Bài viết

Phan Đình Giót – Người anh hùng lấy thân mình lấp lỗ châu mai

Đào Khánh Linh

Hà Tĩnh17/08/2026xã An Phú (Xã An Phú)2 lượt xem0 lượt chia sẻ
Phan Đình Giót – Người anh hùng lấy thân mình lấp lỗ châu mai

Phan Đình Giót (1922-1954) sinh tại thôn Vĩnh Yên, xã Tam Quan, huyện Cẩm Xuyên, tỉnh Hà Tĩnh. Sinh ra trong một gia đình nghèo, từ năm 13 tuổi ông đã phải đi ở, làm thuê để kiếm sống. Những năm tháng cơ cực từ nhỏ đã hun đúc ở Phan Đình Giót ý chí vượt khó, tinh thần chịu đựng và nghị lực mạnh mẽ.

Sau Cách mạng Tháng Tám, Phan Đình Giót tham gia lực lượng tự vệ chiến đấu. Đến năm 1950, ông tình nguyện nhập ngũ, bắt đầu những năm tháng gắn bó với quân đội và các chiến trường lớn của cuộc kháng chiến chống thực dân Pháp.

Trong quân ngũ, Phan Đình Giót luôn giữ tinh thần tự giác, gương mẫu, hết lòng giúp đỡ đồng đội. Ông thường nhận phần khó về mình, nhường thuận lợi cho đồng chí, đồng đội. Sự chân thành, trách nhiệm và tinh thần vì tập thể khiến ông được anh em trong đơn vị tin tưởng, yêu quý.

Người chiến sĩ luôn xung phong ở nơi khó khăn

Trong những năm chiến đấu, Phan Đình Giót từng tham gia các chiến dịch Trung Du, Hòa Bình, Tây Bắc và Điện Biên Phủ. Ở bất cứ trận đánh nào, ông cũng thể hiện tinh thần kiên cường, không ngại gian khổ và quyết tâm hoàn thành nhiệm vụ.

Chỉ sau ba tháng trong quân ngũ, Phan Đình Giót đã tham gia trận đánh đồn Tràng Bạch trên Đường 18. Cuộc chiến diễn ra ác liệt. Sau khi cùng đồng đội tiêu diệt lô cốt số một, ông bị thương nặng. Cấp trên yêu cầu rút về phía sau để điều trị, nhưng Phan Đình Giót xin ở lại chiến đấu và chỉ rời trận địa khi trận đánh kết thúc.

Cuối năm 1950, trong trận đánh vị trí Chùa Tiếng, bộ đội ta gặp nhiều khó khăn khi tìm cách tiếp cận hàng rào và công sự của địch. Địa hình đất rắn khiến việc đào công sự phải đối mặt với nguy cơ bị phát hiện. Khi quân địch phát hiện và sử dụng hỏa lực chống trả, các chiến sĩ xung kích vẫn tìm cách tiến lên.

Phan Đình Giót bò đến đặt bộc phá đánh lô cốt số một. Sau khi lô cốt bị phá thủng, ông tiếp tục ném lựu đạn vào bên trong, tiêu diệt lực lượng địch, tạo điều kiện để đơn vị tiến công và giành thắng lợi.

Vượt hàng trăm cây số đến Điện Biên Phủ

Trước khi bước vào Chiến dịch Điện Biên Phủ, đơn vị của Phan Đình Giót phải hành quân gần 500km qua nhiều đèo, dốc, trong điều kiện phải mang vác nặng. Đôi chân bị nứt nẻ, đau buốt và rớm máu, nhưng ông vẫn cố gắng tiếp tục hành quân cùng đơn vị.

Không chỉ dũng cảm trong chiến đấu, Phan Đình Giót còn được đồng đội nhớ đến bởi sự tận tình trong cuộc sống hằng ngày. Ông quan tâm từ giấc ngủ đến bữa ăn của anh em, thường xuyên giúp đỡ những đồng chí gặp khó khăn. Khi thấy đồng đội mắc khuyết điểm, ông không trách mắng mà nhẹ nhàng phân tích, khuyên nhủ để mọi người nhận ra thiếu sót và sửa chữa.

Bởi sự gần gũi, trách nhiệm và tinh thần luôn chăm lo cho đồng đội, Phan Đình Giót được anh em trong đơn vị trìu mến gọi là “anh cả”.

Trận đánh mở màn tại Him Lam

Chiều 13-3-1954, Trung đoàn 141 thuộc Đại đoàn 312 nhận lệnh tiến công cứ điểm Him Lam, mở màn cho Chiến dịch Điện Biên Phủ.

Đại đội 58, Tiểu đoàn 428, Trung đoàn 141, Đại đoàn 312, đơn vị của Phan Đình Giót, triển khai đội hình từ 15 giờ. Trước giờ nổ súng, các chiến sĩ truyền tay nhau đọc thư của Chủ tịch Hồ Chí Minh và lệnh động viên của Đại tướng, Tổng Tư lệnh Võ Nguyên Giáp.

