Sơn Ton – Người chiến sĩ đặc công Khmer kiên cường trên chiến trường Nam Bộ
Đồng chí Sơn Ton, sinh năm 1930, quê tại xã Lưu Nghiệp Anh, huyện Trà Cú, tỉnh Trà Vinh, là một chiến sĩ cách mạng người Khmer tiêu biểu, có nhiều đóng góp trong cuộc kháng chiến chống thực dân Pháp và sau này tiếp tục phục vụ trong quân đội, bảo vệ Tổ quốc. Sinh ra và lớn lên trong hoàn cảnh đất nước còn chịu ách áp bức, đồng chí sớm hình thành lòng yêu nước và ý chí đấu tranh. Năm 1946, khi mới 15 tuổi, Sơn Ton đã tìm đến các cán bộ cách mạng xin được tham gia kháng chiến. Đến tháng 9 năm 1946, đồng chí chính thức bước vào con đường hoạt động cách mạng.
Những ngày đầu tham gia kháng chiến, Sơn Ton được giao những nhiệm vụ tuy đơn giản nhưng đầy nguy hiểm như canh gác, rào đường ngăn địch, đưa thư liên lạc và phục vụ hoạt động của lực lượng cách mạng. Với tinh thần trách nhiệm, sự gan dạ và nhanh nhẹn, đồng chí từng bước trưởng thành trong thực tiễn chiến đấu. Đến tháng 2 năm 1949, đồng chí tham gia lực lượng du kích xã, trực tiếp cùng đồng đội chiến đấu chống quân địch, bảo vệ cơ sở cách mạng và nhân dân địa phương.
Tháng 1 năm 1953, Sơn Ton được điều về công tác tại lực lượng địa phương quân tỉnh Sóc Trăng. Tại đây, đồng chí trực tiếp tham gia nhiều trận đánh ác liệt, thể hiện tinh thần chiến đấu gan dạ, mưu trí và kiên cường. Trong quá trình chiến đấu, đồng chí đã cùng đồng đội tiêu diệt 67 tên địch, bắt sống khoảng 100 tên, thu 43 khẩu súng cùng nhiều phương tiện, vũ khí khác. Những chiến công đó góp phần làm suy yếu lực lượng địch, bảo vệ vùng căn cứ và phong trào cách mạng trên địa bàn Sóc Trăng và các tỉnh Nam Bộ.
Trải qua nhiều năm chiến đấu, Sơn Ton được giao giữ chức Tiểu đội trưởng đặc công thuộc Trung đoàn 3, Sư đoàn 338. Ở bất kỳ nhiệm vụ nào, đồng chí cũng luôn thể hiện phẩm chất của người chiến sĩ cách mạng: kiên định, dũng cảm, mưu trí và sẵn sàng nhận nhiệm vụ khó khăn. Hình ảnh người chiến sĩ Sơn Ton không chỉ thể hiện tinh thần chiến đấu của quân đội mà còn là minh chứng sinh động cho sự đoàn kết, gắn bó giữa đồng bào các dân tộc trong sự nghiệp đấu tranh giải phóng dân tộc.
Sau năm 1975, thay vì trở về cuộc sống đời thường, đồng chí Sơn Ton tiếp tục phục vụ trong quân đội tại Quân khu IX. Đồng chí tiếp tục hành quân ra chiến trường biên giới Tây Nam, tham gia nhiệm vụ bảo vệ Tổ quốc và thực hiện nghĩa vụ quốc tế giúp nhân dân Campuchia. Trong hoàn cảnh chiến đấu mới, người chiến sĩ từng trải qua những năm tháng kháng chiến chống Pháp vẫn giữ vững bản lĩnh, tinh thần trách nhiệm và phẩm chất của người quân nhân cách mạng.
Sau nhiều năm phục vụ trong quân đội, đồng chí Sơn Ton nghỉ hưu và sinh sống tại tỉnh Hậu Giang. Những cống hiến của đồng chí trong các cuộc chiến đấu bảo vệ Tổ quốc đã được Đảng và Nhà nước ghi nhận bằng nhiều phần thưởng cao quý, trong đó có Huân chương Chiến công hạng Nhì; Huân chương Quân công hạng Nhất, Nhì, Ba cùng nhiều giấy khen của tỉnh và Quân khu về thành tích gan dạ, kiên cường trong chiến đấu. Đồng chí được phong tặng danh hiệu Anh hùng Lực lượng vũ trang nhân dân, ghi nhận những thành tích đặc biệt xuất sắc trong chiến đấu và phục vụ cách mạng.
Cuộc đời hoạt động cách mạng của đồng chí Sơn Ton là câu chuyện đẹp về một người thanh niên Khmer Nam Bộ sớm giác ngộ cách mạng, từ một chiến sĩ liên lạc, du kích xã trưởng thành thành người chiến sĩ đặc công trực tiếp chiến đấu trên nhiều chiến trường. Hơn 20 năm gắn bó với quân đội và cách mạng, đồng chí đã dành tuổi trẻ và sức lực của mình cho sự nghiệp đấu tranh giải phóng dân tộc, bảo vệ quê hương và Tổ quốc. Những chiến công và phẩm chất kiên cường của đồng chí Sơn Ton góp phần tô thắm truyền thống đoàn kết các dân tộc Việt Nam, đồng thời trở thành tấm gương để các thế hệ hôm nay trân trọng, ghi nhớ và noi theo.
