PHẦN THỨ BA TRONG CÔNG CUỘC KHÁNG CHIẾN CHỐNG ĐẾ QUỐC MỸ VÀ TAY SAI ( 1954 – 1975 ) (8)

Đầu năm 1958, toàn huyện chỉ còn hơn 30 đảng viên, Chi bộ xã Dương Tơ còn 6 đảng viên, do đồng chí Trần Văn Hợi (Sáu Hợi), Huyện ủy viên, Bí thư chi bộ.

Địch liên tục tổ chức hành quân càn quét. Lính đồn kiểm soát gắt gao việc đi lại của nhân dân trong xã, bố trí bọn tay sai đi dò la, xem xét động tĩnh từng gia đình, nhất là những gia đình chúng cho là “thân cộng”. Mặt khác, chúng ra lệnh phong tỏa lương thực, bao vây kinh tế, phá hoại vườn rẫy, hoa màu ở các vùng gần căn cứ như Dương Tơ, Cầu Cũ, Đường Bàu, Suối Cau...; ý định của địch là muốn cắt đứt nguồn liên lạc tiếp tế, hòng làm suy yếu lực lượng của ta. Vừa sức kiểm soát, kềm kẹp, vừa phá hoại về kinh tế, vừa gom dân quy khu... địch muốn cô lập, tách rời nhân dân với phong trào cách mạng. Cán bộ phải rút vào rừng, sản xuất tự túc. Một số ấp bà con phải ăn độn khoai mì, khoai lang, thậm chí củ năng, măng tre, mít non, rau rừng...

Địch dồn dân ra mũi Cây Dừa và các cụm dọc theo bãi biển Dương Xanh, Bàng Quỳ, Đường Bàu, Cầu Cũ, Bàu Phong. Ở khu Cây Dừa (Đất Đỏ) địch cưỡng ép một số đồng bào từ miền Trung vào đây ở để hình thành một vành đai làm bình phong che chắn bảo vệ khu căn cứ hải quân An Thới. Chi bộ chủ trương phát động quần chúng tại chỗ kiểm cớ giằng co, không dời nhà cửa vì gắn với mồ mả ông bà, vườn rẫy lâu nay, mặt khác tìm cách gây dựng cơ sở trong số đồng bào miền Trung mới đến.

Nhân dân không chấp hành việc gom dân, dỡ nhà thì địch hung hãn cho cưỡng chế dỡ nhà, vì vậy bà con buộc lòng phải ra sống tạm bợ ở các khu tập trung của địch. Lúc này, địch ngày đêm ruồng bố càn quét, bắt bớ, bắn giết; hễ thấy bóng người là chúng xả súng... Một số đồng bào và cán bộ, đảng viên của ta hy sinh.

Phong trào chống quân địch, bắt lính trong xã cũng diễn ra khá sôi nổi. Thanh niên trốn đi nơi khác sám xuất làm ăn, có số thoát ly tham gia cách mạng. Xã Đoàn Dương Tơ lúc này do đồng chí Mạc Văn Nghiêm (Bảy Tấn) làm Bí thư Chi đoàn.

Ngày 07/01/1958, tại xóm Dương Cờ, Mũ U, bọn lính đồn Dương Tơ đã phục kích bắt đồng chí Hồ Thị Nghiêm. Lúc này đồng chí Hồ Thị Nghiêm là Tổ trưởng Đảng, chi hội trưởng phụ nữ xã hoạt động hợp pháp ở An Thới trên đường liên hệ công tác với cơ sở thì bọn chỉ điểm báo địch phục bắt. Biết đồng chí Nghiêm là đảng viên, bọn chúng tra tấn rất dã man, nhưng đồng chí vẫn không hề khai báo. Địch giam đồng chí gần cả năm trời, sau đó mới thả ra.

Tình hình căng thẳng, nhất là sau khi ta tổ chức diệt tên Quận trưởng Nguyễn Hữu Nghĩa ngay tại chợ Dương Đông, bọn địch hung hăng lùng sục trả thù. Về phía ta, chi bộ tiếp tục chỉ đạo tìm cách móc nối liên lạc với đồng bào bị quy khu, gây dựng lại các cơ sở, củng cố tổ chức; chú trọng xây dựng căn cứ địa cách mạng. Cán bộ, đảng viên lúc này hầu hết rút vào hoạt động bất hợp pháp vì gián điệp, chỉ điểm, mật báo của địch cài giăng khắp xóm ấp.