Phùng Văn Khầu – Người chiến sĩ pháo binh với chiến công vang danh tại Điện Biên Phủ

Trong lịch sử đấu tranh giải phóng dân tộc, Đại tá, Anh hùng Lực lượng vũ trang nhân dân Phùng Văn Khầu là một trong những chiến sĩ pháo binh tiêu biểu, gắn liền với hình ảnh người pháo thủ kiên cường, trực tiếp vận hành khẩu sơn pháo 75mm và lập nhiều chiến công xuất sắc trong Chiến dịch Điện Biên Phủ năm 1954.

Sinh năm 1929 tại xã Đức Hồng, huyện Trùng Khánh, tỉnh Cao Bằng, trong một gia đình có truyền thống cách mạng, Phùng Văn Khầu sớm tham gia hoạt động cách mạng tại địa phương. Năm 1946, ông làm liên lạc, chiến sĩ an ninh và luôn hoàn thành tốt nhiệm vụ được giao. Đến tháng 12/1949, ông xung phong nhập ngũ, được biên chế vào binh chủng pháo binh thuộc Trung đoàn 675.

Những ngày đầu làm quen với khẩu sơn pháo và các loại khí tài lớn là khoảng thời gian đầy khó khăn đối với Phùng Văn Khầu, nhất là khi ông không biết chữ. Tuy nhiên, bằng ý chí quyết tâm, tinh thần ham học hỏi và sự kiên trì rèn luyện, ông từng bước làm chủ vũ khí, trưởng thành trong chiến đấu và trở thành một chiến sĩ pháo binh xuất sắc.

Từ năm 1949 đến năm 1954, Phùng Văn Khầu tham gia nhiều chiến dịch lớn, trải qua hàng chục trận đánh. Ông luôn thể hiện sự mưu trí, dũng cảm, không ngại gian khổ, cùng đồng đội kéo pháo, chuyển đạn vào trận địa và hoàn thành xuất sắc nhiệm vụ được giao.

Trong Chiến dịch Điện Biên Phủ, Phùng Văn Khầu được giao chỉ huy khẩu đội sơn pháo 75mm thuộc Đại đội Sơn pháo 755, Trung đoàn 675, Đại đoàn 351. Đơn vị của ông nhận nhiệm vụ khống chế hỏa lực địch trên đồi A1, hỗ trợ bộ binh chiến đấu. Trong những trận đánh ác liệt, ông đã chỉ huy khẩu đội bắn chính xác 22 phát đạn, phá hủy công sự, ụ súng, tiêu diệt sinh lực địch, tạo điều kiện để bộ binh ta tiến công và chiếm lĩnh trận địa.

Khi chuyển sang phòng ngự tại đồi E, Phùng Văn Khầu cùng đồng đội ngày đêm xây dựng trận địa, chống trả những đợt pháo kích dữ dội của quân địch. Trong suốt 35 ngày đêm chiến đấu, dù đồng đội thương vong, bản thân nhiều lần bị thương và chịu sức ép lớn, ông vẫn kiên cường bám trận địa, điều khiển khẩu pháo chi viện cho bộ binh tại nhiều điểm cao quan trọng.

Đặc biệt, trong trận chiến đấu ngày 23/4/1954 trên đồi E1, khi cả khẩu đội lần lượt hy sinh và bị thương, Phùng Văn Khầu là người duy nhất còn lại bên khẩu sơn pháo 75mm nặng 500kg. Ông một mình thực hiện toàn bộ nhiệm vụ của các pháo thủ trong khẩu đội, vừa ngắm bắn, vừa điều chỉnh mục tiêu, liên tiếp tiêu diệt 4 khẩu pháo 105mm, 2 khẩu đại liên, 1 kho đạn và hàng trăm tên địch, góp phần quan trọng vào thắng lợi của trận đánh.

Sau chiến thắng Điện Biên Phủ, Phùng Văn Khầu cùng một số đồng chí được đại diện lực lượng tham gia chiến dịch lên chiến khu Việt Bắc báo công với Bác Hồ, được Người tặng Huy hiệu Chiến sĩ Điện Biên và căn dặn phải luôn khiêm tốn, giản dị, trung thực, không ngừng học hỏi để tiến bộ. Ngày 31/8/1955, ông vinh dự được tuyên dương danh hiệu Anh hùng Lực lượng vũ trang nhân dân.

Trong suốt quá trình công tác, Phùng Văn Khầu từng đảm nhiệm nhiều vị trí quan trọng trong quân đội như Đại đội trưởng thuộc Bộ Tổng Tham mưu Quân khu Việt Bắc, cán bộ cơ quan chính trị Bộ Tư lệnh Pháo binh, Phó Chính ủy Trung đoàn, Phó Chủ nhiệm Chính trị Trường Sĩ quan Pháo binh, Phó Chính ủy Bộ Chỉ huy Quân sự tỉnh Cao Bằng. Ông được phong hàm Đại tá Quân đội nhân dân Việt Nam và luôn được đồng đội, cán bộ, chiến sĩ trân trọng bởi tinh thần gương mẫu, đoàn kết và trách nhiệm trong công việc.

Năm 1986, ông hoàn thành nhiệm vụ trong quân ngũ và trở về nghỉ hưu cùng gia đình. Với những đóng góp trong sự nghiệp đấu tranh bảo vệ Tổ quốc, Phùng Văn Khầu được Đảng, Nhà nước trao tặng nhiều phần thưởng cao quý như Huân chương Quân công hạng Nhì, Huân chương Quân công hạng Ba, các Huân chương Chiến công, Huân chương Chiến sĩ vẻ vang, Huy chương Quân kỳ Quyết thắng, Huy hiệu Chiến sĩ Điện Biên và Huy hiệu 70 năm tuổi Đảng.

Ngày 25/8/2021, Đại tá, Anh hùng Lực lượng vũ trang nhân dân Phùng Văn Khầu từ trần. Hình ảnh người chiến sĩ pháo binh với khẩu sơn pháo 75mm trong Chiến dịch Điện Biên Phủ vẫn là niềm tự hào của nhân dân các dân tộc tỉnh Cao Bằng và là biểu tượng về ý chí chiến đấu kiên cường của Quân đội nhân dân Việt Nam.