PHÙNG QUANG THANH – NGƯỜI TRUNG ĐỘI TRƯỞNG TREO CÁNH TAY BỊ THƯƠNG, MANG 17 QUẢ LỰU ĐẠN TIẾP TỤC XUNG PHONG

Phùng Quang Thanh sinh năm 1949 tại xã Thạch Đà, huyện Mê Linh, tỉnh Vĩnh Phú.

Năm 1967, khi mới 18 tuổi, ông nhập ngũ.

Một năm sau, Phùng Quang Thanh có mặt tại chiến trường Quảng Trị, làm nhiệm vụ trinh sát.

Công việc của người lính trinh sát đòi hỏi sự bình tĩnh và gan dạ. Nhiều lần, ông cùng đồng đội bí mật tiếp cận căn cứ đối phương, điều tra cách bố trí lực lượng, thu thập tình hình để phục vụ công tác chỉ huy tác chiến.

Những năm tháng ấy cũng là quá trình tôi luyện một người lính trinh sát trở thành cán bộ chỉ huy trực tiếp trên chiến trường.

Đến năm 1971, Phùng Quang Thanh bước vào một trong những chiến dịch quan trọng của cuộc đời quân ngũ: Chiến dịch Đường số 9 – Nam Lào.

ĐỒI KHÔNG TÊN – TRẬN ĐÁNH NGÀY 10-2-1971

Ngày 10 tháng 2 năm 1971, Phùng Quang Thanh trực tiếp chỉ huy một tiểu đội chốt giữ đồi Không Tên.

Đối phương sử dụng một đại đội, có máy bay yểm trợ, chia thành hai mũi tiến công vào chốt.

Trước lực lượng đông hơn, Phùng Quang Thanh không cho đơn vị nổ súng vội.

Ông bình tĩnh chỉ huy từng tổ giữ bí mật, chờ đối phương tiến đến thật gần mới đồng loạt khai hỏa.

Cách đánh bất ngờ phát huy hiệu quả.

Theo tài liệu tuyên dương, đơn vị tiêu diệt 38 địch và giữ vững chốt.

Riêng Phùng Quang Thanh diệt 8.

Nhưng chỉ hai ngày sau, một thử thách lớn hơn lại đến.

MẢNH PHÁO GĂM VÀO VAI – TAY TRÁI KHÔNG CỬ ĐỘNG ĐƯỢC

Đối phương tiếp tục tiến công.

Trong trận chiến, một mảnh pháo găm vào bả vai trái của Phùng Quang Thanh.

Vết thương khiến cánh tay trái không còn cử động được.

Cấp trên cho phép ông rời trận địa về tuyến sau điều trị.

Phùng Quang Thanh xin ở lại chiến đấu.

Nhưng một người chỉ còn sử dụng được một tay sẽ chiến đấu như thế nào?

Ông tìm ra một cách.

17 QUẢ LỰU ĐẠN

Phùng Quang Thanh nhờ chiến sĩ trong đơn vị tháo sẵn nắp 17 quả lựu đạn, rồi bỏ tất cả vào chiếc túi đeo quanh người.

Ông tiếp tục nhờ y tá băng treo cánh tay trái bị thương để nó không gây vướng víu khi vận động.

Một cánh tay bị treo trước ngực.

Một túi chứa 17 quả lựu đạn đã được chuẩn bị sẵn.

Và người trung đội trưởng tiếp tục bước ra trận địa.

Phùng Quang Thanh không ở lại phía sau chỉ huy.

Ông dẫn đầu đơn vị xung phong.

ĐÁNH TẠT SƯỜN

Nhận định tình hình, Phùng Quang Thanh tổ chức lực lượng đánh vào bên sườn đội hình đối phương, đồng thời phối hợp với đơn vị bạn.

Cuộc tiến công đạt kết quả.

Theo tài liệu, lực lượng tham chiến tiêu diệt gọn một đại đội đối phương.

