Tháng 8/1969, đồng chí Nguyễn Kim Quang được rút về tỉnh. Đồng chí Dương Chí Hòa (Bảy Biến) được Tỉnh ủy Trà Vinh phân công làm Bí thư Huyện ủy và đồng chí Võ Ngọc Khánh (Út Mẽ) làm Phó Bí thư Huyện ủy kiêm Chính trị viên Huyện đội Cầu Ngang – Duyên Hải.
Chiến thắng Xuân Mậu Thân 1968 của quân dân miền Nam đã giáng một đòn chí mạng vào hệ thống kềm kẹp và ý chí xâm lược của đế quốc Mỹ tại nước ta đã buộc đế quốc Mỹ phải xuống thang chiến tranh, chấp nhận ngồi vào bàn đàm phán Paris, mong tìm cách rút quân ra khỏi miền Nam trong danh dự. Cuộc chiến ở miền Nam Việt Nam dần dần được giao cho quân ngụy, với sự hỗ trợ tối đa về vũ khí, trang bị của Mỹ, theo quỹ đạo của Mỹ. Đó chính là nội dung chủ yếu của chiến lược Việt Nam hóa chiến tranh mà Mỹ ngụ
Tháng 4/1968, theo sự chỉ đạo của Tỉnh ủy, Huyện ủy Duyên Hải quyết định tách ấp Long Khánh, ấp Vĩnh Khánh và ấp Đình Cũ thuộc xã Long Toàn để thành lập huyện lỵ Long Khánh là một đơn vị chính trị - quân sự tương đương cấp xã. Chi bộ huyện lỵ được thành lập, do đồng chí Tám Truyền làm Bí thư, đồng chí Hồ Văn Vẽn là cấp ủy viên phụ trách quân sự. Từ năm 1969 đến 1975, sau khi đồng chí Tám Truyền hy sinh, Bí thư huyện lỵ Long Khánh là đồng chí Dương Văn Ngợi (bí danh Hai Khoan). Đơn vị du kích huyện lỵ có một tiểu đội du kích tập trung và 4 tổ du kích mật hoạt động bên trong nội ô chi khu. Trong 7 năm xây dựng và trưởng thành, dưới sự lãnh đạo của Huyện ủy và sự chỉ đạo của Huyện đội, Chi bộ và đơn vị du kích huyện lỵ Long Khánh đã kiên cường bám trụ, trực tiếp đối đầu với hai cấp hành chính – quân sự (chỉ huy chi khu, tề xã Long Toàn) của địch, tổ chức nhiều trận đánh ngay tại sào huyệt, buộc chúng phải giữ chân một lực lượng bảo an, dân vệ tại nội ô, hạn chế sự đánh phá của chúng ra vùng căn cứ, góp phần vào thắng lợi chung của quân dân Duyên Hải trong cuộc kháng chiến chống Mỹ.
Cuộc kháng chiến chín năm chống thực dân Pháp của quân dân ta giành thắng lợi hoàn toàn, Hiệp định Genève được ký kết, mở ra một cơ hội lớn cho nước Việt Nam độc lập, hòa bình và thống nhất. Với bản chất tráo trở và lật lọng, đế quốc Mỹ đã nhảy vào hất cẳng thực dân Pháp, thành lập chính phủ bù nhìn, gây ra cuộc chiến tranh xâm lược nước ta lần nữa. Cùng với nhân dân miền Nam, nhân dân Duyên Hải kiên cường đấu tranh chính trị, đòi địch nghiêm chỉnh thi hành Hiệp định, đòi Hiệp thương thống nhất Tổ quốc, nhưng Mỹ ngụy đã nhanh chóng tiến hành thiết lập bộ máy kềm kẹp, đẩy mạnh các hoạt động đàn áp, khủng bố, dìm các phong trào cách mạng vào trong biển máu.
Sau khi Bản Đề cương cách mạng miền Nam, rồi Nghị quyết 15 của Ban Chấp hành Trung ương Đảng ra đời, phong trào cách mạng miền Nam nói chung và tại địa bàn Cầu Ngang – Duyên Hải nói riêng, có sự chuyển biến mang tính bước ngoặt. Dưới sự chỉ đạo của Tỉnh ủy Trà Vinh, Huyện ủy Cầu Ngang – Duyên Hải lãnh đạo nhân dân phát huy thế mạnh địa bàn nhiều rừng ven biển, kiên uyết đấu tranh với địch phá lỏng thế kềm kẹp, hình thành vùng căn cứ để xây dựng đơn vị vũ trang, làm cơ sở tiến tới cuộc Đồng khởi 14/9/1960 giành quyền làm chủ trên một vùng nông thôn rộng lớn.
Trong giai đoạn 1961 – 1965, khi Mỹ ngụy triển khai chiến lược chiến tranh Đặc biệt, tập trung lực lượng gom dân lập ấp chiến lược, