Sách Đại Việt Sử ký Toàn thư ghi lại rằng Phạm Ngũ Lão “giỏi dùng binh, dũng cảm hơn người, nhiều lần lập công lớn, được vua và tướng đều tin cậy”

Sách Đại Việt Sử ký Toàn thư ghi lại rằng Phạm Ngũ Lão “giỏi dùng binh, dũng cảm hơn người, nhiều lần lập công lớn, được vua và tướng đều tin cậy”. Ông được giao chỉ huy đội quân Hộ vệ của triều đình và nắm giữ những vị trí quan trọng trong quân đội thời bấy giờ. Không chỉ giỏi võ nghệ, ông còn là người có tư tưởng sâu sắc, từng để lại bài thơ “Thuật hoài” nổi tiếng, thể hiện tấm lòng trung thành với đất nước:

*“Hoành sóc giang sơn kháp kỷ thu,

Tam quân tỳ hổ khí thôn ngưu.

Nam nhi vị liễu công danh trái,

Tu thính nhân gian thuyết Vũ hầu.”*

Bài thơ cho thấy một chí khí lớn lao, một hoài bão cống hiến trọn đời cho non sông.

Dù lập nhiều chiến công, ông luôn sống giản dị, khiêm nhường. Các sử gia nhắc đến Phạm Ngũ Lão như một tấm gương mẫu mực về đạo đức của người làm tướng: biết thương dân, trọng nghĩa, trọng tình và luôn đặt lợi ích quốc gia lên trên hết.

Phạm Ngũ Lão mất năm 1320. Vua Trần Minh Tông đã thương tiếc than rằng đất nước mất đi một vị tướng tài hiếm có. Nhân dân Phù Ủng lập đền thờ ông, và đến nay, Đền Phù Ủng vẫn là một trong những di tích quan trọng của tỉnh Hưng Yên, thu hút người dân và du khách đến dâng hương tưởng niệm.

Cuộc đời và sự nghiệp của Phạm Ngũ Lão không chỉ là niềm tự hào của mảnh đất Hưng Yên mà còn là biểu tượng của lòng yêu nước, tinh thần anh dũng và chí khí kiên cường của dân tộc Việt Nam. Từ chàng trai đan giỏ vô danh đến vị tướng lẫy lừng, câu chuyện về ông mãi là nguồn cảm hứng lớn cho thế hệ trẻ, nhất là đoàn viên, thanh niên hôm nay.