SƠN TON – NGƯỜI CON KHMER KIÊN CƯỜNG
Giữa những năm tháng khói lửa của cuộc kháng chiến chống thực dân Pháp, ở vùng phum sóc Trà Cú (Trà Vinh), có một chàng trai Khmer sớm mang trong mình khát vọng đứng lên bảo vệ quê hương – đó là Sơn Ton. Sinh ra trong gia đình nông dân nghèo, tuổi thơ của ông gắn liền với ruộng đồng vất vả và cuộc sống cơ cực của đồng bào Khmer dưới ách áp bức.
Khi Cách mạng Tháng Tám bùng nổ, dù còn rất trẻ, Sơn Ton đã tham gia các hoạt động cách mạng: canh gác, liên lạc, phá đường ngăn địch. Không chấp nhận đứng ngoài cuộc, ông khai tăng tuổi để được gia nhập lực lượng du kích. Từ đó, cuộc đời ông gắn liền với những bước chân hành quân và những trận đánh giữ làng, giữ nước.
Trong kháng chiến chống Pháp, Sơn Ton nhanh chóng trưởng thành. Ông không chỉ trực tiếp chiến đấu mà còn đi từng phum sóc vận động bà con tham gia cách mạng, xây dựng lực lượng du kích. Năm 1953, khi về đội du kích tập trung của huyện Trà Cú, ông cùng đơn vị lập nhiều chiến công: tiêu diệt địch, bắt sống tù binh và cảm hóa nhiều binh lính quay về với nhân dân. Những tháng ngày ấy, giữa ranh giới sống – chết, người chiến sĩ trẻ vẫn vững vàng, kiên định.
Sau Hiệp định Genève năm 1954, Sơn Ton là một trong những chiến sĩ tiêu biểu được tập kết ra Bắc. Những năm tháng học tập, rèn luyện nơi miền Bắc đã tôi luyện thêm bản lĩnh cho ông, chuẩn bị cho chặng đường dài của cách mạng.
Khi đất nước bước vào giai đoạn mới, ông tiếp tục phục vụ trong quân đội, tham gia chiến tranh bảo vệ biên giới Tây Nam và làm nhiệm vụ quốc tế tại Campuchia. Với cương vị trợ lý chính sách của Đoàn 978, ông góp phần giúp nhân dân Campuchia thoát khỏi chế độ diệt chủng, thắt chặt tình đoàn kết giữa hai dân tộc.
Sau nhiều năm cống hiến, ông trở về công tác tại đơn vị thuộc Tỉnh đội Hậu Giang và nghỉ hưu với quân hàm Trung tá. Nhưng dù ở bất kỳ cương vị nào, Sơn Ton vẫn luôn giữ trọn phẩm chất của người chiến sĩ cách mạng – giản dị, tận tụy và gắn bó với nhân dân.
Ngày 31/8/1955, ông được phong tặng danh hiệu Anh hùng Lực lượng vũ trang nhân dân – phần thưởng xứng đáng cho một cuộc đời chiến đấu không mệt mỏi.
Câu chuyện về Sơn Ton là câu chuyện của một người con Khmer trong “thời hoa lửa” – từ phum sóc nghèo khó vươn lên thành người anh hùng. Ngọn lửa yêu nước, ý chí kiên cường và tinh thần đoàn kết mà ông để lại vẫn tiếp tục được truyền trao, trở thành nguồn sức mạnh cho các thế hệ hôm nay và mai sau.



