QUANG TRUNG – NGUYỄN HUỆ: THIÊN TÀI QUÂN SỰ VÀ TRẬN NGỌC HỒI - ĐỐNG ĐA THẦN TỐC
Tác giả: Phạm Thị Hồng Nhung
Cuối thế kỷ XVIII, đất nước ta rơi vào cảnh chia cắt Bàng Trong - Bàng Ngoài, gian thần hoành hành, nhân dân cực khổ. Trong bối cảnh đó, phong trào nông dân Tây Sơn bùng nổ, và từ ngọn lửa ấy đã xuất hiện Nguyễn Huệ – một thiên tài quân sự kiệt xuất "bách chiến bách thắng".
Quang Trung – Nguyễn Huệ (1753 – 1792), người làng Tây Sơn, phủ Quy Nhơn (nay thuộc Bình Định). Ông cùng các anh em khởi xướng phong trào Tây Sơn, lần lượt đánh đổ các tập đoàn phong kiến Nguyễn, Trịnh, xóa bỏ ranh giới Sông Gianh, bước đầu thống nhất đất nước.
Tài năng quân sự của Nguyễn Huệ thể hiện rõ nét qua hai chiến công hiển hách đánh đuổi ngoại xâm. Năm 1785, trước sự xâm lược của 5 vạn quân Xiêm ở phía Nam, ông đã chọn đoạn sông Rạch Gầm - Xoài Mút làm trận địa phục kích, tiêu diệt toàn bộ quân địch chỉ trong một ngày, bảo vệ vững chắc bờ cõi phía Nam.
Đỉnh cao sự nghiệp của ông là cuộc kháng chiến chống 29 vạn quân Thanh ở phía Bắc vào mùa xuân Kỷ Dậu (1789). Cuối năm 1788, nghe tin quân Thanh tràn sang chiếm Thăng Long, Nguyễn Huệ lên ngôi Hoàng đế tại Phú Xuân (Huế), lấy niên hiệu Quang Trung, rồi lập tức cất quân ra Bắc.
Bằng nghệ thuật tác chiến thần tốc, bất ngờ và táo bạo, Hoàng đế Quang Trung đã tổ chức cuộc hành quân lịch sử: vừa đi vừa tuyển quân, luyện tập ngay trên đường di chuyển. Đêm Mùng 3, rạng sáng Mùng 5 Tết Kỷ Dậu 1789, quân Tây Sơn đồng loạt tấn công các đồn lũy Ngọc Hồi, Đống Đa, làm cho quân Thanh hoàn toàn bị động, không kịp trở tay. Tướng Tống (Thanh) Tôn Sĩ Nghị hoảng sợ vứt bỏ cả ấn tín tháo chạy về nước, tướng Sầm Nghi Đống phải thắt cổ tự tử.
Chỉ trong vòng vài ngày Tết, Hoàng đế Quang Trung đã đập tan 29 vạn quân Thanh, giải phóng hoàn toàn kinh thành Thăng Long, tạo nên một kỳ tích có một không hai trong lịch sử quân sự thế giới. Sau chiến thắng, ông bắt tay vào cải cách đất nước trên nhiều lĩnh vực: khuyến khích chữ Nôm, phát triển kinh tế, giáo dục và thực hiện chính sách ngoại giao khôn khéo với nhà Thanh. Mặc dù qua đời sớm khi sự nghiệp còn dở dang, Quang Trung – Nguyễn Huệ mãi mãi là biểu tượng bất diệt của chí khí anh hùng và sức mạnh dân tộc Việt Nam.
