Bài viết

Sấm động Cao Nguyên: Khúc dạo đầu của cuộc xoay vần vận nước

Hưng Yên29/12/2025Nguyễn Thị Ngoan (Trường TH và THCS Tây Đô)4 lượt xem0 lượt chia sẻ

Sấm động Cao Nguyên: Khúc dạo đầu của cuộc xoay vần vận nước

Trong cái nắng gắt gỏng của đại ngàn những ngày đầu năm 1975, Tây Nguyên không chỉ có gió và bụi đỏ. Dưới tán lá kộp của những cánh rừng già, một cơn bão đang âm thầm tích tụ năng lượng, chờ đợi một tiếng nổ để làm sụp đổ cả một vương triều đang lung lay. Lịch sử thường được viết bằng những dấu mốc, nhưng lịch sử vĩ đại được viết bằng những quyết định cân não và những bước đi mà kẻ thù không bao giờ ngờ tới.

Đầu năm ấy, tại Hà Nội, những bộ óc chiến lược cao nhất của cách mạng Việt Nam đã đặt lên bàn nghị sự một câu hỏi mang tính sinh tử: Đánh vào đâu để tạo ra bước ngoặt? Khi ấy, chính quyền Sài Gòn vẫn tin rằng Quân giải phóng sẽ đánh vào Trị Thiên hoặc Quân khu 3. Nhưng tầm nhìn chiến lược của Bộ Chính trị và Quân ủy Trung ương đã hướng về "nóc nhà của Đông Dương". Tây Nguyên chính là cái yết hầu. Chiếm được Tây Nguyên là chia cắt được miền Nam, là làm tê liệt khả năng ứng cứu giữa miền Trung và Nam Bộ. Và trong cái yết hầu ấy, Buôn Ma Thuột chính là điểm huyệt yếu nhất nhưng lại mang tính quyết định nhất.

Cuộc chơi trí tuệ bắt đầu bằng một màn kịch hoàn hảo mang tên "nghi binh". Để kéo mắt nhìn của tướng lĩnh Sài Gòn rời xa Buôn Ma Thuột, chúng ta đã tung ra một hệ thống tin đồn và các hoạt động quân sự giả tại Kon Tum và Pleiku. Những cột sóng vô tuyến giả được dựng lên, những đoàn xe chạy rầm rập đêm ngày hướng về phía Bắc Tây Nguyên, những trận đánh nhỏ lẻ liên tục nổ ra ở ngoại vi Pleiku khiến tướng Phạm Văn Phú – Tư lệnh Quân đoàn 2 của đối phương – hoàn toàn tin rằng "Cộng sản sẽ đánh Pleiku". Trong khi đó, các sư đoàn chủ lực của ta như F10, F320, F316 đang lặng lẽ "đi không dấu, nấu không khói", xuyên qua những cánh rừng rậm rạp để áp sát Buôn Ma Thuột.

Đêm mùng 9, rạng sáng ngày 10 tháng 3 năm 1975, không gian Tây Nguyên tĩnh mịch lạ thường. Cái tĩnh lặng trước cơn dông tố. Khi kim đồng hồ điểm 2 giờ sáng, lệnh tấn công được phát ra. Cả bầu trời Buôn Ma Thuột bỗng chốc bị xé toạc bởi hàng nghìn quả đạn pháo. Tiếng nổ rung chuyển đại ngàn, ánh lửa rực sáng cả một vùng trời đỏ quạch. Những trận địa pháo binh của ta trút bão lửa xuống sân bay Hòa Bình, kho Mai Hắc Đế, và bộ tư lệnh sư đoàn 23 của đối phương.

Cảnh tượng lúc ấy giống như một bức tranh sử thi rực lửa. Những chiến sĩ đặc công, những "thiên thần trong bóng tối", đã xuất hiện như dưới đất mọc lên, đánh chiếm các mục tiêu then chốt bên trong thị xã ngay từ những phút đầu tiên. Tiếng súng AK đanh gọn xen lẫn tiếng nổ trầm hùng của B40, B41 tạo nên một bản giao hưởng của sức mạnh áp đảo. Khi ánh bình minh vừa ló dạng qua những rặng cà phê xanh mướt, những chiếc xe tăng T-54 mang ngôi sao vàng rực rỡ đã dũng mãnh húc đổ cổng chính của Bộ tư lệnh Sư đoàn 23. Hình ảnh chiếc xe tăng bọc thép lừng lững tiến vào giữa lòng thị xã, xích sắt nghiền nát những hàng rào dây thép gai, chính là biểu tượng cho sự chấm dứt của một thời kỳ chiếm đóng.

