SƯU TẬP CHIẾU CÓI Ở KHU DI TÍCH CHỦ TỊCH HỒ CHÍ MINH TẠI PHỦ CHỦ TỊCH

Hiện nay trong Khu Di tích Chủ tịch Hồ Chí Minh tại Phủ Chủ tịch, Hà Nội đang trưng bày tài liệu, hiện vật của Chủ tịch Hồ Chí Minh, trong đó có trưng bày 3 chiếc chiếu cói tại các Di tích nhà Sàn, Di tích nhà 54, Di tích nhà H67, mà sinh thời Chủ tịch Hồ Chí Minh đã dùng. Sau ngày Chủ tịch Hồ Chí Minh qua đời, xuất phát từ yêu cầu bảo quản các di vật lịch sử có liên quan tới Người, 3 chiếc chiếu cói này đã được cất giữ, bảo quản vào kho cơ sở của Viện Bảo tàng Hồ Chí Minh, thay vào vị trí vốn có của chúng là những hiện vật được làm lại khoa học chính xác.
Việc bảo quản những hiện vật này đã được tiến hành kịp thời, nhưng việc nghiên cứu, lập hồ sơ khoa học cho những hiện vật này thì chưa được đầy đủ. Để hoàn thiện hồ sơ cho tất cả các tài liệu, hiện vật hiện đang trưng bày tại các nhà Di tích, chúng tôi đã triển khai công tác thu thập tài liệu để bổ sung cho hồ sơ của 3 chiếc chiếu cói là một trong những đồ dùng quen thuộc hàng ngày của Chủ tịch Hồ Chí Minh tại Khu Di tích Phủ Chủ tịch. Tuy việc thu thập, xác minh chưa được đầy đủ, những tài liệu cần thiết về những chiếc chiếu cói, nhưng chúng tôi đã dựa trên kết quả nghiên cứu bước đầu về nguồn gốc hiện vật và dựa trên lời kể của các đồng chí nhân chứng là những người có được vinh dự phục vụ Bác khi sinh thời. Qua những nguồn tư liệu quý giá như vậy, chúng tôi đã có thêm những cơ sở khoa học để tạm thời kết luận rằng 3 chiếc chiếu cói này là hiện vật gốc và đã có mặt tại các nhà Di tích khi sinh thời Chủ tịch Hồ Chí Minh.

– Chiếc chiếu ở nhà 54 có số kiểm kê: BTHCM/ 359- DD-16, chiếu hình chữ nhật, làm bằng cói mầu trắng nhạt không nhuộm, dài 2m, rộng 1m. Có bản ghi chép ngày 4-12- 1970, biên bản số 13 đề ngày 12-12-1970, chiếu dùng để phục vụ Chủ tịch Hồ Chí Minh từ tháng 12-1954 đến ngày 17-5-1958.

– Chiếc chiếu ở nhà Sàn có số kiểm kê: BTHCM/ 942- DD- 64, chiếu hình chữ nhật, chiếu để mầu trắng nhạt không nhuộm, dệt bằng cói sợi nhỏ, dày, đầu cói cắt sát rộng 2m dài 1m có bản ghi chép ngày 18-12-1970 thuộc biên bản số 33 đề ngày 19-12-1970, chiếu dùng để phục vụ Chủ tịch Hồ Chí Minh từ ngày 17-5-1958 đến ngày 24-8-1969.

– Chiếc chiếu ở nhà H67 có số kiểm kê: BTHCM/ Đ-1056/ DD–101 chiếu hình chữ nhật mầu trắng nhạt, làm bằng cói, rộng 2m, dài 1m có bản ghi chép ngày 23-12-1970, biên bản số 39 đề ngày 28-12-1970, chiếu dùng để phục vụ Chủ tịch Hồ Chí Minh từ tháng 7-1967 đến tháng 8-1969.

         Theo hồ sơ của viện Bảo tàng Hồ Chí Minh viết về 3 chiếc chiếu cói này gồm: bản ghi chép bước đầu năm 1970, được lập ngay sau khi Bác mất gần một năm, ảnh chụp sau ngày Bác mất 14 ngày; sổ kiểm kê bước đầu, và đặc biệt là lời kể của các đồng chí nhân chứng, là những người đã được vinh dự phục vụ Bác lúc sinh thời như đồng chí Vũ Kỳ, đồng chí Cù Văn Chước, đồng chí Phạm Đỉnh…Các đồng chí đều cho biết: Năm 1960 đồng chí Cù Văn Chước đã trực tiếp giao cho ông Phạm Đỉnh là người có vinh dự được bảo vệ Bác, về Thái Bình nhờ chị Định lúc bấy giờ là Phó Chủ tịch tỉnh Thái Bình đặt làm của hợp tác xã thủ công nghiệp Đồng Lâm, huyện Tiền Hải, tỉnh Thái Bình (Ông Phạm Đỉnh cùng quê ở Thái Bình). Khi dệt xong chiếu, Văn phòng Trung ương nhờ Tỉnh uỷ Thái Bình mang chiếu lên, người mang chiếu lên cũng chính là chị Phó Chủ tịch tỉnh Thái Bình, tên là Định. Các đồng chí còn cho chúng tôi biết thêm, ngoài ra mỗi lần đi công tác, chị Định còn hay mang thêm cả gạo ngon đặc sản của tỉnh Thái Bình để biếu Bác.