Phát huy giá trị di tích trong giai đoạn hiện nay
Những năm qua, Tây Ninh đã nỗ lực đáng kể trong công tác bảo tồn và phát huy giá trị di tích cách mạng. Hàng loạt hạng mục trưng bày, nhà truyền thống, phim tư liệu, sa bàn mô phỏng được xây dựng; nhiều hoạt động như “Về nguồn - Theo dấu chân anh hùng”, “Hành trình tri ân”, kết nạp Đoàn - Đảng tại di tích... thu hút đông đảo thanh niên, học sinh, sinh viên. Tuy nhiên, thực tế vẫn còn nhiều hạn chế: Hoạt động giáo dục đôi khi hình thức, chưa hấp dẫn giới trẻ; cơ sở vật chất chưa đồng bộ; nội dung thuyết minh thiếu tính tương tác và liên kết với giáo dục nhà trường.
Để các di tích thực sự trở thành “trung tâm giáo dục lịch sử sống động”, cần triển khai đồng bộ các hướng đi mới: Một là, nâng cao nhận thức và trách nhiệm của các cấp, các ngành. Phát huy giá trị di tích phải được xem là nhiệm vụ chính trị, gắn với xây dựng con người Tây Ninh phát triển toàn diện, vừa có tri thức, vừa có lý tưởng và đạo đức. Hai là, đổi mới hình thức giáo dục truyền thống. Thay vì chỉ tham quan - nghe thuyết minh, cần chuyển sang mô hình học tập trải nghiệm, tương tác sáng tạo. Ứng dụng công nghệ thực tế ảo (VR/AR), hệ thống audio đa ngữ, mã QR tra cứu thông tin… giúp việc học lịch sử trở nên sinh động, hấp dẫn hơn.
Ba là, gắn bảo tồn di tích với phát triển du lịch văn hóa - lịch sử. Tây Ninh có thể phát triển tour “Theo dấu chân Trung ương Cục miền Nam”, kết nối các điểm đến nổi tiếng như núi Bà Đen, Tòa Thánh Tây Ninh, hồ Dầu Tiếng… tạo sản phẩm du lịch giáo dục, góp phần phát triển kinh tế và lan tỏa tinh thần “uống nước nhớ nguồn”. Bốn là, phát huy vai trò của thế hệ trẻ trong gìn giữ và lan tỏa giá trị di tích. Thành lập các câu lạc bộ “Tuổi trẻ với di sản cách mạng”, tổ chức cuộc thi “Em yêu di tích quê em”, “Hành trình theo dấu chân anh hùng”… khuyến khích thanh niên sáng tạo nội dung truyền thông (video, podcast, infographic lịch sử) để “đưa di tích lên không gian số”. Năm là, tăng cường hợp tác, trao đổi kinh nghiệm giữa Tây Ninh và các địa phương có hệ thống di tích cách mạng phong phú như Đồng Nai, TP.HCM… nhằm chia sẻ mô hình quản lý, khai thác, giáo dục hiệu quả.
Những giải pháp đó, nếu được triển khai đồng bộ, sẽ giúp các khu di tích không chỉ là nơi lưu giữ ký ức, mà còn là “nguồn lực mềm” quan trọng trong phát triển con người, bồi dưỡng lòng yêu nước, khơi dậy khát vọng cống hiến vì quê hương, đất nước. Giữa rừng Chàng Riệc hôm nay, tiếng gió như vẫn vọng lại lời thề của lớp lớp chiến sĩ: “Dù có hy sinh, nhất định không để Tổ quốc rơi vào tay giặc”. Mỗi di tích cách mạng ở Tây Ninh là một “chứng nhân lịch sử” nhắc nhở thế hệ hôm nay sống xứng đáng với sự hy sinh to lớn của cha anh. Phát huy giá trị giáo dục truyền thống từ những di tích ấy không chỉ là hành động tri ân quá khứ, mà còn là cách kết nối quá khứ với tương lai, thắp sáng ngọn lửa yêu nước, khát vọng vươn lên trong trái tim mỗi người Việt Nam.
