QUYẾT ĐỊNH THAY ĐỔI ĐIỂM MỞ MÀN

QUYẾT ĐỊNH THAY ĐỔI ĐIỂM MỞ MÀN

Mùa thu năm 1950.

Núi rừng biên giới phủ một màu xanh thẫm.

Dọc Đường số 4, những đồn bốt của quân Pháp nối nhau như một sợi dây thép quấn quanh căn cứ địa Việt Bắc.

Trong sở chỉ huy chiến dịch, những tấm bản đồ được trải rộng.

Cao Bằng.

Đông Khê.

Thất Khê.

Ban đầu, kế hoạch đã được xác định.

Cao Bằng sẽ là nơi mở màn.

Đó là một mục tiêu lớn, nơi tập trung lực lượng và hệ thống phòng thủ quan trọng của quân Pháp.

Một cán bộ chỉ vào bản đồ:

— Nếu đánh chiếm được Cao Bằng, ta sẽ tạo được một đòn mạnh ngay từ đầu.

Những người xung quanh im lặng.

Ai cũng hiểu, Cao Bằng là một mục tiêu lớn.

Nhưng cũng chính vì thế, nó được phòng thủ rất chặt.

Một đêm trước giờ quyết định

Đại tướng Võ Nguyên Giáp trực tiếp đi khảo sát chiến trường.

Ông nhìn những dãy núi.

Nhìn những con đường hiểm trở.

Nhìn hệ thống công sự của quân Pháp.

Càng quan sát, ông càng nhận ra một điều:

Cao Bằng không phải nơi thích hợp để mở màn.

Nếu đánh thẳng vào một cụm cứ điểm mạnh khi quân ta chưa có nhiều kinh nghiệm, cái giá phải trả sẽ rất lớn.

Một sĩ quan hỏi:

— Thưa Đại tướng, vậy ta có tiếp tục đánh Cao Bằng không?

Ông im lặng nhìn bản đồ.

Một lát sau, ngón tay ông di chuyển xuống phía nam.

Dừng lại ở một cái tên:

Đông Khê.

— Đánh Đông Khê.

Căn phòng trở nên yên lặng.

Một cán bộ hỏi:

— Đông Khê ạ?

Đại tướng gật đầu.

— Đúng. Đông Khê tuy nhỏ hơn, nhưng nằm ở vị trí rất quan trọng. Mất Đông Khê, tuyến Đường số 4 của địch sẽ bị chia cắt.

Ông nhìn những người xung quanh:

— Không nhất thiết phải đánh vào nơi mạnh nhất. Phải đánh vào chỗ hiểm yếu nhất.

Đó là một quyết định làm thay đổi toàn bộ cách mở màn chiến dịch.

Đánh điểm – diệt viện

Kế hoạch mới nhanh chóng được triển khai.

Không đánh trực diện vào Cao Bằng.

Quân ta sẽ đánh Đông Khê trước.

Nếu Đông Khê thất thủ, quân Pháp ở Cao Bằng và Thất Khê sẽ bị đặt vào thế khó khăn.

Muốn giữ tuyến phòng thủ, họ buộc phải đưa quân đi ứng cứu.

Và khi lực lượng cứu viện xuất hiện, quân ta sẽ tiếp tục đánh.

Đánh điểm.

Diệt viện.

Một thế trận tưởng như đơn giản nhưng đòi hỏi sự tính toán chính xác.

Những người lính âm thầm hành quân trong đêm.

Không tiếng trống.

Không tiếng kèn.

Chỉ có tiếng dép cao su và tiếng bước chân chìm trong rừng.

Một chiến sĩ trẻ tên Nam hỏi người đồng đội:

— Chúng ta đi đâu?

Người kia đáp:

— Đông Khê.

Nam nhìn về phía trước.

— Nghe nói ở đó địch phòng thủ mạnh lắm.

Người đồng đội cười:

— Mạnh đến đâu rồi cũng có lúc phải mở cửa.

Nam siết chặt khẩu súng.

Không ai nói thêm.

Đông Khê rung chuyển

Sáng ngày 16 tháng 9 năm 1950.

Một tiếng pháo vang lên giữa núi rừng.

ẦM!

