Tạ Thị Kiều – Nữ Anh hùng của phong trào Đồng khởi Bến Tre

Tạ Thị Kiều, còn gọi là Mười Lý, sinh năm 1938 tại xã An Thạnh, huyện Mỏ Cày, tỉnh Bến Tre. Lớn lên trong những năm tháng đất nước còn chìm trong khói lửa chiến tranh, bà sớm giác ngộ cách mạng và tham gia hoạt động tại địa phương. Với lòng yêu nước và tinh thần quả cảm, bà trở thành cán bộ Ban Chỉ huy Quân sự huyện Mỏ Cày, trực tiếp tham gia xây dựng phong trào cách mạng ở vùng nông thôn Nam Bộ.

Đầu năm 1960, bà được giao nhiệm vụ xây dựng phong trào cách mạng tại cơ sở. Trong gần bảy tháng bám địa bàn, bà kiên trì vận động nhân dân tham gia đấu tranh, phát triển được ba tổ nòng cốt cách mạng, vận động mười ba gia đình binh sĩ ủng hộ cách mạng, cảm hóa bốn binh lính ngụy trở về với nhân dân và xây dựng thêm nhiều cơ sở bí mật phục vụ kháng chiến. Những hoạt động bền bỉ ấy đã góp phần củng cố phong trào cách mạng ở huyện Mỏ Cày trong giai đoạn đầy khó khăn.

Song song với đấu tranh chính trị, Tạ Thị Kiều còn tổ chức một tiểu đội du kích hoạt động thường xuyên với nhiều nhiệm vụ như rải truyền đơn, phá rào ấp chiến lược, gài mìn, phá đường, đốt chòi canh và trừng trị ác ôn. Dưới sự chỉ huy của bà, lực lượng du kích liên tục gây cho địch nhiều tổn thất, làm suy giảm tinh thần và khả năng kiểm soát của chúng trên địa bàn.

Trong quá trình chiến đấu, bà đã trực tiếp tham gia và tổ chức 107 cuộc đấu tranh chính trị với địch, tham gia 33 trận đánh, tiêu diệt 7 tên địch, làm bị thương 11 tên, bắt sống 13 tên và thu 24 khẩu súng các loại. Những chiến công ấy thể hiện bản lĩnh, sự mưu trí và khả năng tổ chức chiến đấu của một nữ chỉ huy du kích giàu kinh nghiệm.

Nhiều trận đánh do bà chỉ huy đã trở thành những dấu ấn tiêu biểu của phong trào Đồng khởi Bến Tre. Trong trận đánh bốt An Bình, mặc dù lực lượng ta ít hơn nhiều so với đối phương, bà đã phối hợp với cơ sở nội ứng, khéo léo đánh lừa và phân tán lực lượng địch, tạo điều kiện cho đồng đội chiếm gọn đồn mà vẫn bảo toàn lực lượng và giữ được thế đấu tranh hợp pháp. Ở trận đánh bốt Kinh Ngang, bằng sự bình tĩnh và mưu trí, bà dụ quân địch ra khỏi đồn, giúp lực lượng cách mạng nhanh chóng làm chủ mục tiêu mà không phải nổ súng.

Tháng 10 năm 1961, trong trận phục kích trên tuyến đường từ Mỏ Cày đi Thom, lực lượng du kích do bà chỉ huy bắn cháy một xe quân sự của địch. Khi quân địch phản kích với lực lượng đông và hỏa lực mạnh, bà chủ động ở lại chiến đấu, cơ động chặn địch để đồng đội đưa thương binh rút lui an toàn. Hành động dũng cảm ấy đã thể hiện tinh thần trách nhiệm và phẩm chất của một người chỉ huy luôn đặt sự an toàn của đồng đội lên trên bản thân mình.

Với những thành tích đặc biệt xuất sắc, năm 1965, Tạ Thị Kiều được Đảng và Nhà nước phong tặng danh hiệu Anh hùng Lực lượng vũ trang nhân dân. Bà đồng thời được trao tặng nhiều phần thưởng cao quý như Huân chương Chiến công Giải phóng, Huân chương Quân công Giải phóng cùng nhiều phần thưởng khác ghi nhận những cống hiến trong sự nghiệp đấu tranh giải phóng dân tộc.

Cũng trong năm 1965, bà là một trong những đại biểu Anh hùng và Chiến sĩ thi đua miền Nam được ra miền Bắc báo công và vinh dự gặp Chủ tịch Hồ Chí Minh. Cuộc gặp gỡ ấy trở thành kỷ niệm sâu sắc nhất trong cuộc đời hoạt động cách mạng của bà. Trong khu vườn Phủ Chủ tịch, Bác Hồ ân cần đón các đại biểu bằng tình cảm thân thương của người cha đối với những người con từ chiến trường miền Nam trở về. Khi thấy mọi người xúc động bật khóc, Bác nhẹ nhàng động viên: “Các cháu về với Bác thì phải vui lên, không được khóc”, rồi bày tỏ nỗi nhớ thương đồng bào miền Nam luôn thường trực trong trái tim Người.

Trong bữa cơm thân mật cùng Bác, bà cảm nhận sâu sắc đức tính giản dị, gần gũi và sự quan tâm chu đáo của vị lãnh tụ kính yêu. Bác căn dặn các đại biểu phải giữ gìn sức khỏe, tuyệt đối trung thành với Đảng và nhân dân, luôn khiêm tốn, cần cù, tận tụy phục vụ nhân dân, không được tự cao trước những thành tích đạt được. Những lời dạy ấy đã trở thành phương châm sống và công tác của Tạ Thị Kiều trong suốt cuộc đời mình.

Sau lần gặp đầu tiên, bà còn nhiều lần được gặp Chủ tịch Hồ Chí Minh. Lần cuối cùng là khi Người qua đời, bà vinh dự được đứng túc trực bên linh cữu của Bác. Đó là ký ức thiêng liêng mà bà luôn gìn giữ và kể lại cho nhiều thế hệ sau như một nguồn động viên lớn lao đối với những người làm cách mạng.

Sau ngày đất nước thống nhất, Tạ Thị Kiều tiếp tục cống hiến cho quê hương và tham gia nhiều hoạt động xã hội. Trong cuộc đời mình, bà còn có dịp thăm nhiều quốc gia như Liên Xô, Trung Quốc, Cuba, Triều Tiên, Tiệp Khắc và Hungary. Tuy nhiên, theo bà, ở bất cứ nơi đâu cũng không có vị lãnh tụ nào giản dị, gần gũi và mẫu mực như Chủ tịch Hồ Chí Minh.

Anh hùng Lực lượng vũ trang nhân dân Tạ Thị Kiều qua đời năm 2012, để lại niềm tiếc thương đối với đồng đội và nhân dân. Cuộc đời và sự nghiệp của bà là biểu tượng đẹp về lòng yêu nước, tinh thần kiên cường, trí thông minh và sự tận tụy của người phụ nữ Việt Nam trong kháng chiến. Những chiến công cùng ký ức thiêng liêng về Chủ tịch Hồ Chí Minh của bà sẽ mãi là nguồn cảm hứng, góp phần giáo dục truyền thống yêu nước, lý tưởng cách mạng và lòng tự hào dân tộc cho các thế hệ hôm nay và mai sau.