Riêng trung đội do Phùng Quang Thanh chỉ huy diệt 37 địch, bắt 1 và thu 2 súng.

Đó trở thành một trong những chi tiết đặc biệt nhất trong hồ sơ chiến đấu của ông:

Bị thương khiến một tay không thể cử động, nhưng người trung đội trưởng vẫn treo cánh tay bị thương, mang theo 17 quả lựu đạn và trực tiếp dẫn đầu đơn vị xung phong.

NHỮNG TRẬN ĐÁNH TRÊN ĐƯỜNG SỐ 9 – NAM LÀO

Trong tháng 2 và tháng 3-1971, Phùng Quang Thanh tiếp tục tham gia Chiến dịch Đường số 9 – Nam Lào.

Ông chỉ huy trung đội tham gia hai trận đánh được tài liệu đánh giá đạt hiệu suất cao, góp phần cùng tiểu đoàn tiêu diệt gọn một tiểu đoàn và một đại đội đối phương.

Không chỉ tập trung vào đơn vị mình, ông còn chú trọng hiệp đồng, tạo điều kiện để các đơn vị bạn hoàn thành nhiệm vụ.

Phùng Quang Thanh vừa chỉ huy vừa trực tiếp chiến đấu.

Trong hai trận này, ông được ghi nhận diệt 12 địch, bắt 1 và thu 1 súng.

TRẬN ĐÁNH GẦN CẦU KA KI

Ngày 19-3-1971, đơn vị tổ chức phục kích lực lượng đối phương rút chạy gần khu vực cầu Ka Ki.

Khi trận đánh diễn ra, Phùng Quang Thanh tiếp tục thể hiện vai trò của người cán bộ trực tiếp bám sát chiến đấu.

Những trận đánh liên tiếp trong chiến dịch đã góp phần hình thành hình ảnh một người chỉ huy trẻ linh hoạt, quyết đoán và luôn có mặt tại những nơi khó khăn nhất.

NGƯỜI ANH HÙNG 22 TUỔI

Từ người lính trinh sát tại Quảng Trị năm 1968, Phùng Quang Thanh từng bước trưởng thành thành trung đội trưởng.

Điểm nổi bật trong câu chuyện của ông không chỉ là thành tích chiến đấu, mà còn nằm ở cách ông ứng xử khi bị thương.

Khi được phép về tuyến sau, ông chọn ở lại.

Khi tay trái không thể hoạt động, ông tìm cách khắc phục để tiếp tục chiến đấu.

Và khi bước vào trận đánh, ông vẫn dẫn đầu đơn vị xung phong.

Phùng Quang Thanh được tặng Huân chương Chiến công giải phóng hạng Nhất, Huân chương Chiến công giải phóng hạng Nhì, Huân chương Chiến công hạng Ba, danh hiệu Dũng sĩ ưu tú, ba lần được tặng danh hiệu Chiến sĩ thi đua, cùng nhiều bằng khen và giấy khen.

Ngày 20 tháng 9 năm 1971, Chính phủ Cách mạng lâm thời Cộng hòa miền Nam Việt Nam tặng Phùng Quang Thanh danh hiệu:

ANH HÙNG LỰC LƯỢNG VŨ TRANG NHÂN DÂN GIẢI PHÓNG.

Khi ấy, ông mới 22 tuổi.

Trong rất nhiều chi tiết của cuộc đời chiến đấu, hình ảnh đáng nhớ nhất có lẽ vẫn là người trung đội trưởng trẻ trên chiến trường Đường số 9 – Nam Lào: mảnh pháo còn găm vào vai, cánh tay trái được băng treo trước ngực, 17 quả lựu đạn mang quanh người, nhưng vẫn dẫn đầu đồng đội tiến lên.

Đó là một lát cắt đặc biệt trong cuộc đời quân ngũ của Phùng Quang Thanh, người sau này tiếp tục gắn bó lâu dài với Quân đội nhân dân Việt Nam.