Tài năng của Khúc Thừa Dụ
Khúc Thừa Dụ (? – 907) là một hào trưởng lừng danh ở đất Hồng Châu (nay thuộc tỉnh Hải Dương). Tài năng của ông không chỉ thể hiện ở năng lực thu phục lòng người mà còn ở tầm nhìn chính trị và ngoại giao kiệt xuất, mở đầu cho thời kỳ độc lập, tự chủ của dân tộc Việt Nam sau hơn 1.000 năm Bắc thuộc.
1. Năng lực thu phục lòng người và quy tụ quần chúng
Khúc Thừa Dụ vốn là một nhà hào phú, tính tình khoan hòa, chuộng điều nghĩa, hay giúp đỡ người nghèo nên rất được dân chúng kính trọng và suy tôn. Uy tín cá nhân lớn giúp ông dễ dàng kêu gọi, quy tụ các lực lượng anh hùng, nhân dân khắp nơi đứng lên hưởng ứng khi thời cơ đến.
2. Nhạy bén chớp thời cơ lịch sử
Năm 905, triều đại nhà Đường rơi vào cảnh suy yếu nghiêm trọng, chính quyền đô hộ Tĩnh Hải quân tan rã, viên Tiết độ sứ Độc Cô Tổn bị giáng chức và đuổi đi. Nhận thấy thời cơ có một không hai, Khúc Thừa Dụ đã nhanh chóng tiến quân chiếm đóng thành Đại La (Hà Nội), xóa bỏ bộ máy đô hộ phương Bắc và nắm lấy quyền lãnh đạo đất nước.
3. Sách lược chính trị và ngoại giao mềm mỏng, khôn khéo
Thay vì vội vàng xưng Vương hay xưng Đế – điều có thể kích động triều đình phương Bắc dốc toàn lực đem quân sang đàn áp – Khúc Thừa Dụ đã chọn một con đường ngoại giao vô cùng khôn khéo:
Ông tự xưng là Tiết độ sứ Tĩnh Hải quân (chức quan của chính quyền nhà Đường).
Ông cử sứ giả sang thương lượng, buộc nhà Đường (và sau đó là nhà Hậu Lương) phải công nhận danh vị này.
Việc này giúp Việt Nam giành được quyền tự chủ thực tế, quản lý đất nước theo cách riêng của người Việt nhưng vẫn giữ được cục diện hòa bình, tránh cho nhân dân khỏi nạn binh đao.
4. Tầm nhìn xa về xây dựng bộ máy kế thừa
Biết bản thân đã tuổi cao sức yếu, Khúc Thừa Dụ nhanh chóng phong cho con trai là Khúc Hạo làm Tĩnh Hải hành quân tư mã quyền tri lưu hậu. Nhờ sự chuẩn bị chu đáo về mặt quyền lực và nhân sự này, khi ông qua đời vào năm 907, chính quyền tự chủ của người Việt không bị gián đoạn hay tranh chấp, tạo tiền đề để Khúc Hạo tiếp tục thực hiện các cuộc cải cách hành chính nổi tiếng.
