Bài viết

Sức sống mãnh liệt của một nữ anh hùng - Từ thời chiến đến thời bình!

Nằm nép mình ở xã Hàm Liêm, huyện Hàm Thuận Bắc, tỉnh Bình Thuận, ngôi nhà tình nghĩa do nhà nước trao tặng năm 2000 là nơi sinh sống của nữ Anh hùng Lực lượng Vũ trang Nhân dân Phạm Thị Mai (thường được biết đến với tên gọi thân thương Nguyễn Thị Mai) — người nữ thương binh hạng 1/4 đã đi qua chiến tranh với những chiến công vang dội và tinh thần kiên trung bất khuất.

Lâm Đồng20/08/2026Chi đoàn Công an xã Hàm Thuận (Hàm Thuận)5 lượt xem0 lượt chia sẻ
Sức sống mãnh liệt của một nữ anh hùng - Từ thời chiến đến thời bình!

Những năm tháng chiến đấu kiên cường

Tháng 12 năm 1967, ở tuổi thanh xuân, bà Phạm Thị Mai đảm nhận vai trò Chính trị viên xã đội Hàm Liêm, trực tiếp chỉ huy đội du kích mật. Tháng 3 năm 1968, Mỹ - Ngụy điều Tiểu đoàn 4 thuộc Sư đoàn 23 từ Buôn Ma Thuột xuống mở chiến dịch càn quét nhằm "làm cỏ Việt Cộng" tại vùng "Tam giác sắt".

Trước sức ép của kẻ thù, đội du kích được lệnh rút về căn cứ, chỉ còn lại 5 đồng chí bám trụ trong hầm bí mật ngay tại ấp chiến lược Tân An:

  • Phạm Thị Mai (Chính trị viên xã đội)

  • Anh Công (Thường vụ Tỉnh đoàn)

  • Anh Đức (Trưởng Công an xã)

  • Anh Nhung (Cán bộ Kinh tế xã)

  • Anh Hai Giò (Cán bộ xã Hàm Liêm)

  • Khi bị địch phát hiện và tung lựu đạn xuống hầm, 4 đồng chí đã hy sinh. Dù bị thương nặng hai chân, bà Mai vẫn kiên cường nổ súng đến viên đạn cuối cùng, rồi nhoài người tung 2 quả lựu đạn M26 còn lại lên miệng hầm tiêu diệt nhiều tên lính trước khi rơi vào tay giặc.

    Ý chí thép trong chốn tù ngục

    Sa vào tay địch, bà trải qua những trận tra tấn dã man nhưng nhất quyết không khai báo. Chúng dùng cưa cắt ngang đùi bà như cắt bó mạ mà không băng bó, rồi vứt bà vào nhà xác sân bay Phan Thiết. Phát hiện bà còn sống, chúng tiếp tục cưa chân bà thêm hai lần nữa (chân trái sát bẹn, chân phải quá nửa đùi) rồi tống vào trại giam Lao Xá - Phan Thiết.

    Dù mất đi đôi chân, khí tiết của người chiến sĩ cách mạng vẫn không hề lay chuyển:

    • Khơi dậy phong trào: Tấm gương dũng cảm của bà trở thành ngọn lửa kích hoạt tinh thần đấu tranh đòi tự do, chống ngược đãi tù nhân nữ.

  • Tưởng niệm Bác Hồ: Tháng 9 năm 1969, nghe tin Bác mất, bà cùng đồng chí Nguyễn Thị Điệp phát động nữ tù đeo băng tang tưởng niệm và đấu tranh trực diện với kẻ thù.

  • Cuối năm 1970, do lo sợ phong trào lan rộng và tin rằng một người tàn tật cụt cả hai chân không còn khả năng hoạt động, địch đã trả tự do cho bà. Chúng không ngờ rằng, chính người phụ nữ ấy trước đó đã trực tiếp lên sa bàn, bố trí gài mìn, tiêu diệt 28 tên địch tại trường học Hàm Liêm, đánh nổ tung rạp hát LiLát và phá hủy 2 xe bọc thép M113, M141.

    Sống trọn vẹn giữa đời thường

    Từ sau giải phóng đến năm 1988, bà Tám được cán bộ, nhân dân của xã Hàm Liêm tín nhiệm bầu giữ chức Phó Bí thư Chi bộ thôn 3, cán bộ Ban Quản lý Hợp tác xã Hàm Liêm, cán bộ Hội phụ nữ xã. Để hoàn thành nhiệm vụ được giao, bà luôn gần gũi, lắng nghe ý kiến của nhân dân. Mỗi khi trong xóm, thôn phát sinh mâu thuẫn, những tệ nạn xã hội, bức xúc của dân, bà tự mình đi xe lăn đến từng nhà để tìm hiểu, tuyên truyền vận động, làm cho mọi người hiểu rõ đúng, sai.

    img_2814.jpeg

    Tấm gương về sự tận tụy của bà đã cảm hóa mọi người, trở thành trung tâm đoàn kết của cộng đồng dân cư, được nhân dân tin cậy. Và điều thật kỳ diệu, đó chính là trên đôi bàn tay còn lại, bà Mai đã cùng cấp ủy, nhân dân địa phương biến mảnh đất ngày xưa mà chiến tranh bom đạn đã cày xới, chất độc hóa học, khiến cỏ cây trơ trụi trở thành những đồng lúa, nương ngô, vườn thanh long đơm trái. Bà vẫn tiếp tục sống đẹp, không đòi hỏi gì ở nhà nước. Bà Mai trở thành nguồn động lực, tấm gương sáng để mọi người dân địa phương noi theo, đoàn kết, gắn bó, xây dựng quê hương ngày càng giàu đẹp.

    123.jpg

    Ghi nhận những đóng góp phi thường, năm 2000, Chủ tịch nước đã phong tặng bà danh hiệu Anh hùng Lực lượng Vũ trang Nhân dân. Ngôi nhà tình nghĩa được xây tặng năm đó hiện là nơi bà quây quần bên gia đình con gái và các cháu. Dù tuổi cao, mang trên mình thương tật hạng 1/4 cùng sự hành hạ của căn bệnh tai biến, hình ảnh nữ anh hùng Hàm Liêm vẫn mãi là biểu tượng sáng ngời về lòng dũng cảm và kiên trung của người phụ nữ Việt Nam.

    Bạn cũng đang lưu giữ
    một câu chuyện lịch sử?

    Hãy chia sẻ để ký ức không bao giờ bị lãng quên

    Gửi câu chuyện của bạn