Sáu Bài Học Kinh Nghiệm Quý Báu từ Hoạt Động của Mặt trận Tổ quốc tỉnh Trà Vinh (4)
Tài liệu này phân tích sáu bài học kinh nghiệm cốt lõi được đúc kết từ thực tiễn 90 năm hoạt động (1930 - 2020) của Mặt trận Tổ quốc tỉnh Trà Vinh. Những bài học này không chỉ là di sản lịch sử quý báu mà còn là nền tảng vững chắc để Mặt trận tiếp tục phát huy vai trò là “cầu nối” giữa Đảng, chính quyền với Nhân dân. Việc thấu hiểu và vận dụng những kinh nghiệm này là yêu cầu cấp thiết, góp phần thực hiện thắng lợi các mục tiêu chiến lược mà Nghị quyết Đại hội Đảng bộ tỉnh lần thứ XI đã xác định: "Trà Vinh đạt chuẩn Nông thôn mới trước năm 2025, là tỉnh phát triển trong nhóm đầu của khu vực Đồng bằng sông Cửu Long trước năm 2030".
2.0. Bài học Thứ nhất: Sự Lãnh Đạo Của Đảng Là Nhân Tố Quyết Định Thành Công
2.1. Nội dung Cốt lõi
Bài học đầu tiên và quan trọng nhất khẳng định vai trò lãnh đạo tuyệt đối và toàn diện của Đảng Cộng sản Việt Nam là yếu tố tiên quyết cho mọi thắng lợi của công tác Mặt trận. Sự lãnh đạo này đảm bảo cho hoạt động của Mặt trận luôn đi đúng đường lối chính trị, tập hợp được sức mạnh của toàn dân tộc để thực hiện các mục tiêu cách mạng. Như Chủ tịch Hồ Chí Minh đã căn dặn:
"Gốc có vững, cây mới bền. Xây lầu thắng lợi trên nền Nhân dân".
2.2. Minh chứng từ Thực tiễn Trà Vinh
Lịch sử đấu tranh cách mạng tại Trà Vinh đã chứng minh sâu sắc luận điểm này:
• Trước khi có Đảng: Các cuộc khởi nghĩa của Phan Tôn, Phan Liêm, Đốc binh Lê Cẩn... dù rất anh dũng và kiên cường nhưng cuối cùng đều thất bại do thiếu một đường lối cứu nước đúng đắn, chưa thể quy tụ được sức mạnh của đại đa số quần chúng.
• Từ khi có Đảng: Dưới sự lãnh đạo của các tổ chức Đảng, các phong trào cách mạng của Nhân dân Trà Vinh đã đi từ thắng lợi này đến thắng lợi khác, mà đỉnh cao là thành công của Cách mạng Tháng Tám năm 1945, cuộc kháng chiến chống thực dân Pháp và đế quốc Mỹ.
2.3. Ý nghĩa Sâu sắc
Bài học này cho thấy Đảng lãnh đạo Mặt trận một cách khoa học: thông qua việc đề ra đường lối, chính sách đúng đắn; bằng công tác tuyên truyền, vận động, thuyết phục; và đặc biệt là bằng sự gương mẫu của đội ngũ đảng viên. Đảng lãnh đạo chứ không làm thay công việc của Mặt trận, tôn trọng nguyên tắc hiệp thương dân chủ để mọi vấn đề đều đạt được sự nhất trí.
Sự lãnh đạo của Đảng được hiện thực hóa thông qua một tư tưởng nền tảng, xuyên suốt, đó chính là đại đoàn kết toàn dân tộc.
3.0. Bài học Thứ hai: Nắm Vững Tư Tưởng Đại Đoàn Kết và Vận Dụng Sáng Tạo
3.1. Nội dung Cốt lõi
Tư tưởng Hồ Chí Minh về đại đoàn kết toàn dân tộc là một đường lối chiến lược, là nguồn sức mạnh vô địch quyết định sự thành bại của cách mạng. Đây là nhiệm vụ hàng đầu, phải được quán triệt trong mọi chủ trương, chính sách và hành động thực tiễn. Tầm quan trọng của đoàn kết được Người đúc kết trong câu nói kinh điển:
"Đoàn kết đoàn kết, đại đoàn kết; thành công, thành công đại thành công".
3.2. Vận dụng tại Trà Vinh qua các Thời kỳ
Tại Trà Vinh, tư tưởng đại đoàn kết đã được vận dụng một cách linh hoạt, sáng tạo, phù hợp với điều kiện cụ thể của từng giai đoạn lịch sử.
