PHAN ĐÌNH GIÓT – NGƯỜI ANH HÙNG TRONG TRẬN MỞ MÀN ĐIỆN BIÊN PHỦ

Trong những ngày tháng của Chiến dịch Điện Biên Phủ, có những người lính đã trở thành biểu tượng bởi sự dũng cảm và tinh thần chiến đấu đến phút cuối cùng. Phan Đình Giót là một trong những cái tên như thế. Ông sinh năm 1922, quê ở Hà Tĩnh, xuất thân trong một gia đình nghèo. Sau Cách mạng tháng Tám, Phan Đình Giót tham gia lực lượng tự vệ chiến đấu và đến năm 1950 xung phong vào bộ đội chủ lực. Trong những năm quân ngũ, ông tham gia nhiều chiến dịch lớn như Trung Du, Hòa Bình, Tây Bắc và sau đó là Chiến dịch Điện Biên Phủ.

Mùa đông năm 1953, đơn vị của Phan Đình Giót được lệnh hành quân lên Điện Biên Phủ. Đường đi dài, địa hình hiểm trở, bộ đội phải vượt qua nhiều đèo dốc và mang vác nặng. Những ngày hành quân ấy là một phần của cuộc chiến trước khi tiếng súng thực sự vang lên tại Điện Biên Phủ. Đối với những người lính, đến được mặt trận đã là một hành trình đầy gian khổ. Nhưng phía trước họ còn là một chiến dịch lớn, nơi những trận đánh quyết liệt đang chờ đợi.

Ngày 13/3/1954, Chiến dịch Điện Biên Phủ chính thức mở màn bằng trận tiến công vào cứ điểm Him Lam. Phan Đình Giót khi ấy là Tiểu đội phó bộ binh thuộc Đại đội 58, Tiểu đoàn 428, Trung đoàn 141, Đại đoàn 312. Trong trận đánh, đơn vị phải vượt qua hệ thống phòng ngự và hỏa lực mạnh của đối phương để tiến vào cứ điểm. Khi bộ đội xung phong, một hỏa điểm trong lô cốt của đối phương bắn dữ dội, khiến mũi tiến công gặp khó khăn. Phan Đình Giót, dù đã bị thương, vẫn tiếp tục chiến đấu. Ông dùng súng và lựu đạn đánh vào hỏa điểm, góp phần làm giảm hỏa lực đối phương.

Sau đó, trong tình thế hỏa lực từ lô cốt vẫn tiếp tục cản đường tiến công, Phan Đình Giót đã lấy thân mình che lấp lỗ châu mai. Hành động ấy làm hỏa lực của lô cốt bị chặn lại, tạo điều kiện để đồng đội tiếp tục xung phong và tiến vào cứ điểm Him Lam. Ông hy sinh ngay trong trận đánh ngày 13/3/1954, khi mới 32 tuổi.

Câu chuyện về Phan Đình Giót sau này trở thành một trong những biểu tượng được nhắc đến khi nói về trận mở màn Chiến dịch Điện Biên Phủ. Nhưng nếu chỉ nhớ ông qua hình ảnh “người anh hùng lấp lỗ châu mai”, chúng ta có thể bỏ qua cả một chặng đường trước đó. Đó là tuổi thơ nghèo khó, những năm tháng làm thuê, những ngày tham gia tự vệ, những chiến dịch ông từng trải qua và những ngày hành quân gian khổ đến Điện Biên. Người lính ấy không xuất hiện trên chiến trường chỉ trong một khoảnh khắc. Trước khi có hành động cuối cùng, ông đã trải qua nhiều năm chiến đấu và trưởng thành trong quân ngũ.

Điều đáng nhớ ở Phan Đình Giót còn nằm ở tinh thần đồng đội. Những tư liệu về ông ghi nhận ông luôn tự giác, gương mẫu, yêu thương và giúp đỡ đồng đội, sẵn sàng nhận phần khó khăn về mình. Chính những phẩm chất ấy giúp chúng ta nhìn nhân vật lịch sử này không chỉ qua một khoảnh khắc hy sinh, mà qua cả quá trình của một người lính trong chiến tranh.

Trận Him Lam kết thúc với thắng lợi của quân ta, mở đầu cho Chiến dịch Điện Biên Phủ. Sau đó, quân đội Việt Nam tiếp tục tiến công các cứ điểm trong tập đoàn cứ điểm và cuối cùng giành thắng lợi vào ngày 7/5/1954. Phan Đình Giót không thể chứng kiến ngày toàn thắng ấy. Ông đã nằm lại ngay trong trận đánh đầu tiên của chiến dịch. Nhưng sự hy sinh của ông cùng nhiều cán bộ, chiến sĩ khác đã trở thành một phần của câu chuyện về những con người đã chiến đấu tại Điện Biên Phủ.

Sau chiến thắng, Phan Đình Giót được truy tặng danh hiệu Anh hùng Lực lượng vũ trang nhân dân năm 1955 và Huân chương Quân công hạng Nhì. Tên tuổi ông được ghi nhớ cùng những anh hùng, liệt sĩ của Chiến dịch Điện Biên Phủ. Ngày nay, Trung đoàn 141 vẫn tổ chức tưởng niệm ông vào ngày 13/3 hằng năm, như một cách nhắc nhớ về người chiến sĩ đã hy sinh trong trận mở màn của chiến dịch.

Có những người bước vào lịch sử bằng những chiến công rất lớn. Nhưng cũng có những người được nhớ đến bởi một khoảnh khắc mà cả cuộc đời họ dường như được cô đọng lại. Phan Đình Giót là một trong những trường hợp như vậy. Tuy nhiên, đằng sau khoảnh khắc ấy vẫn là một con người với một cuộc đời, một tuổi trẻ và những năm tháng chiến đấu trước khi hy sinh.

Ngày nay, khi nhìn lại câu chuyện Phan Đình Giót, điều đáng nhớ không chỉ là sự dũng cảm trong trận đánh Him Lam. Đó còn là hình ảnh của một thế hệ người lính đã rời quê hương, đi qua những chặng đường gian khổ và đến những chiến trường mà họ biết trước rằng hiểm nguy luôn ở phía trước. Có người trở về sau chiến thắng, có người nằm lại ngay từ những trận đánh đầu tiên.

Phan Đình Giót đã không đi đến ngày 7/5/1954, nhưng tên tuổi ông đã ở lại cùng Điện Biên Phủ. Một người lính Hà Tĩnh hy sinh trong trận mở màn, và câu chuyện về ông trở thành một phần ký ức của Chiến thắng Điện Biên Phủ – nơi hàng vạn con người đã góp sức để làm nên một dấu mốc lớn của lịch sử dân tộc.