“Phòng tác chiến” trong trí nhớ

Một trong những đặc điểm thường được nhắc đến khi nghiên cứu Phạm Xuân Ẩn là khả năng ghi nhớ và phân tích thông tin. Một số tư liệu cho biết ông từng có phương pháp ghi nhớ tài liệu thay vì phụ thuộc hoàn toàn vào việc chụp lại tài liệu.

Điều này đòi hỏi khả năng tập trung rất cao. Một tài liệu quân sự có thể chứa hàng loạt con số, tên đơn vị, địa danh, kế hoạch và nhận định. Nếu chỉ nhớ một phần mà không hiểu mối quan hệ giữa các dữ kiện, thông tin sẽ mất giá trị.

Phạm Xuân Ẩn có lợi thế lớn là kiến thức báo chí và khả năng phân tích. Ông thường đặt mỗi thông tin vào một hệ thống rộng hơn: tình hình chính trị, tương quan quân sự, tâm lý xã hội và quan hệ quốc tế.

Có tài liệu kể rằng những báo cáo của ông khiến các nhà lãnh đạo quân sự có cảm giác như đang nhìn vào phòng tác chiến của đối phương. Đây là cách hình tượng hóa giá trị của nguồn tin, cho thấy mức độ cập nhật và chính xác của những thông tin ông chuyển giao.

Trong chiến tranh, đôi khi một con số chính xác có thể thay đổi một nhận định; một nhận định đúng có thể thay đổi một quyết định; và một quyết định đúng có thể ảnh hưởng đến kết quả của một chiến dịch.

Vì vậy, “phòng tác chiến trong trí nhớ” không chỉ là câu chuyện về khả năng ghi nhớ. Nó là biểu tượng cho trí tuệ của người cán bộ tình báo, người phải biến những thông tin rời rạc thành một bức tranh chiến lược hoàn chỉnh.