Bài viết

TÀU NAM VANG CHẠY NGANG CẦN CÁT (2)

Đồng Tháp17/07/2026Đoàn phường Cao Lãnh (Đoàn phường Cao Lãnh)3 lượt xem0 lượt chia sẻ

Rồi tôi lại nghĩ mông lung về chuyện thời đi học thật hiếu động của mình. Có lần tôi đã rải truyền đơn chống Tây, theo lời khích lệ của một số anh lớn trong làng có ý hướng chống Tây. Mấy ảnh nung nấu thêm cho tôi tình cảm “ghét Tây” vốn tự phát, nó đã có trong suy nghĩ của tôi từ lâu. Bởi ngay từ nhỏ, tôi đã chứng kiến không ít cảnh người Pháp bạt tai, đá đít, đánh đập người dân trong quận Cao Lãnh. Nhiều lần trong đầu óc tôi rất bất bình và thắc mắc: Mấy người Tây này lấy quyền gì mà đánh người Việt mình? Họ lấy quyền gì mà khinh nhờn người Việt mình? Trong khi họ từ đất nước khác đến đây chiếm đất của mình, rồi bắt mình phải học tiếng của họ! Lần đó, được lệnh mấy anh giao, tôi tự viết mực tím học trò và in bằng su-soa lên giấy cho được nhiều tờ truyền đơn với lời lẽ chống Tây. In xong, tôi đến nhà Chín Phan, một anh chàng rất giỏi chơi cờ tướng, bạn học cùng lớp với tôi và Thanh Nha. Sở dĩ tôi chọn nhà Chín Phan cũng một phần là do tôi biết đây là nhà ông Chủ Đời, ba của Chín Phan và cô giáo Đan (cô giáo Đan lúc đó đã là vợ của bác sĩ Nguyễn Văn Hưởng).

Nhà này chắc chắn ít ai chú ý. Hơn nữa, nhà ở gần chợ, dùng ngay mục tiêu tiếp cận của tôi. Tôi đó, tôi leo lên nóc nhà Chín Phan, để sẵn chồng truyền đơn trên nóc; vậy là khỏi cần phải lén ra chợ rải truyền đơn làm chi cho bại lộ. Thế là, đêm đến, gió thổi mạnh, mấy chống truyền đơn cứ thế, tự bay tá lả khắp chợ. Bà con đi chợ sớm, nhiều người tò mò lượm truyền đơn lên coi, xì xào. Mấy anh lớn âm thầm theo dõi kết quả việc làm của tôi; lúc gặp mặt, mấy ảnh khen tôi làm giỏi, làm gọn gàng, giữ được bí mật. Nhưng khi chuyện bị đổ bể, dù không bắt được quả tang, hậu quả dành cho tôi cũng khá gay gắt: Tôi bị đuổi học!

Nghĩ mông lung, vừa gác được chuyện học hành, gác nỗi lo mưu sinh qua một bên, tôi lại liên tưởng đến một người con gái... Ôi! Thật lạ lùng, khi quyết định ra đi, tôi đã dặn lòng là không nên tơ tưởng gì đến cô ấy nữa, nhưng không biết tại sao, trong phút giây này, trong chuỗi suy nghĩ dài ngắn đứt đoạn, hình bóng cô gái nhỏ đó luôn xuất hiện trong tâm trí tôi! Hình bóng ấy càng lúc càng hiện rõ trong đầu tôi: lần đầu tiên tôi gặp cô gái ấy, cô mặc chiếc áo thêu trắng xinh xắn, dáng điệu dịu dàng, thùy mị. Gương mặt thanh tú, đôi mắt to, đen, như luôn dò hỏi, trông thật ngây thơ mà đây tình cảm ân cần. Khi chào tôi, cô mỉm cười thật xinh, gương mặt bừng sáng. Nụ cười ấy làm tôi muốn chao đảo, dường như trong lòng tôi đang có một cung đờn rung lên một cách êm ả, diệu kỳ...! Tôi biết cô tên Nguyễn Thị Trâm Anh, con ông bà Huyện Ngự, gốc ở Bình Dương nhưng về Sóc Trăng làm việc. Trâm Anh đến ở Cao Lãnh thăm người dì thứ tám. Bà là vợ Hương quản Sen, cũng có bà con xa với gia đình tôi. Hai vợ chồng dì tám không có con cái nên xin ông bà Huyện Ngự cho Trâm Anh về đi học ở Mỹ Trà. Thỉnh thoảng tôi vẫn gặp cô học trò nhỏ này đi học cùng em gái tôi. Tình cờ Trâm Anh đến thăm cậu út mười của cô (cậu út mười này vốn là bạn của tôi) có buổi đờn ca tài tử tại nhà cậu út mười. Như chuyện đời thường hay mô tả văn vẻ, người ta bảo khi mới gặp nhau đầu tiên, nếu có duyên với người đó, mình sẽ có cái cảm giác lạ lùng của “coup de foudre" - "tiêng sét ái tình”. Một cảm xúc không thể cắt nghĩa! Tôi đã có cái cảm xúc bàng hoàng trước nụ cười thẹn thùng, e lệ và giọng nói nhỏ nhẹ của cô gái nhỏ nhắn, xinh xắn ấy! Trâm Anh lúc nói chuyện đã gọi tôi là “cậu” (xưng hô theo vai vế của cô đối với cậu út mười trong gia đình). Cô gái hồn nhiên ấy cũng thích nghe tôi đờn và có lần yêu cầu tôi đờn bản cô thích: “Cậu đờn ca lại bản canh 1, canh 2, canh 3... gì đó đi!” Tự nhiên, tôi nhìn cô với một sự trực cảm thiêng liêng lạ kỳ và tự nhủ: “Đây đúng là người mình chọn. Lớn lên, nhất định mình sẽ cưới cô này làm vợ!” Nghĩ là nghĩ vậy thôi, rồi tôi cũng quên bẵng, đâu đã biết yêu đương gì. Hơn nữa, hồi này, mấy anh con trai mới lớn còn nhát lắm! Dẫu có ý, có tứ với cô gái mình yêu mến vẫn cứ giữ kín trong lòng, coi như không có chuyện gì xảy ra. Câu chuyện tình cảm của tôi rồi cũng nhẹ nhàng năm im trong tim. Sau thời gian học ở Cao Lãnh, Trâm Anh lại trở về Sóc Trăng với gia đình.

Bạn cũng đang lưu giữ
một câu chuyện lịch sử?

Hãy chia sẻ để ký ức không bao giờ bị lãng quên

Gửi câu chuyện của bạn