Tấm gương lớn cho cán bộ, chiến sĩ tình báo quốc phòng

Trong những ngày cuối cùng của sự nghiệp tình báo, trong điều kiện phải trốn tránh sự truy bắt, tiêu diệt của chính quyền, nhưng Phạm Ngọc Thảo vẫn nắm được một tiểu đoàn, tiếp tục hoạt động bí mật ở Sài Gòn. Mặc dù được tổ chức đề nghị rút ra chiến khu để bảo đảm an toàn tính mạng, nhưng Đại tá Phạm Ngọc Thảo đã chọn cách ở lại vì nhận thấy mình vẫn còn khả năng tổ chức đảo chính nhằm ngăn chặn chính quyền quân phiệt rước quân viễn chinh Mỹ vào gây thêm tội ác. Đại tá Phạm Ngọc Thảo là tấm gương lớn của sự kiên trì và lòng can đảm, thực hiện bằng được nhiệm vụ được giao dù gian lao, hiểm nguy đến mấy.

Nói về mức độ hiểm nguy khi thực hiện nhiệm vụ của Đại tá Phạm Ngọc Thảo, Đại tá Hà Ngọc Quỳnh, nguyên Viện trưởng Viện 501, Tổng cục II - Bộ Quốc phòng, nhấn mạnh: “Rõ ràng là công việc của đồng chí Phạm Ngọc Thảo là vô cùng nguy hiểm. Nó nguy hiểm ở chỗ bất cứ chính quyền nào cũng muốn bảo đảm được an ninh, an toàn, tồn tại vững chắc. Thế mà đồng chí Phạm Ngọc Thảo thì lại luôn nhăm nhăm lật đổ chế độ Sài Gòn. Để thực hiện được ý đồ ấy, ông phải thực hiện rất nhiều việc cụ thể, mà việc nào cũng đụng chạm đến tai mắt bảo vệ của địch”. Anh hùng lực lượng vũ trang, nhà tình báo chiến lược Phạm Xuân Ẩn cũng từng nói: “Ông ấy có nhiệm vụ làm mất ổn định chế độ Diệm và vạch âm mưu đảo chính... Nhiệm vụ của ông Phạm Ngọc Thảo nguy hiểm hơn nhiệm vụ của tôi rất nhiều”. Bất chấp nguy hiểm, Đại tá Phạm Ngọc Thảo luôn quyết tâm thực hiện nhiệm vụ cao cả của mình. Quyết tâm này lớn đến mức ngay cả kẻ thù cũng phải nể trọng. Trong bức Điện mật số 00780, do William Colby, Phó giám đốc Kế hoạch của CIA ở Sài Gòn viết, có đoạn: “Lung lạc được Thảo bởi tiền tài hay hình phạt, kế cả tử hình, để ông ta ngừng tạo ra tình thế chỉ có lợi cho một mình Việt Cộng rõ ràng là điều không thể”.

Đại tá Hà Ngọc Quỳnh, nguyên Viện trưởng Viện 501, Tổng cục II - Bộ Quốc phòng.

Về tấm gương của Đại tá Phạm Ngọc Thảo, Đại tá Hà Ngọc Quỳnh nói: “Đồng chí Phạm Ngọc Thảo là hiện thân của những phẩm chất và năng lực tốt đẹp nhất của Tình báo quốc phòng Việt Nam khi thực hiện nhiệm vụ hành động. Những phẩm chất đó có thể khái quát lại như sau: Thứ nhất là bản lĩnh chính trị vững vàng, đi từ yêu nước đến giác ngộ lý tưởng; thứ hai là nghĩa khí trong các mối quan hệ, chính trực, nhiệt thành, nghiêm chỉnh; thứ ba là có quyết tâm thực hiện bằng được nhiệm vụ, không kể khó khăn gian khổ; thứ tư là có những phẩm chất tâm lý rất tuyệt vời, táo bạo quyết đoán, bình tĩnh và sáng suốt”.

Nơi ở và hoạt động của Đại tá Phạm Ngọc Thảo nay là Bảo tàng tỉnh Bến Tre.

Đại tá Phạm Ngọc Thảo đã anh dũng hy sinh vì Tổ quốc. Dù phải nhiều năm sau tên tuổi của ông mới được nhân dân và nhiều đồng đội, và cả phía bên kia biết tới, ông đã trở thành tấm gương cho tuổi trẻ Việt Nam nói chung và các lớp thế hệ cán bộ, chiến sĩ Tình báo quốc phòng nói riêng noi theo. Đánh giá về công lao của Đại tá Phạm Ngọc Thảo, Đại tá Hà Ngọc Quỳnh cũng nhắc lại lời của nguyên Trưởng ban Nội chính Trung ương Trần Quốc Hương: "Đối với Đại tá Phạm Ngọc Thảo thì phong anh hùng nhiều lần vẫn là chưa đủ".

Sau ngày đất nước thống nhất, đồng chí Phạm Ngọc Thảo được truy phong quân hàm Đại tá và được công nhận là liệt sĩ, được truy tặng Huân chương Quân công hạng Nhì, Huân chương Chiến thắng hạng Nhì, Huân chương Chiến sĩ Giải phóng hạng Nhất, Nhì, Ba và danh hiệu Anh hùng lực lượng vũ trang nhân dân.

Nhớ về ông, cố Thủ tướng Võ Văn Kiệt xúc động: “Anh Phạm Ngọc Thảo đã nhận một nhiệm vụ đặc biệt, chưa từng có tiền lệ trong công tác cách mạng của chúng ta...". Ông Xuân Mạnh, một người đồng đội của ông, cảm phục: “Có thể nói rằng, anh Phạm Ngọc Thảo là một cán bộ điệp báo bí ẩn trong suốt cuộc kháng chiến chống Mỹ, cứu nước, là Đại tá của cả hai quân đội đối nghịch nhau trong cuộc chiến này”.