Thời kỳ Hoạt động Vận dụng Tiêu biểu
1930 - 1945 Huy động sức mạnh của đồng bào Kinh, Khmer, Hoa trong các cuộc đấu tranh, tiêu biểu là cuộc biểu tình ở An Trường (Càng Long) và trong Tổng khởi nghĩa Tháng Tám.
Kháng chiến chống Pháp Tập hợp mọi tầng lớp nhân dân, kể cả trí thức, địa chủ được giác ngộ, tham gia các phong trào yêu nước như: "chống giặc đói, giặc dốt", "tham gia ‘tuần lễ vàng’", "tham gia bầu cử Quốc hội khóa I". Sức mạnh đoàn kết làm nên các chiến công vang dội như "trận Ô Đùng, trận La Bang, chiến dịch Cầu Kè".
Kháng chiến chống Mỹ Đoàn kết toàn dân dưới ngọn cờ của Mặt trận Dân tộc giải phóng, thông qua các tổ chức thành viên nòng cốt như "Hội Nông dân giải phóng, Hội Phụ nữ giải phóng, Đoàn Thanh niên nhân dân cách mạng, Hội Sư sãi yêu nước", làm nên những chiến công vang dội và được Trung ương tặng tám chữ vàng "Toàn dân nổi dậy, đoàn kết lập công".
3.3. Ý nghĩa Sâu sắc
Bài học này khẳng định đại đoàn kết toàn dân tộc chính là "vũ khí chính trị sắc bén". Việc tập hợp và phát huy sức mạnh của mọi tầng lớp nhân dân không chỉ là yếu tố quyết định thắng lợi trong chiến tranh giải phóng dân tộc mà còn là bài học quý giá để xây dựng và bảo vệ quê hương trong thời bình.
Để khối đại đoàn kết hoạt động hiệu quả, biến sức mạnh tinh thần thành sức mạnh vật chất, cần có sự phối hợp nhịp nhàng và chặt chẽ giữa Mặt trận với các cơ quan, tổ chức trong hệ thống chính trị.
4.0. Bài học Thứ ba: Tăng Cường Phối Hợp Chặt Chẽ để Tạo Sức Mạnh Tổng Hợp
4.1. Nội dung Cốt lõi
Việc xây dựng và thực hiện hiệu quả quy chế phối hợp hoạt động giữa Mặt trận Tổ quốc với Hội đồng nhân dân, Ủy ban nhân dân và các tổ chức thành viên có tầm quan trọng đặc biệt. Sự phối hợp này đảm bảo các chủ trương, chính sách được triển khai đồng bộ, thống nhất từ tỉnh đến cơ sở, tránh sự chồng chéo và phát huy tối đa nguồn lực của mỗi bên.
4.2. Những Kết quả Thực tế
Thực tiễn tại Trà Vinh cho thấy sự phối hợp đã mang lại những kết quả cụ thể, có sức lan tỏa rộng rãi:
• Triển khai hiệu quả Cuộc vận động “Toàn dân đoàn kết xây dựng nông thôn mới, đô thị văn minh”.
• Tổ chức thành công Cuộc vận động “Ngày vì người nghèo” và vận động quỹ “An sinh xã hội”, góp phần chăm lo cho các đối tượng yếu thế.
• Phối hợp chặt chẽ trong công tác giám sát, phản biện xã hội, tham gia góp ý xây dựng Đảng, xây dựng chính quyền, giúp các cơ chế, chính sách ngày càng hoàn thiện và phù hợp với đời sống.
4.3. Ý nghĩa Sâu sắc
Sự phối hợp đồng bộ, chặt chẽ giúp các chủ trương của Đảng, chính sách của Nhà nước được triển khai nhanh chóng và hiệu quả trong thực tiễn. Quan trọng hơn, nó tạo thành sức mạnh tổng hợp của cả hệ thống chính trị, kịp thời nắm bắt và giải quyết các tâm tư, nguyện vọng, kiến nghị của nhân dân.
Mọi sự phối hợp, dù ở cấp độ nào, cũng phải luôn hướng đến mục tiêu cuối cùng là phục vụ lợi ích hợp pháp và chính đáng của người dân.
