PHAN VĂN MỸ - Ý ĐẢNG LÒNG DÂN Ỏ BÌNH NGUYÊN

Sau Hiệp định Genève năm 1954, khi đất nước tạm thời chia cắt, phong trào cách mạng ở Bình Nguyên (nay là phường Sơn Đông) đứng trước muôn vàn thử thách. Vùng đất nhỏ hẹp nhưng án ngữ cửa ngõ nội ô, giao thông thuận lợi, sớm bị thực dân Pháp rồi đế quốc Mỹ biến thành vành đai quân sự với đồn bốt, tháp canh, trại giam dày đặc. Trong vòng kìm kẹp ấy, cuối năm 1954, chi bộ Đảng Bình Nguyên vẫn được thành lập với ba đảng viên, âm thầm nuôi giữ ngọn lửa cách mạng.

Giữa khói lửa và sự đàn áp tàn bạo, nhân dân Bình Nguyên vẫn một lòng che chở cán bộ. Nhờ sự đùm bọc ấy, nhiều đồng chí hoạt động ngay trong lòng địch vẫn giữ được an toàn cho đến ngày toàn thắng. Trong số đó, ông Phan Văn Mỹ, hay còn được bà con gọi thân mật là Ông 7 Mỹ, là một lão thành cách mạng tiêu biểu – người đã đi trọn hai cuộc kháng chiến chống Pháp và chống Mỹ, trở thành “nhân chứng sống” cho thế hệ trẻ hôm nay.

Ông kể lại những năm 1961–1962, khi địch ráo riết “bình định”, gom dân lập ấp chiến lược, rào kẽm gai, ngày đêm canh gác. Bắt bớ, tra tấn diễn ra thường xuyên, nhiều cán bộ và quần chúng bị giam cầm, chịu đòn roi dã man nhưng vẫn giữ trọn khí tiết, quyết không khai báo cơ sở. Tháng 10/1964, ông được giao nhiệm vụ xây dựng cơ sở Đảng tại Bình Nguyên, hoạt động công khai dưới vỏ bọc tín đồ Cao Đài. Bị lộ, ông buộc phải rút ra vùng giải phóng, rồi lặng lẽ tìm đường quay lại bám dân, bám đất bằng những con đường du kích hiểm nguy.

Cuối năm 1966, nhờ sự giúp đỡ gan dạ của bà con – tiêu biểu là bà Nguyễn Thị Bê ngụy trang ghe chở củi – ông 7 Mỹ trở lại cơ sở, được nhân dân che giấu, nuôi dưỡng. Những ngày sống giữa lòng dân giúp ông thấu hiểu sâu sắc khát vọng hòa bình, tinh thần sẵn sàng hy sinh của người Bình Nguyên. Chính từ “ý Đảng – lòng dân” ấy, ông thêm vững chí, lãnh đạo chi bộ, làm tốt công tác binh vận, cảm hóa binh lính, phân hóa hàng ngũ địch.

Đỉnh điểm là Tết Mậu Thân 1968, ông cùng du kích Bình Nguyên phối hợp lực lượng chủ lực tiến công, đánh chiếm đồn Đình, thu nhiều vũ khí, tiêu diệt tên đồn trưởng ác ôn. Xen giữa khốc liệt chiến tranh, ông vẫn nhớ những câu chuyện thấm đẫm tình người, tình đồng đội – như việc tìm cách cho đôi vợ chồng trẻ gặp nhau để giữ trọn nghĩa tình giữa bom đạn.

Hôm nay, khi thế hệ trẻ đến thăm ông 7 Mỹ, nghe ông kể chuyện, không chỉ là nghe về chiến công, mà còn học được bài học lớn về niềm tin của nhân dân, về sức mạnh của sự đoàn kết và lòng trung thành với lý tưởng độc lập, tự do. Đó là di sản tinh thần mà ông và thế hệ đi trước gửi lại cho mai sau.