Nhưng cuộc chiến không chỉ có súng đạn, nó còn là sự thử thách của ý chí. Tại trung tâm thị xã, cuộc chiến đấu giằng co diễn ra cực kỳ ác liệt. Kẻ thù dựa vào những công sự kiên cố, những dãy nhà tầng để chống trả điên cuồng. Tuy nhiên, lòng dân và sức quân đã hòa làm một. Những người con của núi rừng Tây Nguyên, từ các già làng đến những em bé liên lạc, đều hướng về đoàn quân giải phóng. Đến 11 giờ trưa ngày 11 tháng 3, lá cờ cách mạng tung bay trên nóc hầm chỉ huy của Sư đoàn 23. Buôn Ma Thuột thất thủ - một cú sốc điện cực mạnh đánh thẳng vào hệ thống phòng ngự của chính quyền Sài Gòn.

Thắng lợi tại Buôn Ma Thuột giống như quân bài domino đầu tiên sụp đổ. Tổng thống Nguyễn Văn Thiệu ở Sài Gòn bàng hoàng, cuống cuồng ra lệnh "di tản chiến thuật" để bảo toàn lực lượng. Đó là một sai lầm chết người về chiến lược. Cuộc rút chạy của Quân đoàn 2 dọc theo con đường số 7 lịch sử đã biến thành một thảm họa kinh hoàng. Trên con đường bụi cuốn mù trời, hàng vạn quân lính hỗn loạn tranh nhau tháo chạy, bỏ lại xe pháo, súng ống. Quân ta với khí thế chẻ tre đã truy kích ráo riết, không cho đối phương bất cứ cơ hội nào để củng cố lại đội hình.

Những ngày sau đó, Tây Nguyên như một dòng thác lũ không gì ngăn cản nổi. Kon Tum, Pleiku lần lượt được giải phóng mà không cần những trận đánh lớn, bởi ý chí của quân địch đã hoàn toàn sụp đổ sau đòn đánh hiểm hóc ở Buôn Ma Thuột. Những cánh rừng đại ngàn, những dòng sông Sê Rê Pốk cuồn cuộn chảy như cũng reo mừng theo bước chân của đoàn quân chiến thắng. Tây Nguyên giải phóng không chỉ là giải phóng một vùng đất, mà là mở ra một hành lang chiến lược rộng lớn, tạo đà cho chiến dịch Hồ Chí Minh lịch sử.

Nhìn lại chiến thắng Tây Nguyên, chúng ta thấy hiện lên chân dung của những con người làm nên lịch sử. Đó là vị tướng cầm quân mưu lược, là người chiến sĩ trẻ lần đầu nếm mùi thuốc súng nhưng sẵn sàng lấy thân mình lấp lỗ châu mai, là bà mẹ Ê-đê giấu gạo nuôi quân dưới hầm bí mật. Tất cả họ đã tạo nên một sức mạnh tổng lực, một thứ "vũ khí tinh thần" mà không một loại khí tài hiện đại nào của đối phương có thể khuất phục được.

Chiến thắng Tây Nguyên tháng Ba năm ấy là minh chứng hùng hồn cho thiên tài quân sự Việt Nam: đánh bằng mưu, thắng bằng thế. Chúng ta không chỉ thắng bằng số lượng binh sĩ, mà thắng bằng sự hiểu thấu lòng dân, bằng việc nắm bắt thời cơ lịch sử một cách quyết đoán. Khi tiếng súng ở Tây Nguyên tạm lắng, cũng là lúc tiếng pháo của Chiến dịch giải phóng Huế - Đà Nẵng bắt đầu vang lên, báo hiệu một mùa xuân độc lập đang đến rất gần.

Sấm động cao nguyên ngày ấy vẫn còn vang vọng đến hôm nay. Nó nhắc nhở chúng ta về một thời đại mà khát vọng độc lập, tự do lớn lao hơn tất cả mọi nỗi sợ hãi. Tây Nguyên không chỉ là "mái nhà", đó là trái tim của Tổ quốc, nơi những dòng máu đỏ đã hòa vào đất đỏ để tô thắm thêm màu cờ đại nghĩa. Chiến thắng ấy sẽ mãi là một chương rực rỡ nhất trong cuốn pho sử vàng của dân tộc, một bài học về sự sáng tạo, bản lĩnh và lòng yêu nước nồng nàn của con người Việt Nam.

Giờ đây, khi đi trên những cung đường đất đỏ bazan, giữa bạt ngàn cà phê và hồ tiêu xanh ngắt, người ta vẫn như nghe thấy trong tiếng gió ngàn âm hưởng của những đoàn quân xung trận năm nào. Chiến thắng Tây Nguyên mãi mãi là khúc dạo đầu oai hùng, mở toang cánh cửa cho đại thắng mùa Xuân 1975, thống nhất non sông, thu giang sơn về một mối.

Bạn cũng đang lưu giữ
một câu chuyện lịch sử?

Hãy chia sẻ để ký ức không bao giờ bị lãng quên

Gửi câu chuyện của bạn