SAU HÒA BÌNH, GẶP LẠI NƠI TỪNG ĐẶT CHÂN LÊN BỜ
Nhiều năm sau chiến tranh, khi trở lại bờ suối từng đón bộ đội vượt qua bom đạn, người làng Hưng Yên thấy cảnh vật yên bình nhưng ký ức vẫn nguyên vẹn. Nơi từng là ranh giới sống – chết nay trở thành không gian hồi tưởng, nhắc nhớ một thời không thể quên.
Ngày trở lại không còn tiếng bom
Hòa bình rồi.
Con suối không còn lặng lẽ ban đêm.
Người ta ra bờ suối ban ngày.
Không sợ.
Không né.
“Lần đầu ra đó mà vẫn thấy ngại,”
ông Nguyễn Văn Tĩnh kể.
Bờ suối đã khác
Bờ được đắp cao hơn.
Có lối đi.
Có cây mới mọc.
Nhưng ông Tĩnh vẫn nhận ra chỗ cũ.
“Không nhầm được,” ông nói.
Nhìn nước chảy mà nhớ
Nước vẫn chảy như xưa.
Nhưng trong mắt người từng sống qua chiến tranh,
dòng nước mang theo ký ức.
“Mỗi khúc đều có chuyện,” ông nói nhỏ.
Nơi từng đứng chờ
Ông đứng lại đúng chỗ
ngày xưa vẫn đứng chờ.
Không cần đánh dấu.
Chân tự nhớ.
“Đứng đây là đúng,” ông nói.
Những bóng người đã không trở lại
Có những người từng qua suối
không bao giờ quay lại.
Không biết tên.
Không biết quê.
Chỉ nhớ bóng lưng.
“Nhớ mà không gọi được,” ông thở dài.
Gặp lại bộ đội năm xưa
Có lần một cựu chiến binh tìm về làng.
Họ nhận ra nhau qua ánh mắt.
“Chú còn nhớ bờ suối không?” – người lính hỏi.
Ông Tĩnh gật đầu.
Không cần nói thêm.
Không ai kể chuyện ồn ào
Gặp lại, không ai nói nhiều.
Chỉ ngồi nhìn nước.
“Nhắc là nghẹn,” ông nói.
Con suối bây giờ là nơi trẻ con tắm
Trẻ con nô đùa.
Cười vang.
Nước bắn tung tóe.
Ông Tĩnh nhìn mà mừng.
“Ngày xưa, chỗ này không dám động mạnh,” ông nói.
Ký ức không làm suối buồn
Con suối không buồn.
Nó vẫn chảy.
Người buồn là người nhớ.
Nhưng ký ức ấy không nặng nề.
“Nhớ để biết mình từng sống,” ông nói.
Không có bia đá
Bờ suối không có bia.
Không có dòng chữ.
Chỉ có nước và cỏ.
Nhưng với ông,
đó là nơi cần được nhớ.
Dẫn con cháu ra bờ suối
Ông từng dẫn cháu ra đó.
Không kể hết.
Chỉ nói:
“Ngày xưa, bộ đội qua đây.”
Thế là đủ.
Hòa bình được đo bằng sự yên bình
Hòa bình không chỉ ở giấy tờ.
Mà ở việc
có thể đứng bên bờ suối
không lo sợ.
“Đứng yên mà không nghe gì trên trời,” ông nói.
Nơi đặt chân lên bờ
Bờ suối ấy
từng là ranh giới sống – chết.
Giờ là nơi ký ức trở về.
Lặng lẽ.
Bền bỉ.
Như chính những con người
đã đi qua chiến tranh
và ở lại với hòa bình.