5.0. Bài học Thứ tư: Lấy Dân Làm Gốc, Chăm Lo Lợi Ích Của Nhân Dân
5.1. Nội dung Cốt lõi
Nguyên tắc "lấy dân làm gốc" là kim chỉ nam cho mọi hoạt động của Mặt trận. Điều này có nghĩa là phải luôn phát huy dân chủ xã hội chủ nghĩa và đặt lợi ích hợp pháp, chính đáng của các tầng lớp nhân dân lên hàng đầu. Mọi quyền hành và lực lượng đều từ nhân dân mà ra, như Chủ tịch Hồ Chí Minh đã khẳng định:
"Bao nhiêu lợi ích đều vì dân. Bao nhiêu quyền hạn đều của dân... Nói tóm lại, quyền hành và lực lượng đều ở nơi dân".
(Hồ Chí Minh: Toàn tập, Nxb. Chính trị quốc gia, Hà Nội, 1995, t. 5, tr. 698.)
5.2. Hành động Thực tiễn
Qua các thời kỳ, Mặt trận Tổ quốc Trà Vinh đã luôn thể hiện vai trò đại diện, bảo vệ quyền lợi của nhân dân bằng những hành động cụ thể:
1. Thời kỳ đầu: Tổ chức đấu tranh đòi quyền lợi thiết thân cho người lao động, đồng thời triển khai thực hiện "10 chính sách lớn của Việt Minh", bao gồm các hành động cụ thể như chia lại ruộng đất công, giảm địa tô, giảm lợi tức, bỏ thuế khóa và phu dịch, mang lại lợi ích trực tiếp cho quần chúng.
2. Trong kháng chiến: Ở vùng giải phóng, Mặt trận tham gia cấp ruộng đất cho nông dân, xây dựng trường học, trạm y tế, phát triển văn hóa, cải thiện toàn diện đời sống vật chất và tinh thần cho nhân dân.
3. Ngày nay: Chủ trì các hoạt động thiết thực như diễn đàn "Mặt trận lắng nghe ý kiến của Nhân dân", phối hợp tổ chức các buổi tiếp xúc cử tri, phát động các cuộc vận động lớn để chăm lo cho người nghèo và các gia đình chính sách.
5.3. Ý nghĩa Sâu sắc
Bài học này khẳng định rằng cách hiệu quả nhất để củng cố và tăng cường lòng tin của Nhân dân đối với Đảng và Nhà nước chính là thông qua việc đại diện và bảo vệ quyền, lợi ích hợp pháp, chính đáng của họ. Khi người dân thấy lợi ích của mình được đảm bảo, họ sẽ càng tích cực tham gia vào các sự nghiệp chung.
Để việc chăm lo cho dân ngày càng hiệu quả, Mặt trận cần liên tục đổi mới phương thức hoạt động và xây dựng một đội ngũ cán bộ đủ tâm, đủ tầm.
6.0. Bài học Thứ năm: Đổi Mới Hoạt Động và Chăm Lo Xây Dựng Đội Ngũ Cán Bộ
6.1. Nội dung Cốt lõi
Thực tiễn đòi hỏi Mặt trận phải không ngừng đổi mới nội dung và phương thức hoạt động, đặc biệt là hướng mạnh về cơ sở, khu dân cư. Song song đó, công tác cán bộ phải được xem là nhân tố then chốt, quyết định sự thành công của mọi phong trào. Hai khía cạnh này có mối quan hệ biện chứng, không thể tách rời.
6.2. Các Yếu tố Quyết định
• Đổi mới & Hướng về cơ sở: Mặt trận đã chủ động đa dạng hóa các hình thức tập hợp quần chúng, từ hội thảo, tọa đàm đến các hoạt động thực tiễn như mở lớp tập huấn, chuyển giao khoa học kỹ thuật, gắn công tác tuyên truyền với việc giải quyết các vấn đề cụ thể của người dân.
• Chất lượng cán bộ: Cán bộ Mặt trận phải là người có năng lực, uy tín, tâm huyết, và quan trọng nhất là phải gắn bó mật thiết với nhân dân. Đến cuối năm 2020, đội ngũ cán bộ Mặt trận từ cấp huyện và tỉnh ở Trà Vinh đã đạt trình độ rất cao: 100% có trình độ đại học chuyên môn, 97% có trình độ trung cấp, cao cấp lý luận chính trị - hành chính, và 16% có trình độ sau đại học.
