THÁI VĂN LUNG – VỊ LUẬT SƯ TỪ BỎ QUỐC TỊCH PHÁP ĐỂ HY SINH CHO VIỆT NAM

Thái Văn Lung tên đầy đủ là Albert Thái Văn Lung, sinh ngày 14/7/1916 tại Thủ Đức, Gia Định trong một gia đình trí thức Công giáo giàu có và có địa vị xã hội.Cha ông là kỹ sư Thái Văn Lân.Em gái ông là nghệ sĩ piano nổi tiếng Thái Thị Liên, sau này là mẹ của Giáo sư - Nghệ sĩ Nhân dân Đặng Thái Sơn. Từ nhỏ, Thái Văn Lung đã được gia đình cho sang Pháp du học. Ông tốt nghiệp Cử nhân Luật hạng ưu tại Đại học Paris, tiếp tục theo học Trường Khoa học Chính trị và Trường Thuộc địa, những nơi chuyên đào tạo tầng lớp tinh hoa phục vụ bộ máy cai trị của Pháp. Năm 1930, ông mang quốc tịch Pháp.Theo quy định lúc bấy giờ, ông phải thực hiện nghĩa vụ quân sự và được đào tạo tại các trường sĩ quan quân đội Pháp.Sau khi tốt nghiệp, ông mang quân hàm Chuẩn úy rồi Trung úy, từng tham gia Chiến tranh thế giới thứ hai và cuộc chiến tranh Pháp - Xiêm. Trước mặt ông khi ấy là một tương lai rộng mở.Danh vọng.Địa vị.Tiền bạc.Tất cả đều nằm trong tầm tay.Nhưng rồi ông chọn một con đường hoàn toàn khác. Trở về Sài Gòn đầu thập niên 1940, Thái Văn Lung hành nghề luật sư tại Tòa Thượng thẩm Sài Gòn.Trong quá trình bào chữa cho người nghèo và chứng kiến cảnh áp bức của chế độ thuộc địa đối với người dân Việt Nam, ông dần chuyển từ một trí thức Tây học trở thành người yêu nước. Năm 1945, khi phong trào Thanh niên Tiền phong được thành lập tại Nam Bộ, Thái Văn Lung trở thành một trong những gương mặt nòng cốt.Cùng với bác sĩ Phạm Ngọc Thạch, nhạc sĩ Lưu Hữu Phước và nhiều trí thức nổi tiếng khác, ông tham gia xây dựng lực lượng thanh niên yêu nước chuẩn bị cho ngày giành chính quyền. Với kiến thức quân sự được đào tạo bài bản từ Pháp, ông trực tiếp phụ trách huấn luyện quân sự cho hàng nghìn thanh niên.Ngày 25/8/1945, chính những lực lượng này đã góp phần quan trọng vào cuộc Tổng khởi nghĩa giành chính quyền tại Sài Gòn. Ngày 23/9/1945, thực dân Pháp quay trở lại nổ s.ú.n.g tái chiếm Nam Bộ. Nam Bộ kháng chiến bùng nổ. Ngay trong ngày đầu tiên, Thái Văn Lung bị quân Pháp bắt giữ.Nhưng bằng sự mưu trí, ông đã trốn thoát và lập tức trở lại chiến trường. Tại Thủ Đức, ông được giao làm Chủ tịch Ủy ban Kháng chiến quận. Ông tổ chức lực lượng vũ trang, thu gom vũ khí, xây dựng các đơn vị chiến đấu ngay tại cửa ngõ phía đông Sài Gòn. Chỉ trong thời gian ngắn, các đơn vị do ông chỉ huy trở thành nỗi ám ảnh của quân Pháp.Người dân gọi họ bằng cái tên đầy tự hào: “Bộ đội Thái Văn Lung”. Cuối năm 1945, lực lượng của ông liên tục phục kích quân Pháp tại Thủ Đức, Cầu Bông, Gò Vấp và các tuyến giao thông trọng yếu. Điều khiến quân Pháp đặc biệt dè chừng là người chỉ huy lực lượng ấy lại chính là một cựu sĩ quan được đào tạo từ quân đội Pháp. Tháng 1/1946, trong cuộc Tổng tuyển cử đầu tiên của nước Việt Nam Dân chủ Cộng hòa, Thái Văn Lung được bầu làm Đại biểu Quốc hội khóa I đại diện tỉnh Gia Định.Ở tuổi chưa đầy 30, ông vừa là luật sư, vừa là đại biểu Quốc hội, vừa là chỉ huy chiến đấu ngoài mặt trận.Tháng 3/1946, ông trở thành Đại đội trưởng Đại đội 15 thuộc Chi đội 6 Gia Định.Mặc dù được lệnh rút sâu vào căn cứ để bảo toàn lực lượng, ông vẫn xin ở lại vùng ven Sài Gòn để trực tiếp chiến đấu cùng đồng đội. Đầu tháng 7/1946, quân Pháp mở cuộc càn quét lớn vào khu vực Phước Long, Thủ Đức. Trong lúc ẩn náu dưới một hầm bí mật, ông bị chỉ điểm và rơi vào tay địch.Biết ông từng là sĩ quan Pháp, từng có quốc tịch Pháp và là một nhân vật có ảnh hưởng lớn trong kháng chiến Nam Bộ, quân Pháp tìm mọi cách dụ hàng.Nhưng đáp lại, Thái Văn Lung chỉ nói:"Người lính không tiết lộ bí mật quân sự khi bị bắt."Sau đó là những ngày t.r.a t.ấ.n khốc liệt.Đòn roi. Nhục hình. Những cuộc thẩm vấn liên tục. Nhưng ông vẫn giữ im lặng. Không một bí mật nào bị tiết lộ. Không một đồng đội nào bị phản bội. Khi được gặp người vợ lần cuối, ông chỉ nhắn lại:" Tôi c.h.ế.t không có gì ân hận. Hãy nhắn với các chiến hữu tiếp tục chiến đấu cho đến ngày thắng lợi."Ngày 2/7/1946, Thái Văn Lung hy sinh trong ngục tù thực dân khi chưa tròn 30 tuổi.Cái c.h.ế.t của ông gây chấn động khắp Nam Bộ.Từ giới trí thức.Các đại biểu Quốc hội.Cho tới những người lính đang chiến đấu ngoài mặt trận. Chủ tịch Quốc hội Nguyễn Văn Tố đã viết lời điếu trên báo Cứu Quốc, ca ngợi ông là người chiến sĩ kiểu mẫu và người thanh niên tận tụy phụng sự Tổ quốc. Chủ tịch Hồ Chí Minh sau đó truy phong quân hàm Đại tá cho ông. Ngày nay, tên Thái Văn Lung được đặt cho nhiều tuyến đường lớn tại Thành phố Hồ Chí Minh, Vũng Tàu và Cà Mau. Nhiều trường học tại Thủ Đức cũng mang tên ông như một sự tri ân đối với người luật sư đã từ bỏ mọi vinh hoa để cầm súng bảo vệ đất nước. Cuộc đời Thái Văn Lung chỉ kéo dài chưa đầy 30 năm. Nhưng trong khoảng thời gian ngắn ngủi ấy, ông đã đi từ một sĩ quan mang quốc tịch Pháp trở thành một trong những biểu tượng bất khuất của Nam Bộ kháng chiến.Một luật sư có thể sống cuộc đời giàu sang.Nhưng lại chọn con đường chiến đấu.Một người từng khoác quân phục Pháp.Nhưng cuối cùng lại hy sinh vì độc lập của Việt Nam.