PHÁT HUY TRUYỀN THỐNG CỰU THANH NIÊN XUNG PHONG

PHÁT HUY TRUYỀN THỐNG CỰU THANH NIÊN XUNG PHONG

LỚP THANH NIÊN YÊU NƯỚC THÀNH PHỐ CẦN THƠ TRƯỚC NĂM 1945
TRONG SỰ NGHIỆP ĐẤU TRANH GIẢI PHÓNG DÂN TỘC

Trong lịch sử đấu tranh cách mạng vẻ vang của dân tộc Việt Nam, thanh niên luôn là lực lượng xung kích, đi đầu trong mọi phong trào yêu nước và cách mạng. Trước năm 1945, khi đất nước còn chìm trong ách đô hộ của thực dân, phong kiến, mặc dù chưa có tổ chức Thanh niên xung phong với tên gọi chính thức, nhưng trên thực tế đã hình thành một lớp thanh niên yêu nước mang tinh thần xung phong, sẵn sàng hy sinh vì sự nghiệp giải phóng dân tộc.

Tại thành phố Cần Thơ, vùng đất Tây Đô giàu truyền thống yêu nước và cách mạng, phong trào thanh niên trước năm 1945 đã phát triển sôi nổi, đóng góp quan trọng vào thắng lợi của Cách mạng tháng Tám năm 1945, đặt nền móng cho sự ra đời và trưởng thành của lực lượng Thanh niên xung phong Việt Nam sau này.

Việc ôn lại truyền thống vẻ vang và công lao to lớn của các cựu thanh niên xung phong và lớp thanh niên yêu nước Cần Thơ trước năm 1945 có ý nghĩa sâu sắc trong công tác tuyên truyền, giáo dục truyền thống cách mạng, bồi dưỡng lý tưởng sống cho thế hệ trẻ hôm nay.

Trước năm 1945, dưới ách thống trị tàn bạo của thực dân Pháp, đời sống của nhân dân Nam Bộ nói chung và Cần Thơ nói riêng vô cùng cực khổ. Tuy nhiên, chính trong hoàn cảnh ấy, tinh thần yêu nước, ý chí đấu tranh giành độc lập của nhân dân, đặc biệt là thanh niên, lại được hun đúc và phát triển mạnh mẽ.

Thanh niên Cần Thơ đã tích cực tham gia các phong trào yêu nước thông qua nhiều hình thức:

Tham gia các tổ chức bí mật, các hội nhóm thanh niên tiến bộ

Tuyên truyền, vận động quần chúng đứng lên đấu tranh

Rải truyền đơn, treo cờ, tổ chức mít tinh, biểu tình

Nuôi giấu, bảo vệ cán bộ cách mạng

Làm liên lạc, vận chuyển tài liệu, lương thực phục vụ phong trào

Dù hoạt động trong điều kiện vô cùng khó khăn, bị đàn áp, truy bắt gắt gao, nhiều thanh niên vẫn kiên cường bám trụ, giữ vững phong trào. Chính lớp thanh niên này là lực lượng nòng cốt, tiền thân của Thanh niên xung phong, góp phần tạo nên sức mạnh tổng hợp cho cuộc Tổng khởi nghĩa Tháng Tám năm 1945.

Tiêu biểu cho lớp thanh niên yêu nước Cần Thơ trước năm 1945 là Lưu Hữu Phước (1921–1989), quê tại Ô Môn, Cần Thơ. Ông là một trí thức trẻ, một nhạc sĩ tài năng, đồng thời là một chiến sĩ cách mạng hoạt động tích cực trong phong trào thanh niên, học sinh, sinh viên yêu nước.

Trong giai đoạn trước Cách mạng tháng Tám, Lưu Hữu Phước đã dùng âm nhạc làm vũ khí đấu tranh cách mạng, sáng tác nhiều ca khúc mang đậm tinh thần yêu nước, cổ vũ thanh niên đứng lên đấu tranh giành độc lập. Tiêu biểu là bài “Tiếng gọi thanh niên”, được xem như lời hiệu triệu mạnh mẽ, khơi dậy lòng yêu nước, tinh thần xung phong và ý chí cống hiến của tuổi trẻ Việt Nam.

Âm nhạc của ông không chỉ có giá trị nghệ thuật mà còn có ý nghĩa chính trị – xã hội sâu sắc, góp phần quan trọng vào công tác tuyên truyền, giác ngộ cách mạng cho thanh niên trước năm 1945, trong đó có thanh niên Cần Thơ và Nam Bộ.

Bên cạnh những nhân vật tiêu biểu, còn rất nhiều thanh niên yêu nước ở Cần Thơ trước năm 1945 tuy không để lại tên tuổi cụ thể trong sử sách, nhưng đã lặng thầm cống hiến, hy sinh vì sự nghiệp cách mạng, góp phần giữ vững phong trào và làm nên thắng lợi lịch sử của dân tộc.

Mặc dù lực lượng Thanh niên xung phong Việt Nam chính thức được thành lập sau năm 1945, nhưng tinh thần, phẩm chất và truyền thống của lực lượng này đã được hình thành từ rất sớm, đặc biệt là từ phong trào thanh niên yêu nước trước năm 1945.

Lớp thanh niên Cần Thơ thời kỳ này đã thể hiện rõ:

Tinh thần xung phong, dám đi đầu trong gian khó

Lòng trung thành tuyệt đối với sự nghiệp cách mạng

Ý chí kiên cường, không khuất phục trước kẻ thù

Sẵn sàng hy sinh lợi ích cá nhân vì độc lập dân tộc

Chính họ là những người đặt nền móng cho truyền thống vẻ vang của lực lượng Thanh niên xung phong Việt Nam trong các cuộc kháng chiến sau này.

Những đóng góp của các cựu thanh niên xung phong và lớp thanh niên yêu nước Cần Thơ trước năm 1945 là tài sản tinh thần vô giá của Đảng bộ và nhân dân thành phố Cần Thơ. Truyền thống ấy không chỉ có ý nghĩa lịch sử, mà còn mang giá trị giáo dục sâu sắc đối với thế hệ trẻ hôm nay.

Việc tuyên truyền, giáo dục truyền thống thanh niên xung phong góp phần:

Bồi dưỡng lý tưởng cách mạng, lòng yêu nước cho thanh niên

Giáo dục tinh thần trách nhiệm, ý thức cống hiến

Phát huy vai trò xung kích của tuổi trẻ trong xây dựng và bảo vệ Tổ quốc

Lịch sử cách mạng Việt Nam mãi ghi nhớ những đóng góp to lớn, thầm lặng nhưng vô cùng cao cả của các cựu thanh niên xung phong và lớp thanh niên yêu nước thành phố Cần Thơ trước năm 1945. Họ chính là những người đã góp phần làm nên thắng lợi của Cách mạng tháng Tám, mở ra kỷ nguyên độc lập, tự do cho dân tộc.

Phát huy truyền thống vẻ vang ấy, thế hệ trẻ Cần Thơ hôm nay cần tiếp tục học tập, rèn luyện, phát huy tinh thần xung phong, sáng tạo, góp sức xây dựng quê hương Cần Thơ ngày càng giàu đẹp, văn minh, xứng đáng với sự hy sinh của các thế hệ đi trước.

Hoà An, ngày 3 tháng 2 năm 2026

Người viết

Nguyễn Thị Diễm Xuyên