TÂY BẮC 1952 – MỘT BƯỚC ĐẾN ĐIỆN BIÊN PHỦ

Sau Chiến dịch Biên giới Thu – Đông 1950, thế chủ động chiến lược của quân đội ta ngày càng được củng cố.

Tuy nhiên, cuộc kháng chiến vẫn còn nhiều khó khăn. Quân đội Pháp tiếp tục củng cố lực lượng, tìm cách kiểm soát các địa bàn chiến lược và ngăn chặn sự phát triển của lực lượng kháng chiến.

Trong bối cảnh ấy, Tây Bắc trở thành một hướng chiến lược quan trọng.

Tháng 9-1952, Bộ Chính trị quyết định mở Chiến dịch Tây Bắc và cử Đại tướng Võ Nguyên Giáp làm Tư lệnh chiến dịch.

Mục tiêu của chiến dịch là tiêu diệt một bộ phận sinh lực địch, giải phóng đất đai có vị trí quan trọng, mở rộng vùng căn cứ và tạo điều kiện phát triển thế chủ động của quân đội ta.

Chiến trường Tây Bắc có nhiều đặc điểm rất khó khăn. Địa hình rừng núi phức tạp, dân cư thưa, giao thông khó khăn, trong khi cơ sở chính trị ở một số nơi còn yếu. Quân Pháp có thể tăng viện hoặc tổ chức các cuộc hành quân nhằm phá hậu phương của ta.

Để đối phó với những khó khăn đó, Bộ Tổng Tư lệnh phải tính toán kỹ việc sử dụng lực lượng.

Các đơn vị chủ lực được tập trung, đồng thời phối hợp với lực lượng vũ trang địa phương và dân quân du kích.

Chiến dịch diễn ra từ ngày 14-10 đến ngày 10-12-1952, qua nhiều đợt tiến công. Ở đợt đầu, quân ta tập trung đánh vào khu vực Nghĩa Lộ, phá vỡ một khu vực phòng ngự quan trọng của đối phương.

Sau đó, quân ta tiếp tục mở rộng hoạt động, buộc đối phương phải điều chỉnh lực lượng.

Một điểm đáng chú ý của Chiến dịch Tây Bắc là sự trưởng thành về nghệ thuật chiến dịch. Quân đội ta không chỉ tập trung lực lượng để đánh một mục tiêu mà biết phân chia khu vực, tạo thế bao vây, phối hợp giữa các đơn vị chủ lực và lực lượng địa phương.

Chiến thắng Tây Bắc giúp quân đội ta giải phóng một vùng đất rộng lớn và tiếp tục giữ vững quyền chủ động chiến lược. Theo đánh giá của các tài liệu quân sự, đây là một bước trưởng thành quan trọng của Quân đội nhân dân Việt Nam, góp phần tạo điều kiện cho Chiến thắng Điện Biên Phủ năm 1954.

Nhìn lại hành trình từ Việt Bắc 1947 đến Biên giới 1950 rồi Tây Bắc 1952, có thể thấy một quá trình phát triển rõ rệt.

Năm 1947, quân đội ta phải tìm cách bảo vệ căn cứ và chống lại cuộc tiến công lớn của đối phương.

Năm 1950, quân đội ta bắt đầu tổ chức chiến dịch tiến công quy mô lớn.

Đến năm 1952, khả năng tổ chức và chỉ huy chiến dịch tiếp tục được nâng lên.

Đó chính là nền tảng để hai năm sau quân đội ta bước vào một trận quyết chiến chiến lược tại Điện Biên Phủ.

Võ Nguyên Giáp có mặt xuyên suốt quá trình ấy.

Ông không chỉ là người ra quyết định ở từng chiến dịch mà còn là người trực tiếp trải nghiệm quá trình trưởng thành của quân đội từ những đơn vị nhỏ bé đến những lực lượng có khả năng tổ chức chiến dịch quy mô lớn.

Câu chuyện Tây Bắc 1952 vì thế không chỉ kể về một chiến thắng.

Nó kể về quá trình trưởng thành.

Mỗi chiến dịch là một bài học. Mỗi thắng lợi lại tạo thêm kinh nghiệm. Mỗi bước tiến lại đưa quân đội đến gần hơn một trận quyết chiến có ý nghĩa lịch sử.

Hai năm sau, tại Điện Biên Phủ, những kinh nghiệm được tích lũy trong suốt quá trình ấy đã được vận dụng ở quy mô lớn chưa từng có.