh của mình thành ánh sáng soi đường cho những thế hệ sau.

Anh đã nằm lại ở Him Lam.

Nhưng lý tưởng của anh không nằm lại.

Lòng yêu nước của anh không nằm lại.

Và câu chuyện về anh cũng không bao giờ khép lại.

Bởi mỗi khi một người trẻ hôm nay biết sống có trách nhiệm hơn, biết yêu quê hương hơn, biết cố gắng học tập và cống hiến, thì ở một nghĩa nào đó, câu chuyện của những người như Phan Đình Giót lại được viết tiếp.

Anh đã trao cho Tổ quốc tuổi trẻ của mình.

Còn chúng tôi – những người được sống trong hòa bình – xin được trả lời bằng chính cách mình sống.

Để tuổi trẻ hôm nay không quên tuổi trẻ hôm qua.

Để những người đã nằm lại giữa “thời hoa lửa” có thể mỉm cười.

Và để ngọn lửa mà Phan Đình Giót cùng biết bao thế hệ cha anh đã thắp lên vẫn tiếp tục cháy trong trái tim những người Việt Nam hôm nay và mai sau.