Sùng Phái Sinh – Người anh hùng của Đội du kích Pú Nhung
Sùng Phái Sinh – Người anh hùng của Đội du kích Pú Nhung
Giữa núi rừng Tây Bắc, nơi những bản làng Mông nằm cheo leo trên những sườn núi cao, từng xuất hiện một đội du kích đã trở thành huyền thoại trong những năm kháng chiến chống thực dân Pháp.
Đó là Đội du kích Pú Nhung ở Tuần Giáo, Điện Biên.
Và trong những người đặt nền móng cho đội du kích ấy có Sùng Phái Sinh (1915–1978) – một người con dân tộc Mông nổi bật bởi lòng dũng cảm, sự mưu trí và tinh thần bảo vệ bản làng.
Người con của núi rừng Tây Bắc
Sùng Phái Sinh sinh năm 1915, lớn lên giữa núi rừng Tây Bắc.
Cuộc sống của đồng bào Mông khi ấy còn nhiều gian khổ.
Đường sá hiểm trở.
Điều kiện sản xuất thiếu thốn.
Cuộc sống của người dân thường xuyên bị đe dọa bởi chiến tranh và những cuộc càn quét.
Chính trong hoàn cảnh ấy, tinh thần đoàn kết của đồng bào trở thành sức mạnh để bảo vệ bản làng.
Đội du kích Pú Nhung ra đời
Khi thực dân Pháp mở rộng các cuộc càn quét ở vùng Tây Bắc, người dân Pú Nhung hiểu rằng nếu chỉ ngồi chờ đợi thì bản làng sẽ khó giữ được bình yên.
Những người yêu nước bắt đầu tập hợp lại.
Sùng Phái Sinh là một trong những người tham gia sáng lập Đội du kích Pú Nhung.
Đội du kích khi ấy không có vũ khí hiện đại.
Nhưng họ có thứ vũ khí quan trọng nhất:
Lòng quyết tâm bảo vệ quê hương.
Tự rèn vũ khí
Trong điều kiện thiếu thốn, người dân không thể trông chờ vào những kho vũ khí lớn.
Sùng Phái Sinh cùng đồng đội vận động đồng bào tự rèn những vũ khí thô sơ để chiến đấu.
Từng công cụ được chế tạo bằng những phương tiện có sẵn.
Từng người dân góp sức.
Người biết rèn thì rèn vũ khí.
Người biết địa hình thì dẫn đường.
Người có sức khỏe tham gia vận chuyển.
Cả bản làng trở thành hậu phương của đội du kích.
Biến núi rừng thành chiến lũy
Điểm mạnh của du kích Pú Nhung không nằm ở vũ khí.
Đó là địa hình và sự am hiểu núi rừng.
Sùng Phái Sinh cùng đồng đội tận dụng những con đường hiểm trở, khe núi, sườn dốc và địa thế tự nhiên để tổ chức phòng thủ.
Những bẫy đá được bố trí ở những vị trí thích hợp.
Khi quân địch tiến vào, địa hình núi rừng trở thành một phần của trận địa.
Những cuộc phục kích khiến đối phương gặp nhiều khó khăn.
Đánh giặc bằng trí thông minh
Sùng Phái Sinh hiểu rằng một đội du kích nhỏ không thể đối đầu trực diện với lực lượng lớn hơn nhiều lần.
Vì vậy, phải biết lấy ít đánh nhiều.
Không đánh khi chưa có lợi thế.
Không để đối phương biết trước vị trí.
Tận dụng bóng tối.
Tận dụng địa hình.
Và quan trọng nhất là giữ được sự đoàn kết của nhân dân.
Mỗi cuộc chiến đấu là một lần người du kích học thêm cách bảo vệ bản làng.
Người lãnh đạo của đồng bào
Sùng Phái Sinh không chỉ là người cầm vũ khí.
Ông còn là người tổ chức và vận động đồng bào.
Ông hiểu rằng một đội du kích muốn tồn tại thì phải có nhân dân che chở.
Người dân cung cấp lương thực.
Giúp đưa tin.
Giúp che giấu lực lượng.
Dẫn đường qua núi rừng.
Nhờ vậy, Đội du kích Pú Nhung ngày càng trở thành một lực lượng có sức sống mạnh mẽ.
Những cuộc càn quét
Quân Pháp nhiều lần tiến hành các cuộc càn quét vào vùng Pú Nhung.
Nhưng mỗi lần đối phương tiến vào, du kích lại tìm cách chống trả.
Có lúc đánh trực tiếp.
Có lúc phục kích.
Có lúc sử dụng địa hình và những bẫy đá để làm chậm bước tiến của đối phương.
Những người du kích chiến đấu trong điều kiện vô cùng thiếu thốn.
Nhưng họ có một lợi thế mà quân địch khó có được:
Họ chiến đấu ngay trên quê hương của mình.
Giữ “đỉnh trời” Tây Bắc
Pú Nhung nằm giữa vùng núi cao Tây Bắc.
Đối với đồng bào nơi đây, bảo vệ bản làng cũng chính là bảo vệ quê hương.
Sùng Phái Sinh cùng những người du kích đã góp phần giữ vững vùng đất này trước các cuộc càn quét.
Tên tuổi của ông vì thế gắn với một giai đoạn đầy gian khổ nhưng hào hùng của đồng bào Mông Tây Bắc.
Một cuộc đời gắn với bản làng
Sùng Phái Sinh qua đời năm 1978.
Ông đã sống trọn một cuộc đời gắn với quê hương và đồng bào.
Những năm tháng chiến đấu của ông đã trở thành một phần ký ức của vùng đất Pú Nhung.
Đội du kích năm xưa giờ đã trở thành một phần lịch sử.
Nhưng tinh thần của những người đã đứng lên bảo vệ bản làng vẫn còn được nhắc nhớ.
Tên ông trên đường phố Điện Biên
Để ghi nhớ những đóng góp của Sùng Phái Sinh, tên ông được đặt cho một tuyến đường tại trung tâm thành phố Điện Biên Phủ.
Đó không chỉ là một con đường.
Mỗi ngày, người dân đi qua cái tên ấy có thể nhớ đến một người con dân tộc Mông từng cùng đồng bào đứng lên chống giặc.
Một người đã góp phần làm nên huyền thoại Đội du kích Pú Nhung.
Câu chuyện còn mãi
Sùng Phái Sinh là hình ảnh tiêu biểu của người dân vùng cao đã biến lòng yêu quê hương thành sức mạnh chiến đấu.
Ông cùng đồng bào Mông không có vũ khí hiện đại.
Nhưng họ biết tự rèn vũ khí.
Không có những trận địa kiên cố.
Nhưng họ biến núi rừng thành chiến lũy.
Không có lực lượng đông đảo.
Nhưng họ có lòng dân.
Câu chuyện của Sùng Phái Sinh nhắc chúng ta rằng:
Sức mạnh của một dân tộc không chỉ nằm ở vũ khí, mà còn nằm ở lòng đoàn kết, sự mưu trí và ý chí bảo vệ quê hương.
Từ những bản làng giữa núi rừng Tây Bắc, những người như Sùng Phái Sinh đã góp phần viết nên một trang sử hào hùng.
Và hôm nay, khi tên ông được đặt trên một con đường ở Điện Biên Phủ, đó cũng là cách quê hương nhắc nhớ các thế hệ sau về người con đã từng đứng lên giữ bản, giữ núi rừng và giữ niềm tin vào ngày đất nước được tự do.


