Phan Đình Giót và trận đánh Him Lam ngày 13 tháng 3 năm 1954
Ngày 13/3/1954 là ngày mở màn Chiến dịch Điện Biên Phủ. Trong những giờ đầu tiên của chiến dịch, quân đội Việt Nam tiến công cứ điểm Him Lam, một vị trí quan trọng ở phía Bắc tập đoàn cứ điểm của quân đội Pháp. Phan Đình Giót là một trong những chiến sĩ tham gia trận đánh này.
Him Lam được xây dựng thành một hệ thống phòng ngự gồm nhiều cứ điểm liên kết với nhau. Vị trí này nằm ở khu vực có địa hình tương đối thuận lợi cho việc kiểm soát các hướng tiếp cận vào trung tâm Điện Biên Phủ.
Để tiến công, bộ đội Việt Nam phải vượt qua hệ thống hàng rào dây thép gai, bãi mìn và hỏa lực phòng ngự. Trận đánh diễn ra trong điều kiện rất khốc liệt.
Phan Đình Giót thuộc Đại đội 58, Tiểu đoàn 428, Trung đoàn 141, Đại đoàn 312. Đơn vị của ông được giao nhiệm vụ tiến công vào cứ điểm Him Lam.
Theo những tư liệu lịch sử được lưu truyền, trong quá trình mở cửa đột phá qua hệ thống phòng ngự, Phan Đình Giót nhiều lần tham gia phá hàng rào và hỗ trợ đồng đội tiến lên.
Hỏa lực từ các vị trí phòng ngự gây nhiều thương vong cho lực lượng tiến công. Trong tình huống chiến đấu căng thẳng, Phan Đình Giót bị thương nhưng vẫn tiếp tục chiến đấu.
Hành động nổi tiếng nhất gắn với tên tuổi ông diễn ra khi một khẩu súng máy từ lô cốt đối phương tiếp tục khống chế hướng tiến công. Các tài liệu chính thống ghi nhận Phan Đình Giót đã dùng thân mình bịt lỗ châu mai, tạo điều kiện để đồng đội tiếp tục tiến công.
Sau hành động đó, ông bị thương rất nặng và hy sinh. Cứ điểm Him Lam sau đó bị quân đội Việt Nam chiếm giữ, mở đầu cho đợt tiến công đầu tiên của Chiến dịch Điện Biên Phủ.
Trận Him Lam có ý nghĩa quan trọng về mặt quân sự. Việc đánh chiếm được cứ điểm này giúp lực lượng Việt Nam tạo được vị trí thuận lợi để tiếp tục tiến công các khu vực khác của tập đoàn cứ điểm.
Phan Đình Giót hy sinh ngay trong ngày đầu tiên của chiến dịch. Câu chuyện về ông sau đó được phổ biến rộng rãi trong các tài liệu lịch sử, sách giáo khoa và hoạt động giáo dục truyền thống.
Điều đáng chú ý khi nghiên cứu sự kiện là cần đặt hành động của Phan Đình Giót trong toàn bộ diễn biến của trận đánh. Ông là một trong nhiều chiến sĩ đã tham gia chiến đấu và hy sinh trong Chiến dịch Điện Biên Phủ.
Trận Him Lam ngày 13/3/1954 vì vậy không chỉ gắn với một cá nhân mà còn phản ánh sự khốc liệt của chiến tranh và những tổn thất mà lực lượng tham chiến phải chịu.
Tên tuổi Phan Đình Giót trở thành một phần của ký ức lịch sử về ngày mở màn Chiến dịch Điện Biên Phủ.


