QUANG TRUNG: THẦN TỐC BÁ CHỦ VÀ VŨ KHÚC ĐẠI PHÁ QUÂN THANH

Quang Trung (tên khai sinh là Nguyễn Huệ, sau đổi thành Nguyễn Quang Bình), sinh năm 1753 và mất năm 1792, có quê quán tại ấp Kiên Thành, huyện Tuy Viễn, phủ Quy Nhơn (nay thuộc xã Bình Thành, huyện Tây Sơn, tỉnh Bình Định). Cuộc đời và sự nghiệp của ông gắn liền với phong trào khởi nghĩa Tây Sơn oanh liệt từ năm 1771. Cùng các anh em của mình, Nguyễn Huệ đã lập nên những chiến công hiển hách như lật đổ chúa Nguyễn ở đằng Trong, đánh tan 5 vạn quân Xiêm trong trận Rạch Gầm - Xoài Mút năm 1785, rồi tiến ra Bắc lật đổ chúa Trịnh. Năm 1788, trước họa xâm lăng của nhà Thanh, ông chính thức lên ngôi hoàng đế, lấy niên hiệu là Quang Trung rồi lập tức thống lĩnh đại quân ra Bắc. Bằng nghệ thuật hành quân thần tốc và chiến lược quân sự thiên tài, ông đã đại phá 29 vạn quân Thanh tại trận Ngọc Hồi - Đống Đa vào mùa xuân kỷ dậu 1789. Sau khi quét sạch giặc thù, Hoàng đế Quang Trung bắt tay vào công cuộc cải cách toàn diện đất nước từ kinh tế, văn hóa đến giáo dục, đề cao chữ Nôm và thực hiện chính sách ngoại giao cứng rắn nhưng khôn khéo, tiếc rằng ông đột ngột qua đời ở tuổi 39 khi nhiều đại kế hoạch duy tân còn đang dang dở.