Khi pháo binh bắt đầu bắn, bộ đội rời vị trí tập kết, tiến vào trận địa. Hỏa lực pháo binh và pháo cao xạ của ta tạo nên khí thế mạnh mẽ cho trận đánh đầu tiên của chiến dịch.

Các chiến sĩ Đại đội 58 liên tục phá hàng rào bằng bộc phá. Đến quả thứ tám, Phan Đình Giót tiếp tục đánh quả thứ chín. Ông bị thương ở đùi nhưng vẫn xin tiếp tục thực hiện nhiệm vụ. Trong lúc đó, quân Pháp tập trung hỏa lực dữ dội vào trận địa, khiến nhiều cán bộ, chiến sĩ của ta thương vong.

Khi cán bộ chỉ huy trung đội ở hướng giữa bị thương vong, Phan Đình Giót đứng ra đảm nhiệm việc chỉ huy. Nhận thấy một hỏa điểm của địch đang bắn chặn đường tiến của đồng đội, ông sử dụng quả lựu đạn cuối cùng để đánh vào vị trí này.

Hỏa lực địch tạm thời ngừng lại, tạo điều kiện cho bộ đội ta tiến lên. Tuy nhiên, ngay sau đó hỏa điểm lại hoạt động. Phan Đình Giót tiếp tục dùng tiểu liên bắn vào trong lô cốt. Ông bị thương lần thứ ba ở vai, máu chảy nhiều và ngất đi.

Khoảnh khắc quyết định trước lỗ châu mai

Khi tỉnh lại, Phan Đình Giót nhận thấy đồng đội tiếp tục bị một hỏa điểm địch chặn lại. Hai chiến sĩ sử dụng trung liên tìm cách khống chế vị trí này nhưng cũng bị thương.

Tình hình trên trận địa trở nên đặc biệt căng thẳng. Hỏa điểm địch từ lô cốt liên tục bắn ra, khiến lực lượng xung kích bị ùn lại. Trong khi đó, các cán bộ trung đội đã thương vong, Phan Đình Giót tiếp tục đứng ra chỉ huy anh em chiến đấu.

Nhận thấy nếu không dập tắt hỏa điểm này thì lực lượng xung kích không thể tiến lên, ông quyết định tự mình tiếp cận lô cốt.

Phan Đình Giót ép sát người xuống mặt đất, từng bước bò về phía lỗ châu mai. Khi đến gần mục tiêu, ông dùng tiểu liên bắn mạnh vào vị trí hỏa lực của địch. Hết đạn, ông thay băng và tiếp tục bắn.

Tuy nhiên, hỏa điểm vẫn chưa bị tiêu diệt hoàn toàn. Trong tình thế cấp bách, Phan Đình Giót dồn toàn bộ sức lực còn lại, tiếp tục chiến đấu. Sau khi hô vang quyết tâm hy sinh vì Đảng, vì nhân dân, ông rướn người, bám vào những thân cây phía trên lỗ châu mai rồi lấy thân mình bịt kín vị trí hỏa lực của địch.

Hỏa điểm nguy hiểm nhất của quân Pháp bị dập tắt. Không còn bị hỏa lực này ngăn cản, các chiến sĩ ta đồng loạt xông lên, nhanh chóng tiêu diệt cứ điểm Him Lam.

Trận đánh mở màn Chiến dịch Điện Biên Phủ kết thúc với thắng lợi của quân ta. Sự hy sinh của Phan Đình Giót đã góp phần tạo điều kiện để đồng đội vượt qua hỏa lực địch, tiến công và làm chủ cứ điểm quan trọng này.

Người anh hùng của trận Him Lam

Phan Đình Giót hy sinh lúc 22 giờ 30 phút ngày 13-3-1954, ngay trong trận đánh Him Lam. Khi hy sinh, ông là Tiểu đội phó bộ binh Đại đội 58, Tiểu đoàn 428, Trung đoàn 141, Đại đoàn 312 và là đảng viên Đảng Cộng sản Việt Nam.

Ngày 31-3-1955, Phan Đình Giót được Đảng, Nhà nước truy tặng danh hiệu Anh hùng Lực lượng vũ trang nhân dân. Ông được tặng Huân chương Quân công hạng Nhì.

Hình ảnh Phan Đình Giót lấy thân mình bịt lỗ châu mai đã trở thành một biểu tượng tiêu biểu về tinh thần chiến đấu và sự hy sinh của những người lính trong Chiến dịch Điện Biên Phủ. Từ một người thanh niên xuất thân trong cảnh nghèo khó, ông đã trở thành người chiến sĩ kiên cường, đặt nhiệm vụ và sự an toàn của đồng đội lên trên sự sống của bản thân.

Sự hy sinh của Phan Đình Giót tại Him Lam không chỉ góp phần vào thắng lợi của trận đánh mở màn mà còn trở thành một dấu ấn đặc biệt trong lịch sử đấu tranh của dân tộc, gắn với tinh thần quyết tâm chiến đấu vì độc lập, tự do của Tổ quốc.

Bạn cũng đang lưu giữ
một câu chuyện lịch sử?

Hãy chia sẻ để ký ức không bao giờ bị lãng quên

Gửi câu chuyện của bạn