Quyết Định Đêm Thung Lũng
Gió rét cuối đông tràn qua thung lũng Mường Phăng, rít lên từng hồi qua khe cửa căn lán tre thô sơ. Bên trong lán, ngọn đèn dầu lay lắt hắt bóng một người đàn ông có dáng người nhỏ nhắn nhưng đôi mắt sáng quắc, ngập tràn suy tư. Đó là Đại tướng Võ Nguyên Giáp.
Trên bàn, tấm bản đồ quân sự Điện Biên Phủ chi chít những dấu mực đỏ, xanh. Sáng mai đã là ngày nổ súng theo phương án "Đánh nhanh, giải quyết nhanh" – một kế hoạch mà các cố vấn phương Bắc và tập thể Bộ chỉ huy mặt trận đã thống nhất. Ba ngày, ba đêm để tiêu diệt một tập đoàn cứ điểm kiên cố bậc nhất của quân Pháp. Mọi việc đã sẵn sàng. Pháo binh bằng mồ hôi và cả máu của chiến sĩ đã được kéo vào vị trí.
Nhưng đêm nay, Đại tướng không ngủ được. Đầu ông đau như búa bổ. Ông đắp thêm một chiếc khăn đẫm nước lạnh lên trán, bước lại gần bản đồ.
Lời dặn của Chủ tịch Hồ Chí Minh trước ngày ông lên đường ra tiền tuyến lại vang lên bên tai, rõ mồn một từng tiếng: "Trận này rất quan trọng, phải đánh cho thắng. Chắc thắng mới đánh, không chắc thắng không đánh.
"Nhìn kỹ lại thực tế chiến trường, tim Đại tướng thắt lại. Quân Pháp không còn là một tập đơn độc như lúc đầu. Tập đoàn cứ điểm Điện Biên Phủ đã biến thành một "con nhím" khổng lồ với hệ thống công sự kiên cố, pháo binh dày đặc và máy bay yểm trợ. Trong khi đó, bộ đội ta chưa từng có kinh nghiệm đánh hiệp đồng binh chủng quy mô lớn, lại phải phơi mình trên địa hình trống trải để tiến công.
"Đánh nhanh" ư? Nếu không giải quyết được trong ba ngày, bộ đội lấy gì để cầm cự? Máu của hàng ngàn chiến sĩ sẽ đổ xuống thung lũng này mà chiến thắng thì không hề chắc chắn.
Đại tướng đứng lặng yên trong bóng tối, nghe rõ cả tiếng gió gào rú bên ngoài và tiếng nhịp tim dồn dập của chính mình. Ông biết, thay đổi một phương án đã được thông qua ngay sát giờ G là một việc cực kỳ mạo hiểm. Nó đòi hỏi một bản lĩnh phi thường, sự dũng cảm đối mặt với những ý kiến trái chiều và trên hết là trách nhiệm tối cao trước sinh mạng của hàng vạn đồng chí.
"Không thể nướng quân," ông tự nhủ, nắm chặt hai tay. "Phải bảo toàn lực lượng cho nhân dân. Phải chắc thắng.
"Trời vừa hửng sáng. Sương mù còn dày đặc trên các đỉnh núi độc lập. Đại tướng triệu tập cuộc họp Bộ chỉ huy mặt trận. Khi ông bước vào, sắc mặt ông tái đi vì thiếu ngủ và cơn đau đầu hành hạ, nhưng ánh mắt lại kiên định lạ thường.
Ông nhìn thẳng vào các đồng chí của mình, dõng dạc tuyên bố:
Để bảo đảm nguyên tắc "chắc thắng", tôi đề nghị hoãn cuộc tiến công chiều nay. Ra lệnh cho toàn mặt trận chuyển từ phương án "Đánh nhanh, thắng nhanh" sang "Đánh chắc, tiến chắc". Ngay lập tức kéo pháo ra!
Căn phòng họp lặng đi trong vài giây. Những ánh mắt ngỡ ngàng, những tiếng xì xào bắt đầu nổi lên. Kéo pháo vào đã là một kỳ tích, giờ lại kéo pháo ra trong tầm đại bác của địch? Bộ đội sẽ hoang mang, hậu cần sẽ áp lực gấp bội.
Nhưng bằng sự điềm tĩnh, lập luận khoa học và một tấm lòng vì dân, vì nước, Đại tướng đã thuyết phục từng người một. Khi tất cả các cánh tay đồng ý giơ lên, một gánh nặng ngàn cân như được trút bỏ khỏi vai ông.
Lịch sử sau đó đã chứng minh, quyết định đổi phương án trong đêm Mường Phăng ấy chính là chìa khóa mở ra cánh cửa chiến thắng chấn động địa cầu vào ngày 7 tháng 5 năm 1954. Nhưng đối với vị Tổng Tư lệnh, chiến thắng lớn nhất không chỉ là bắt sống tướng Đờ Cát, mà là đã đưa được những người con của nhân dân trở về nhà một cách vẹn toàn nhất có thể.



