Quốc công Tiết chế Hưng Đạo Đại Vương Trần Quốc Tuấn không chỉ là những trang sử về quân sự, mà còn là bài học lớn về lòng trung quân ái quốc, tinh thần đoàn kết và trí tuệ bậc thầy.
âu chuyện về Quốc công Tiết chế Hưng Đạo Đại Vương Trần Quốc Tuấn không chỉ là những trang sử về quân sự, mà còn là bài học lớn về lòng trung quân ái quốc, tinh thần đoàn kết và trí tuệ bậc thầy.
1. Nén tư thù vì đại nghĩa dân tộc
Đây là câu chuyện thể hiện rõ nhất nhân cách cao thượng của Trần Hưng Đạo. Cha ông là Trần Liễu có hiềm khích sâu sắc với vua Trần Thái Tông (em trai Trần Liễu). Trước khi mất, Trần Liễu dặn ông phải cướp lại ngôi vua để trả thù.
Hành động: Khi nắm trong tay toàn bộ quân quyền, ông đã gạt bỏ lời dặn của cha. Ông đem chuyện này hỏi các con và thuộc hạ để thử lòng, rồi khẳng định: "Tình nhà tuy nặng, nhưng nợ nước còn cao hơn".
Sự đoàn kết: Ông chủ động giảng hòa với Thái sư Trần Quang Khải (đại diện dòng vua) bằng cách mời Quang Khải sang thuyền mình và tự tay dội nước tắm cho ông này. Hành động đó đã xóa tan mọi nghi kị trong hoàng tộc, tạo nên sức mạnh đoàn kết "vua tôi đồng lòng" để chống lại quân Nguyên Mông.
2. "Bệ hạ chém đầu thần rồi hãy hàng"
Vào năm 1285, khi quân Nguyên Mông thế mạnh như chẻ tre, vua Trần Thánh Tông thấy lo ngại nên đã hỏi ý kiến ông về việc có nên đầu hàng để tránh đổ máu hay không.
Câu trả lời bất hủ: Trần Hưng Đạo đã khẳng khái đáp: "Bệ hạ chém đầu thần rồi hãy hàng".
Lời khẳng định đanh thép này đã trở thành liều thuốc tinh thần cực mạnh, củng cố quyết tâm quyết chiến đến cùng của toàn quân và dân nhà Trần.
3. Hịch tướng sĩ và tinh thần "Sát Thát"
Để khích lệ tinh thần binh sĩ trước cuộc chiến cam go, ông đã viết bài "Hịch tướng sĩ".
Bài hịch không chỉ phê phán lối sống hưởng thụ mà còn khơi dậy lòng tự trọng và căm thù giặc sâu sắc. Sau bài hịch này, toàn bộ quân sĩ nhà Trần đã thích vào cánh tay hai chữ "Sát Thát" (Giết giặc Mông Cổ), thề chết trên chiến trường chứ không chịu nhục.
4. Chiến thắng Bạch Đằng năm 1288
Đây là đỉnh cao trong nghệ thuật quân sự của ông. Kế thừa bài học từ Ngô Quyền, nhưng ông đã nâng tầm nó lên một đẳng cấp mới.
Diễn biến: Ông cho đóng cọc gỗ bịt sắt xuống dòng sông Bạch Đằng, lợi dụng thủy triều để nhử tàu địch vào trận địa cọc.
Kết quả: Toàn bộ hạm đội hùng hậu của Ô Mã Nhi bị tiêu diệt và bắt sống. Chiến thắng này đã đặt dấu chấm hết cho mộng xâm lược của đế chế Nguyên Mông đối với nước ta.
5. Lời di chúc về "Kế sâu rễ bền gốc"
Khi nằm trên giường bệnh, lúc vua Trần Anh Tông đến thăm và hỏi kế sách giữ nước, ông đã để lại lời khuyên giá trị cho muôn đời sau:
"Chúng chí thành thành" (Ý chí của dân là bức tường thành vững chắc nhất). Nếu giặc đánh theo cách vũ lực, ta phải dùng sự nhàn hạ để chống lại sự mệt mỏi. Nhưng quan trọng nhất là phải khoan thư sức dân để làm kế sâu rễ bền gốc, đó là thượng sách giữ nước.
