Quyết định thay đổi phương án trong Chiến dịch Điện Biên Phủ

Một trong những quyết định nổi tiếng nhất của Võ Nguyên Giáp là chuyển phương án tác chiến từ “đánh nhanh thắng nhanh” sang “đánh chắc tiến chắc”, sau khi đánh giá lại tình hình thực tế.

Cuối năm 1953, Bộ Chính trị quyết định mở Chiến dịch Điện Biên Phủ và giao Võ Nguyên Giáp làm Chỉ huy trưởng kiêm Bí thư Đảng ủy Mặt trận. Quân Pháp xây dựng Điện Biên Phủ thành một tập đoàn cứ điểm lớn với mục tiêu kiểm soát khu vực Tây Bắc và thu hút chủ lực Việt Minh vào một trận quyết chiến. Ban đầu, phương án tác chiến được xác định là “đánh nhanh thắng nhanh”. Pháo binh và các lực lượng khác bắt đầu được đưa vào khu vực chiến dịch. Tuy nhiên, trong quá trình chuẩn bị, Võ Nguyên Giáp cùng Bộ Chỉ huy chiến dịch nhận thấy phương án ban đầu chứa đựng nhiều rủi ro. Địch có hệ thống cứ điểm mạnh, hỏa lực và khả năng phòng thủ đáng kể, trong khi quân ta cần bảo đảm hậu cần cho một chiến dịch kéo dài. Ngày 26 tháng 1 năm 1954, Võ Nguyên Giáp quyết định thay đổi phương án sang “đánh chắc tiến chắc”. Đây là quyết định có ý nghĩa rất lớn. Pháo được kéo ra khỏi trận địa để chuẩn bị lại, quân đội xây dựng hệ thống đường cơ động, trận địa và công sự, đồng thời củng cố hậu cần. Hàng vạn dân công cùng các lực lượng vận tải tham gia đưa lương thực, đạn dược và vật tư vào mặt trận. Ngày 13 tháng 3 năm 1954, chiến dịch chính thức bắt đầu. Sau 56 ngày đêm chiến đấu, ngày 7 tháng 5 năm 1954, tập đoàn cứ điểm Điện Biên Phủ bị đánh bại. Chiến thắng này góp phần quyết định vào việc buộc Pháp phải ký Hiệp định Genève về Đông Dương. Điều đáng chú ý trong câu chuyện Điện Biên Phủ không chỉ là chiến thắng cuối cùng mà còn là quá trình đánh giá tình hình và dám thay đổi kế hoạch khi điều kiện thực tế không còn phù hợp. Quyết định ấy thể hiện tư duy thận trọng, khả năng tổ chức và trách nhiệm của người chỉ huy đối với sinh mạng của bộ đội và kết quả của toàn chiến dịch.