Phan Trung Kiên – Cậu bé 15 tuổi làm giao liên Củ Chi

Củ Chi trong những năm tháng chiến tranh là một vùng đất mà mỗi con đường, bờ ruộng, hàng cây đều có thể trở thành nơi giấu cán bộ, nơi giao liên đi qua hoặc nơi diễn ra những cuộc đụng đầu giữa ta và địch. Trong vùng đất thép ấy, có một cậu bé mới 15 tuổi đã bước vào cuộc chiến theo cách rất đặc biệt: làm giao liên.

Cậu bé ấy là Phan Trung Kiên.

Sinh năm 1946 tại Tân Phú Trung, Củ Chi, Phan Trung Kiên lớn lên trong một gia đình có truyền thống cách mạng. Cha ông là liệt sĩ trong kháng chiến chống Pháp. Tuổi thơ của ông sớm gắn với cảnh quê hương bị chiến tranh tàn phá, với những mất mát mà một đứa trẻ đáng lẽ chưa phải chứng kiến. Nhưng chính hoàn cảnh ấy đã hun đúc trong ông ý chí tham gia cách mạng từ rất sớm.

Năm 15 tuổi, ông bắt đầu công việc giao liên, hoạt động trong vùng địch tạm chiếm. Khi ấy, giao liên không đơn giản chỉ là đưa một lá thư hay truyền một tin tức. Người giao liên phải biết đường, biết người, biết nơi nào có thể đi, nơi nào có đồn bốt, lúc nào có thể xuất hiện và lúc nào phải tìm cách tránh đi.

Một cậu bé tuổi còn rất nhỏ nhưng phải mang trong mình những bí mật mà nếu để lộ, không chỉ bản thân gặp nguy hiểm mà cả cơ sở cách mạng phía sau cũng có thể bị ảnh hưởng.

Từ những chuyến đi giao liên và hoạt động du kích, Phan Trung Kiên từng bước trưởng thành. Sự gan dạ, thông minh và khả năng hoạt động bí mật đưa ông đến với lực lượng biệt động. Năm 20 tuổi, ông được kết nạp vào Đảng. Sau đó, ông được giao làm Đội trưởng Đội biệt động Vùng 3 Gò Môn – Sài Gòn.

Hoạt động giữa lòng địch đòi hỏi người chiến sĩ không chỉ có lòng dũng cảm mà còn phải có sự bình tĩnh và mưu trí. Có những nhiệm vụ phải hóa trang, có những trận đánh phải chuẩn bị trong bí mật, có những lần phải tiếp cận mục tiêu ngay tại nơi địch kiểm soát.

Trong những năm từ 1965 đến 1970, Phan Trung Kiên cùng đồng đội thực hiện nhiều nhiệm vụ diệt ác, phá kìm ở vùng Củ Chi. Tư liệu về vùng đất thép ghi lại những trận đánh cho thấy sự táo bạo và mưu trí của ông, trong đó có việc hóa trang đột nhập khu vực thị trấn Củ Chi và tổ chức đánh vào các mục tiêu của địch.

Từ một cậu bé giao liên, Phan Trung Kiên trở thành người chiến sĩ biệt động rồi người chỉ huy. Trong kháng chiến chống Mỹ, ông tham gia 36 trận đánh, nhiều lần được tặng danh hiệu Dũng sĩ diệt Mỹ và trở thành một trong những chiến sĩ biệt động tiêu biểu của Nam Bộ.

Điều đặc biệt trong cuộc đời ông là con đường trưởng thành đi lên từ chính những năm tháng gian khó ấy. Từ người giao liên 15 tuổi của vùng đất thép Củ Chi, Phan Trung Kiên trở thành một cán bộ chỉ huy trưởng thành qua chiến đấu. Sau ngày đất nước thống nhất, ông tiếp tục phục vụ trong quân đội, đảm nhiệm nhiều cương vị quan trọng, trong đó có Tư lệnh Quân khu 7, Ủy viên Trung ương Đảng và Thứ trưởng Bộ Quốc phòng.

Nhìn lại cuộc đời Thượng tướng Phan Trung Kiên, điều khiến người ta nhớ không chỉ là những chức vụ ông từng đảm nhiệm hay những phần thưởng cao quý được trao tặng. Đáng nhớ hơn cả là điểm khởi đầu rất giản dị: một cậu bé 15 tuổi ở Củ Chi bước vào cách mạng với công việc giao liên.

Từ những con đường làng của Củ Chi, người thiếu niên năm nào đã đi qua chiến tranh, trưởng thành trong chiến đấu và trở thành một vị tướng của Quân đội nhân dân Việt Nam.

Chiến tranh đã lùi xa, nhưng câu chuyện ấy vẫn nhắc thế hệ hôm nay rằng: có những con người đã bắt đầu hành trình bảo vệ Tổ quốc khi tuổi đời còn rất trẻ. Họ trưởng thành giữa gian khổ, lấy lòng yêu quê hương làm điểm tựa và dùng chính tuổi thanh xuân của mình để góp phần làm nên ngày đất nước hòa bình.