Rồi tiếng thứ hai.

ẦM!

Pháo binh đồng loạt khai hỏa.

Đông Khê rung chuyển.

Khói bụi phủ kín những công sự của quân Pháp.

Sau những loạt pháo, bộ binh bắt đầu tiến lên.

Từng tổ chiến đấu áp sát.

Từng chiến hào trở thành nơi giành giật quyết liệt.

Nam cùng đồng đội bò sát dưới làn đạn.

Một người lính hét:

— Phía trước!

Nam nhìn lên.

Những công sự vẫn còn đó.

— Tiến!

Họ lao lên.

Tiếng súng vang dội giữa núi rừng.

Có người ngã xuống.

Có người bị thương.

Nhưng những người còn lại vẫn tiếp tục tiến.

Một tấc đất.

Rồi thêm một tấc đất.

Đông Khê không dễ dàng bị khuất phục.

54 giờ giữa lửa đạn

Trận chiến kéo dài.

Ngày chuyển sang đêm.

Đêm lại chuyển sang ngày.

Những người lính gần như không có thời gian nghỉ.

Cơm ăn vội.

Nước uống từng ngụm nhỏ.

Đạn được chuyền từ tay này sang tay khác.

Một chiến sĩ bị thương được đồng đội kéo về phía sau.

Anh nắm tay người bạn:

— Đừng bỏ vị trí…

Người đồng đội gật đầu:

— Chúng tôi sẽ giữ.

Ở phía trước, tiếng súng vẫn không ngừng.

Sau 54 giờ chiến đấu quyết liệt, các vị trí phòng thủ của quân Pháp lần lượt bị phá vỡ.

Đông Khê chìm trong khói lửa.

Rồi tiếng súng thưa dần.

Một người lính ngẩng đầu nhìn lên.

— Đông Khê… xong rồi.

Không ai reo hò.

Họ chỉ lặng lẽ nhìn nhau.

Bởi bên cạnh họ đã thiếu đi những người đồng đội.

Một mắt xích bị chặt đứt

Tin Đông Khê thất thủ nhanh chóng lan dọc Đường số 4.

Cao Bằng bị cô lập hơn.

Thất Khê cũng đứng trước sức ép lớn.

Hệ thống phòng thủ của quân Pháp không còn nguyên vẹn như trước.

Một mắt xích quan trọng đã bị chặt đứt.

Nam đứng trên một điểm cao nhìn xuống con đường.

Những đám khói vẫn còn bay giữa thung lũng.

Người đồng đội bước đến:

— Cậu nghĩ sao?

Nam nhìn con đường phía xa.

— Có lẽ trận đánh mới chỉ bắt đầu.

Người kia gật đầu.

Đúng vậy.

Đông Khê chỉ là điểm mở màn.

Phía trước vẫn còn những trận đánh lớn hơn.

Nhưng từ khoảnh khắc ấy, thế trận đã bắt đầu thay đổi.

Vĩ thanh

Nhiều năm sau, một người lính già trở lại Đông Khê.

Mái tóc đã bạc.

Đôi chân đã chậm.

Nhưng khi đứng giữa núi rừng, ông vẫn nhớ tiếng pháo của mùa thu năm 1950.

Nhớ những đêm hành quân.

Nhớ 54 giờ chiến đấu.

Và nhớ quyết định đã đưa mũi tiến công từ Cao Bằng về Đông Khê.

Ông cúi xuống nhặt một nắm đất.

Khẽ nói:

— Ngày ấy, chúng tôi không đánh vào nơi mạnh nhất.

Ông nhìn con đường phía trước.

— Chúng tôi đánh vào nơi có thể mở được cánh cửa.

Gió biên giới thổi qua.

Rừng cây xào xạc.

Không còn tiếng súng.

Nhưng câu chuyện về Đông Khê vẫn còn nằm trong ký ức của những người đã đi qua thời hoa lửa.

Bởi đôi khi, một quyết định thay đổi mục tiêu không phải là lùi bước.

Đó là cách người chỉ huy tìm ra con đường dẫn đến chiến thắng.

Và từ Đông Khê, một cánh cửa lớn đã bắt đầu mở ra trên tuyến biên giới Việt Bắc.