Tấm gương thiếu niên bất tử bên dòng sông Yên

Nhắc đến xã Quảng Trung, huyện Quảng Xương, tỉnh Thanh Hóa, người dân nơi đây luôn tự hào về người thiếu niên anh hùng Nguyễn Bá Ngọc và những năm tháng chiến đấu kiên cường bảo vệ phà Ghép – tuyến giao thông huyết mạch trên trục Bắc – Nam trong thời kỳ kháng chiến chống Mỹ. Hình ảnh của Nguyễn Bá Ngọc đã trở thành niềm tự hào, là ký ức thiêng liêng được nhiều thế hệ người dân địa phương gìn giữ và nhắc nhớ.

Sáng ngày 4-4-1965, máy bay Mỹ mở cuộc đánh phá ác liệt vào khu vực phà Ghép và sông Yên. Bom đạn trút xuống liên tục khiến cả khu vực chìm trong khói lửa. Khi đó, gia đình Nguyễn Bá Ngọc đã xuống hầm trú ẩn an toàn. Tuy nhiên, những em nhỏ ở nhà hàng xóm chưa kịp xuống hầm và đang hoảng loạn giữa tiếng bom rơi, đạn nổ. Nghe tiếng khóc của các em, Nguyễn Bá Ngọc đã rời nơi trú ẩn, lao ra giữa mưa bom bão đạn để đưa các em đến nơi an toàn.

Bằng hành động dũng cảm của mình, Ngọc đã dùng thân mình che chắn cho hai em nhỏ Oong và Đơ, giúp các em vào hầm tránh bom an toàn. Khi tiếng máy bay dần xa, mọi người phát hiện em bị thương rất nặng. Sau khi được sơ cứu và đưa lên Bệnh viện Chuối thuộc huyện Nông Cống điều trị, Nguyễn Bá Ngọc đã không qua khỏi. Lúc ấy, em mới 13 tuổi và đang là học sinh lớp 4.

Sự hy sinh cao cả của Nguyễn Bá Ngọc đã gây xúc động sâu sắc đối với người dân địa phương và lan tỏa mạnh mẽ trong cả nước. Tấm gương dũng cảm của người thiếu niên quên mình cứu người giữa chiến tranh đã trở thành nguồn động viên, cổ vũ tinh thần yêu nước và cống hiến của nhiều thế hệ thanh thiếu niên Việt Nam. Để ghi nhớ công lao ấy, tên của Nguyễn Bá Ngọc được đặt cho nhiều con đường và trường học trên cả nước. Nhà nước cũng đã truy tặng em danh hiệu Anh hùng Lực lượng vũ trang Nhân dân.

Nguyễn Bá Ngọc là một trong những người con tiêu biểu của quê hương Quảng Trung trong cuộc chiến đấu bảo vệ phà Ghép kéo dài gần 3.000 ngày đêm. Trong những năm tháng chiến tranh ác liệt, người dân nơi đây đã chịu nhiều mất mát, hy sinh nhưng vẫn kiên cường bám đất, bám làng để giữ vững tuyến giao thông chiến lược. Từ ngày 4-4-1965 đến ngày 3-11-1968, máy bay Mỹ đã thực hiện hàng trăm trận đánh phá vào khu vực Quảng Trung và phà Ghép, trút xuống hàng nghìn quả bom, tên lửa và thủy lôi. Dù vậy, quân và dân địa phương vẫn kiên cường chiến đấu, bảo vệ mạch máu giao thông nối liền hậu phương miền Bắc với tiền tuyến miền Nam.

Sau ngày đất nước hòa bình, Đảng bộ, chính quyền và Nhân dân xã Quảng Trung tiếp tục phát huy truyền thống cách mạng của quê hương anh hùng để xây dựng và phát triển địa phương. Từ một vùng đất chịu nhiều bom đạn chiến tranh, Quảng Trung đã đạt chuẩn nông thôn mới năm 2016, nông thôn mới nâng cao năm 2021 và nông thôn mới kiểu mẫu vào cuối năm 2023. Những thành quả đó là minh chứng cho ý chí vươn lên và tinh thần đoàn kết của người dân trên quê hương người thiếu niên anh hùng Nguyễn Bá Ngọc.