• Vai trò của cán bộ dân tộc: Do đặc thù là tỉnh có đông đồng bào Khmer, việc xây dựng đội ngũ cán bộ người dân tộc luôn được đặc biệt chú trọng. Nhiều thế hệ cán bộ tiêu biểu đã trưởng thành và giữ những trọng trách lớn, trở thành lực lượng nòng cốt trong việc vận động, thuyết phục Sư sãi và đồng bào Khmer. Các tấm gương như Hòa thượng Sơn Vọng, Achar Luis Sarat trong kháng chiến, đến các đồng chí Lâm Phú, Sơn Song Sơn, Thạch Dư, Thạch Hel trong thời kỳ xây dựng đất nước là minh chứng cho chính sách cán bộ dân tộc đúng đắn và xuyên suốt.
6.3. Ý nghĩa Sâu sắc
Đổi mới liên tục để theo kịp thực tiễn, cùng với một đội ngũ cán bộ có trình độ, bản lĩnh và tâm huyết là nền tảng để các phong trào thi đua yêu nước phát triển một cách bền vững, bắt rễ sâu rộng từ chính cơ sở.
Mọi sự đổi mới và nỗ lực của đội ngũ cán bộ phải được thể hiện qua kết quả của các phong trào thi đua yêu nước cụ thể, sôi nổi và thiết thực.
7.0. Bài học Thứ sáu: Tổ Chức Hiệu Quả Các Phong Trào Thi Đua Yêu Nước
7.1. Nội dung Cốt lõi
Tổ chức các phong trào thi đua yêu nước là phương thức hoạt động xuyên suốt và hiệu quả nhất để đoàn kết, tập hợp, phát huy nội lực và tiềm năng sáng tạo của các tầng lớp nhân dân. Thông qua thi đua, ý chí cách mạng và tinh thần cống hiến của quần chúng được khơi dậy mạnh mẽ nhất để thực hiện các mục tiêu chung.
7.2. Sức Sống Qua Các Thời Kỳ
Các phong trào thi đua ở Trà Vinh luôn có sức sống bền bỉ và mang lại hiệu quả to lớn trong từng giai đoạn:
• Kháng chiến: Các phong trào như "hũ gạo nuôi quân", "tòng quân giết giặc lập công", "vừa sản xuất, vừa chiến đấu" đã huy động tối đa sức người, sức của cho tiền tuyến, góp phần làm nên thắng lợi.
• Tái thiết sau 1975: Ngay sau giải phóng, Nhân dân đã sôi nổi tham gia các phong trào "Khai hoang phục hóa, làm thủy lợi nội đồng" và tham gia vào các mô hình kinh tế tập thể như "tập đoàn sản xuất, hợp tác xã", nhanh chóng khắc phục hậu quả chiến tranh, ổn định đời sống.
• Thời kỳ Đổi mới: Các cuộc vận động lớn và có sức ảnh hưởng sâu rộng như “Toàn dân đoàn kết xây dựng đời sống văn hoá ở khu dân cư”, “Ngày vì người nghèo”, và “Người Việt Nam ưu tiên dùng hàng Việt Nam” đã góp phần quan trọng vào thành tựu phát triển kinh tế - xã hội của tỉnh.
7.3. Ý nghĩa Sâu sắc
Các phong trào thi đua không chỉ là công cụ để thực hiện thắng lợi các nhiệm vụ cách mạng, mà còn là minh chứng sống động cho thấy Nhân dân Trà Vinh giàu truyền thống anh hùng, giàu tinh thần, nghị lực và tài năng sáng tạo trong cả sự nghiệp đấu tranh giải phóng dân tộc lẫn công cuộc xây dựng quê hương, đất nước.
Những bài học kinh nghiệm quý báu này là hành trang vững chắc cho tương lai.
8.0. Kết Luận: Những Bài Học Vượt Thời Gian Cho Tương Lai
Sáu bài học kinh nghiệm được đúc kết từ thực tiễn 90 năm hoạt động là tài sản vô giá, là kim chỉ nam cho hoạt động của Mặt trận Tổ quốc tỉnh Trà Vinh trong giai đoạn mới. Việc kế thừa và phát huy sáng tạo những bài học này là yếu tố quyết định để Mặt trận tiếp tục là trung tâm đoàn kết, huy động sức mạnh toàn dân, thực hiện thắng lợi các nhiệm vụ chính trị của địa phương, góp phần đưa Trà Vinh hoàn thành mục tiêu đạt chuẩn Nông thôn mới trước năm 2025 và trở thành tỉnh phát triển trong nhóm đầu của khu vực Đồng bằng sông Cửu Long trước năm 2030. Tất cả đều dựa trên quan điểm cốt lõi, xuyên suốt của Đảng: "cách mạng là sự nghiệp của quần chúng".



