Phan Đình Phùng: Lãnh tụ kiên cường của Cần Vương

Phan Đình Phùng (1847-1895), hiệu Châu Phong, là một sĩ phu yêu nước kiệt xuất và là lãnh tụ tiêu biểu của phong trào Cần Vương chống Pháp cuối thế kỷ XIX. Sinh ra tại làng Đông Thái, Hà Tĩnh, ông sớm nổi tiếng với tài năng và đức độ, đỗ Đình nguyên Tiến sĩ năm 1877. Với tính cách cương trực, liêm khiết, ông từng giữ chức Ngự sử dưới triều Tự Đức, không ngại chỉ trích các quan lại tham nhũng, bất tài, được vua Tự Đức khen ngợi.

Khi thực dân Pháp xâm lược và triều đình nhà Nguyễn đầu hàng, Phan Đình Phùng đã hưởng ứng Chiếu Cần Vương, đứng lên lãnh đạo cuộc khởi nghĩa Hương Khê (1885-1896). Ông tổ chức nghĩa quân chặt chẽ, xây dựng căn cứ vững chắc tại vùng núi Vũ Quang (Hà Tĩnh), áp dụng chiến thuật du kích linh hoạt và tự chế tạo vũ khí, gây nhiều khó khăn cho quân Pháp. Cuộc khởi nghĩa của ông được đánh giá là đỉnh cao của phong trào Cần Vương. Dù đối mặt với sự đàn áp khốc liệt, thậm chí quân Pháp quật mồ mả tổ tiên và bắt giữ gia đình, Phan Đình Phùng vẫn giữ vững ý chí kiên cường, không chịu khuất phục, thể hiện tinh thần "thà chết vinh còn hơn sống nhục". Ông hy sinh vào cuối năm 1895 do bệnh nặng và vết thương trong chiến đấu, để lại tấm gương sáng về lòng yêu nước và tinh thần bất khuất cho các thế hệ sau.