SỐNG XỨNG ĐÁNG VỚI NGƯỜI ĐÃ NGÃ XUỐNG

Sau ngày hòa bình, ông Đặng Văn Duy trở về làng như bao người lính khác. Không quân hàm, không tiếng súng, không đội hình. Chỉ còn lại một con người bình thường, mang theo ký ức không bao giờ bình thường.

Có những đêm ông tỉnh giấc vì nghe tiếng gọi tên mình. Không phải từ người đang sống, mà từ những người đã ngã xuống. Họ gọi không phải để trách móc, mà như nhắc nhở: “Chúng tôi đã dừng lại ở đây, còn anh phải sống tiếp.”

Sống tiếp – với ông – không hề là điều nhẹ nhõm.

Bởi mỗi bước đi trong hòa bình đều gắn với một câu hỏi âm thầm: Mình có đang sống thay cho phần đời của họ không?

Ông từng chứng kiến những người bạn cùng tuổi nằm lại khi chưa kịp viết một lá thư về nhà. Có người ngã xuống khi còn chưa hiểu thế nào là hạnh phúc riêng. Có người hy sinh chỉ cách ngày chiến thắng vài hôm. Những cái chết ấy khiến ông không cho phép mình sống hời hợt.

Sống xứng đáng – theo ông – không phải là làm điều gì to tát. Đó là sống tử tế trong từng việc nhỏ. Là không phản bội những giá trị mà đồng đội đã bảo vệ bằng máu.

Ông dạy con cháu rằng: nếu hôm nay con được học hành, được ước mơ, được sai lầm, thì đó là vì có người đã không còn cơ hội để làm những điều ấy. Vì thế, đừng phung phí cuộc đời mình.

Ông không thích những lời ca ngợi hoa mỹ. Ông chỉ sợ sự vô cảm. Bởi vô cảm là điều duy nhất có thể khiến sự hy sinh trở nên vô nghĩa.

Sống xứng đáng, với ông, là sống sao cho khi nhớ về những người đã khuất, lòng mình không hổ thẹn.