Pi Năng Tắc: Tiếng Sấm Bẫy Đá Giữa Đại Ngàn
Trong những năm tháng "thời hoa lửa" chống Mỹ cứu nước, vùng núi rừng Bác Ái (Ninh Thuận) là căn cứ địa cách mạng vững chắc nhưng cũng là nơi hứng chịu những trận càn quét, gom dân lập "ấp chiến lược" vô cùng tàn bạo của kẻ thù. Giữa đại ngàn bao la ấy, người con của đồng bào Raglai — Pi Năng Tắc (sinh năm 1910) đã trở thành một huyền thoại sống, lãnh đạo dân làng đánh giặc bằng một thứ vũ khí thô sơ nhưng đầy uy lực: bẫy đá.
Trong những năm tháng "thời hoa lửa" chống Mỹ cứu nước, vùng núi rừng Bác Ái (Ninh Thuận) là căn cứ địa cách mạng vững chắc nhưng cũng là nơi hứng chịu những trận càn quét, gom dân lập "ấp chiến lược" vô cùng tàn bạo của kẻ thù. Giữa đại ngàn bao la ấy, người con của đồng bào Raglai — Pi Năng Tắc (sinh năm 1910) đã trở thành một huyền thoại sống, lãnh đạo dân làng đánh giặc bằng một thứ vũ khí thô sơ nhưng đầy uy lực: bẫy đá.
Đầu thập niên 1960, giặc Mỹ và quân đội Sài Gòn huy động bộ binh phối hợp cùng máy bay, pháo binh liên tục mở các cuộc hành quân lớn đánh lên vùng cao. Trước hỏa lực hiện đại của địch, vũ khí của du kích Raglai lúc bấy giờ chỉ có vài khẩu súng kíp, cung tên và giáo mác thô sơ. Nhìn bản làng bị đốt phá, lòng căm thù giặc trong Pi Năng Tắc sục sôi. Anh trăn trở: Làm sao để sức người có thể chọi lại súng đạn tối tân?
Nhìn những vách đá dựng đứng bên những con đường độc đạo dẫn lên núi, Pi Năng Tắc nảy ra sáng kiến độc đáo. Anh vận động bà con dân làng vào rừng chặt tre, nứa làm giàn, rồi cõng hàng nghìn hòn đá lớn nhỏ xếp lên đó. Hệ thống giàn tre được néo giữ bằng một sợi dây mây ngụy trang kín đáo, kéo dài về nơi ẩn nấp của du kích. Đó chính là trận địa bẫy đá lịch sử trên đèo Gia Túc.
Ngày 10 tháng 8 năm 1961, một tiểu đoàn địch nghênh ngang hành quân theo đường mòn tiến vào mật khu Bác Ái. Chúng lọt vào thung lũng hiểm trở mà không hề hay biết tai họa đang cận kề. Trên đỉnh núi cao, Pi Năng Tắc nín thở, ánh mắt sắc lẹm theo dõi từng bước đi của giặc. Khi tên chỉ huy vừa bước đến vị trí hồng tâm, anh phát lệnh và tự tay chặt đứt sợi dây mây định mệnh.
Ầm! Ầm! Ầm! — Sợi dây đứt, các giàn tre lật nhào. Hàng ngàn khối đá lớn nhỏ như những dòng thác lửa, như tiếng sấm của đại ngàn gầm vang, ồ ạt đổ ập xuống đội hình quân giặc. Đá lăn xé toạc màn đêm, hất tung quân thù xuống vực sâu. Bị đánh bất ngờ bằng "trận lôi đình" từ trên trời rơi xuống, quân địch hoảng loạn, giẫm đạp lên nhau tháo chạy trong tiếng hò reo vang dội của du kích và đồng bào Raglai.
Trận đánh bẫy đá Gia Túc năm ấy đã tiêu diệt và làm bị thương hơn 100 tên giặc, bẻ gãy hoàn toàn trận càn quét quy mô lớn của địch mà quân ta không mất một viên đạn, một giọt máu nào. Phát minh bẫy đá của Pi Năng Tắc sau đó được nhân rộng khắp chiến trường Tây Nguyên và miền núi Nam Trung Bộ, trở thành nỗi ác mộng kinh hoàng của quân viễn chinh Mỹ.
Không chỉ mưu trí, Pi Năng Tắc còn là ngọn đuốc tinh thần, giữ vững niềm tin của đồng bào với Đảng, với Bác Hồ xuyên suốt những năm tháng đói nghèo, ăn củ mài, rau rừng để nuôi giấu cán bộ. Năm 1965, ông vinh dự được Nhà nước phong tặng danh hiệu Anh hùng Lực lượng vũ trang nhân dân.
Pi Năng Tắc đã đi qua thời hoa lửa và hóa thân vào hồn thiêng sông núi. Câu chuyện về người anh hùng Raglai cùng tiếng sấm bẫy đá năm xưa mãi là khúc tráng ca bất tử, niềm tự hào kiêu hãnh của người dân Ninh Thuận và đại ngàn Tây Nguyên hùng vĩ.


