Pháo Đài Đá Bên Chân Cầu Thạch Hãn

Mùa xuân năm 1972, Chiến dịch giải phóng Quảng Trị bước vào giai đoạn quyết liệt. Cầu Đập Đá bên dòng sông Thạch Hãn trở thành một tử điểm quân sự. Đây là huyết mạch duy nhất để quân đội Mỹ - Sài Gòn tháo chạy hoặc tăng viện cho căn cứ Ái Tử và thị xã Quảng Trị. Nhận lệnh bằng mọi giá phải chặt đứt con đường này, rạng sáng ngày 10 tháng 4, Trung đội trưởng Mai Quốc Ca — một người con quê hương Hà Tĩnh, dạn dày sương gió với ánh mắt kiên định — dẫn theo 19 chiến sĩ mang theo bộc phá, súng chống tăng B-40, B-41 dũng cảm thâm nhập vào sát chân cầu.

Trận đánh nổ ra khi trời còn chưa sáng tỏ. Tổ xung kích của ta vừa áp sát được mố cầu thì bị hệ thống đèn pha và hỏa lực đại liên từ các lô cốt bảo vệ của địch phát hiện. Tiếng súng chát chúa xé toạc màn sương. Nhận thấy mũi tập kích bí mật đã bị lộ, Mai Quốc Ca lập tức ra lệnh phóng hỏa:

"Các đồng chí! Nổ súng chế áp! Bằng mọi giá phải giữ vững trận địa bên bờ Bắc!"

Địch cậy đông, lập tức điều động cả một chiến đoàn thủy quân lục chiến và thiết giáp thối lui từ thị xã ra để giải tỏa áp lực. Hàng chục chiếc xe bọc thép M-113 gầm rú, xả đạn đại liên đỏ rực cả khúc sông, phối hợp cùng lính bộ binh bao vây chặt lấy trận địa của trung đội Mai Quốc Ca.

Lực lượng quá chênh lệch: 20 chiến sĩ du kích, đặc công đối đầu với hàng ngàn quân địch có xe tăng và pháo binh chi viện. Thế nhưng, dưới sự chỉ huy mưu trí của Mai Quốc Ca, 20 trái tim quả cảm đã biến những công sự bằng đất bồi thành một pháo đài thép không thể xuyên thủng.

"Chờ xe tăng vào thật gần mới bắn! Tiết kiệm từng viên đạn!" — Tiếng Ca vang lên giữa trận địa sặc sụa mùi thuốc súng.

Chiếc M-113 đi đầu hăm hở lao lên hòng đè bẹp chiến hào của ta. Chiến sĩ bắn súng chống tăng B-41 nín thở chờ chiếc xe lọt vào tầm ngắm 40 mét rồi siết cò. Ầm! Chiếc xe bọc thép bùng cháy ngùn ngụt, lật nhào ngay trước mũi chiến hào. Tiếp sau đó, tiếng súng AK và lựu đạn của ta nổ rộ, bẻ gãy đợt xung phong thứ nhất của giặc.

Điên cuồng vì bị một lực lượng nhỏ chặn đứng, tên chỉ huy địch gọi pháo binh từ bờ Nam dội bom xối xả xuống trận địa bờ Bắc. Đất đá sạt lở, khói độc khét lẹt che khuất tầm nhìn. Nhiều chiến sĩ của ta lần lượt hy sinh, những người còn sống đều mang trên mình đầy thương tích, quần áo rách tả tơi bám chặt bụi khói đen kịt.

Đến quá trưa, đợt tấn công thứ mười của địch ập đến. Lúc này, đạn dược của trung đội đã cạn kiệt. Bản thân Mai Quốc Ca cũng bị trúng nhiều mảnh pháo vào ngực và chân, máu thấm đỏ chiếc áo chiến sĩ nhưng anh vẫn gượng dậy, tựa lưng vào vách chiến hào tiếp tục bắn trả.

Khi một tốp lính Mỹ-Ngụy bò sát vào công sự, Mai Quốc Ca nhìn quanh, các đồng đội của anh hầu hết đã ngã xuống. Người trung đội trưởng trẻ tuổi nở nụ cười kiêu hãnh. Anh rút chốt quả lựu đạn cuối cùng, ôm chặt lấy nó rồi bất ngờ bật dậy khỏi chiến hào, lao thẳng vào giữa toán giặc đang run rẩy tiến lại gần.

một tiếng nổ vang động cả một góc bờ sông. Mai Quốc Ca cùng toán giặc ngã xuống giữa mảnh đất Quảng Trị kiên cường.

Trận chiến kết thúc, cả 20 chiến sĩ của trung đội Mai Quốc Ca đã anh dũng hy sinh, nhưng họ đã hoàn thành xuất sắc nhiệm vụ giữ chân địch suốt một ngày đêm, tiêu diệt hàng trăm tên giặc, tạo điều kiện cho đại quân ta bao vây và giải phóng hoàn toàn thị xã Quảng Trị ít ngày sau đó. Quân địch khi thu dọn chiến trường đã vô cùng kinh hoàng khi biết rằng lực lượng chặn đánh cả một chiến đoàn của chúng chỉ vỏn vẹn có 20 người. Chúng đã kính cẩn nghiêng mình trước thi thể của các anh và gọi đó là "Trung đội 20 đại đội".

Câu chuyện về Trung đội trưởng Mai Quốc Ca và 19 người đồng đội đã viết nên một trang sử vàng chói lọi cho khúc tráng ca thời hoa lửa. Các anh ngã xuống khi tuổi đời còn rất trẻ, nhưng tinh thần quyết tử, thà hy sinh dứt khoát không rời trận địa của "Trung đội Mai Quốc Ca" đã hóa thành những đóa hoa bất tử nở rộ bên bờ sông Thạch Hãn, nhắc nhở muôn đời sau về cái giá thiêng liêng của độc lập, tự do.