PHAN ĐÌNH PHÙNG: NGỌN CỜ BẤT KHUẤT GIỮA NÚI RỪNG HƯƠNG KHÊ
Câu chuyện được kể qua lời của một nghĩa quân trong cuộc khởi nghĩa Hương Khê. Trước sự bao vây và đàn áp ngày càng khốc liệt của thực dân Pháp, Phan Đình Phùng vẫn giữ vững ý chí chiến đấu, động viên nghĩa quân tiếp tục kháng chiến. Tinh thần kiên cường và khí phách của ông đã trở thành nguồn động lực lớn lao cho những người yêu nước cuối thế kỷ XIX.
Mùa đông năm 1894.
Những cơn gió lạnh từ dãy Trường Sơn thổi qua khu căn cứ Hương Khê.
Tôi khi ấy là một nghĩa quân đã theo cụ Phan Đình Phùng được gần ba năm.
Cuộc sống trong rừng vô cùng gian khổ.
Lương thực thiếu thốn.
Thuốc men khan hiếm.
Quân Pháp liên tục mở các cuộc truy quét.
Nhưng chưa ai từng nghĩ đến chuyện đầu hàng.
Bởi người lãnh đạo của chúng tôi là cụ Phan Đình Phùng.
Mỗi khi nhìn thấy cụ, mọi người lại có thêm niềm tin.
Dù xuất thân là một vị quan triều đình nhưng cụ sống rất giản dị.
Ăn uống như mọi người.
Ngủ trong những căn lán tre đơn sơ giữa rừng.
Một buổi sáng, khi chúng tôi đang sửa lại công sự thì tin xấu truyền đến.
Một toán liên lạc báo rằng quân Pháp đang huy động lực lượng lớn để tấn công căn cứ.
Nhiều người bắt đầu lo lắng.
Lực lượng của ta ít hơn rất nhiều.
Vũ khí cũng không thể so sánh với đối phương.
Chiều hôm đó, cụ Phan Đình Phùng tập hợp toàn bộ nghĩa quân.
Dưới tán rừng già, cụ chậm rãi nhìn từng người.
Rồi cụ nói:
"Giặc mạnh thật."
Mọi người im lặng.
Cụ tiếp tục:
"Nhưng nếu ai cũng sợ giặc mạnh thì đất nước này còn ai đứng lên bảo vệ?"
Những lời ấy vang lên giữa núi rừng tĩnh lặng.
Tôi cảm thấy trong lòng mình như có ngọn lửa bừng cháy.
Một nghĩa quân trẻ đứng lên hỏi:
"Thưa cụ, nếu một ngày nào đó chúng ta thất bại thì sao?"
Cụ Phan Đình Phùng mỉm cười.
"Điều đáng sợ nhất không phải là thất bại."
"Cái đáng sợ nhất là từ bỏ lòng yêu nước."
Cả khu rừng như lặng đi.
Không ai nói thêm lời nào.
Đêm hôm ấy, mọi người chuẩn bị cho trận đánh lớn.
Súng đạn được kiểm tra lại cẩn thận.
Các đội phục kích bí mật di chuyển đến vị trí đã định.
Sáng hôm sau.
Tiếng súng nổ vang khắp các sườn núi.
Quân Pháp bắt đầu tấn công.
Chúng đông gấp nhiều lần lực lượng của chúng tôi.
Những khẩu súng hiện đại liên tục nhả đạn.
Khói súng phủ kín cả cánh rừng.
Nhưng nhờ thông thuộc địa hình, nghĩa quân liên tục cơ động.
Đánh rồi rút.
Rút rồi lại đánh.
Khi quân Pháp tưởng đã bao vây được chúng tôi thì chỉ còn những khu rừng trống.
Trong lúc giao tranh ác liệt nhất, tôi nhìn thấy cụ Phan Đình Phùng vẫn bình tĩnh chỉ huy.
Dù tuổi đã cao nhưng cụ luôn xuất hiện ở những nơi nguy hiểm.
Có lần một đồng đội khuyên:
"Thưa cụ, cụ nên lùi về phía sau cho an toàn."
Cụ lắc đầu.
"Nếu nghĩa quân còn ở tuyến đầu thì ta cũng ở tuyến đầu."
Câu trả lời ấy khiến ai nấy đều xúc động.
Trận chiến kéo dài nhiều ngày.
Cuối cùng quân Pháp phải rút lui.
Dù thắng lợi nhưng chúng tôi cũng chịu nhiều tổn thất.
Tối hôm đó, cụ Phan Đình Phùng đi thăm từng người bị thương.
Đến chỗ tôi, cụ hỏi:
"Có đau lắm không?"
Tôi đáp:
"Thưa cụ, chỉ cần còn đánh được giặc thì không sao ạ."
Nghe vậy, cụ cười hiền hậu.
Nụ cười ấy đến giờ tôi vẫn còn nhớ.
Những năm sau đó, cuộc khởi nghĩa tiếp tục diễn ra trong điều kiện vô cùng khó khăn.
Quân Pháp tìm mọi cách dụ hàng cụ.
Thậm chí chúng còn đe dọa, phá mồ mả tổ tiên và gây sức ép với gia đình.
Nhưng cụ chưa bao giờ khuất phục.
Khi nhận được thư dụ hàng, cụ chỉ trả lời ngắn gọn:
"Tôi chỉ có một ngôi mộ rất to cần giữ, đó là đất nước Việt Nam."
Tinh thần ấy khiến tất cả nghĩa quân càng thêm kính phục.
Năm 1895, cụ Phan Đình Phùng lâm bệnh nặng và qua đời.
Tin ấy lan khắp căn cứ như một tiếng sét.
Nhiều người bật khóc.
Bản thân tôi cũng không thể tin được.
Người lãnh tụ mà chúng tôi luôn kính trọng đã ra đi.
Nhưng dù cụ mất, ngọn lửa yêu nước mà cụ thắp lên vẫn không tắt.
Nhiều nghĩa quân tiếp tục chiến đấu.
Nhiều thế hệ sau vẫn nhắc đến tên cụ với lòng biết ơn sâu sắc.
Đối với tôi, Phan Đình Phùng không chỉ là một vị thủ lĩnh nghĩa quân.
Ông là biểu tượng của khí tiết Việt Nam.
Là người đã dành trọn cuộc đời cho độc lập dân tộc.
Giữa những năm tháng đen tối nhất của đất nước, ông đã trở thành ngọn cờ bất khuất, dẫn đường cho biết bao người yêu nước đứng lên chống ngoại xâm.
Và cho đến hôm nay, tên tuổi Phan Đình Phùng vẫn mãi sáng ngời trong lịch sử dân tộc Việt Nam.



