Phần mộ tượng trưng của người dẫn đường
Nơi tưởng niệm anh Lò Văn Giá giữ ký ức về một người đã bị bí mật sát hại sau cuộc vượt ngục.
Trong không gian tưởng niệm những người hy sinh gắn với Nhà tù Sơn La có phần mộ tượng trưng của anh Lò Văn Giá. Anh bị thực dân Pháp bí mật sát hại sau khi trở về từ nhiệm vụ dẫn bốn cán bộ vượt ngục. Nơi tưởng niệm giữ tên người thanh niên trong khi sự mất mát của gia đình và đồng đội còn gắn với việc không có một phần mộ xác định như mong muốn. anh Lò Văn Giá hoạt động từ bên ngoài nhà tù, tham gia tổ chức thanh niên cứu quốc và được giao dẫn đường năm 1943. Vai trò ấy đưa anh đi cùng Nguyễn Lương Bằng, Trần Đăng Ninh, Nguyễn Văn Trân và Lưu Đức Hiểu qua những chặng nguy hiểm. Khi nhiệm vụ hoàn thành, bốn cán bộ tiếp tục tìm tổ chức, còn anh trở lại địa phương và bị bắt. Việc tưởng niệm sau này nối câu chuyện của người dân giúp đỡ cách mạng với những tù nhân đã hy sinh vì chế độ giam giữ. Khách đến khu nghĩa trang gặp các phần mộ riêng, mộ tập thể và nơi ghi nhớ người dẫn đường. Mỗi hình thức an táng, tưởng niệm mang theo một hoàn cảnh mất mát khác nhau. Tên anh Lò Văn Giá hiện diện để những người về sau nhận ra phần đóng góp từ ngoài các bức tường Khau Cả. Ở quê hương bản Cọ, nơi tưởng niệm cũng giữ ký ức về anh với gia đình và dân bản. Qua những địa chỉ ấy, một nhiệm vụ dẫn đường đã đi vào đời sống tưởng nhớ lâu dài của Sơn La, cùng sự tri ân dành cho người thanh niên đã giúp những cán bộ trở lại phong trào.



