Thái úy Lý Thường Kiệt
Nhà quân sự, chính trị thiên tài thời nhà Lý, người thực hiện chiến lược "tiên phát chế nhân" đánh thẳng vào đất Tống và là tác giả bài thơ thần Nam quốc sơn hà – bản Tuyên ngôn Độc lập đầu tiên của Việt Nam.
Lý Thường Kiệt (tên thật là Ngô Tuấn) là một trong những danh tướng lừng lẫy nhất trong lịch sử quân sự Việt Nam. Sống vào thời nhà Lý, khi triều đình nhà Tống (Trung Quốc) đang ráo riết chuẩn bị binh lực tại các căn cứ sát biên giới để thôn tính nước ta, Lý Thường Kiệt đã đưa ra một quyết định táo bạo chưa từng có trong lịch sử: "Ngồi yên đợi giặc không bằng đem quân đánh trước để chặn thế mạnh của giặc".
Mùa thu năm 1075, ông chỉ huy hơn 10 vạn quân bất ngờ đánh thẳng sang đất Tống, triệt phá hoàn toàn các kho tàng, căn cứ hậu cần lớn của địch tại Khâm Châu, Liêm Châu và Ung Châu rồi rút quân về nước. Chiến dịch phòng ngự chủ động này đã làm phá sản hoàn toàn kế hoạch chuẩn bị của giặc. Khi quân Tống tràn sang phục thù, ông đã chặn đứng đối phương tại phòng tuyến sông Như Nguyệt. Chính tại bờ sông này, để khích lệ tinh thần binh sĩ đang mỏi mệt, ông đã cho người ban đêm vào đền đọc vang bài thơ thần "Nam quốc sơn hà". Bài thơ như một hồi kèn lệnh lột tả chủ quyền bất khả xâm phạm của đất nước, đè bẹp ý chí chiến đấu của quân Tống, ép địch phải giảng hòa và rút quân.
