Thân Cảnh Phúc và chiến tranh du kích vùng Đông Bắc
Thân Cảnh Phúc (còn gọi là Thân Thừa貴) là một thủ lĩnh kiệt xuất của tộc người Tày ở vùng Lạng Sơn, đồng thời là Phò mã nhà Lý. Khi nhà Tống huy động hàng chục vạn quân sang xâm lược Đại Việt vào năm 1075 - 1077, vùng đất Đông Bắc do ông quản lý trở thành tuyến đầu hứng chịu đợt tiến công hung hãn của các đạo quân phương Bắc do Quách Quỳ chỉ huy.
Nhận thấy quân Tống có quân số đông và hỏa lực mạnh, Thân Cảnh Phúc không dốc toàn lực giao tranh trực diện ở vùng đồng bằng rộng lớn. Ông chủ động rút lực lượng nghĩa quân miền núi vào rừng sâu, dựa vào địa hình sông núi hiểm trở của vùng Lạng Sơn để tổ chức chiến đấu. Bằng chiến thuật du kích linh hoạt, ông chỉ huy các toán quân thổ binh liên tục phục kích các đoàn xe vận tải lương thảo, đánh lén các đồn bốt ban đêm và gài bẫy giặc trong rừng rậm. Những đợt tập kích bất ngờ của ông khiến quân Tống hoang mang, mất ngủ và lâm vào tình cảnh thiếu hụt lương thực trầm trọng trước khi tiến đến sông Như Nguyệt. Sự phối hợp nhịp nhàng giữa lực lượng du kích miền núi của Thân Cảnh Phúc và quân chủ lực của Lý Thường Kiệt đã góp phần quan trọng bẻ gãy ý chí xâm lược của nhà Tống.
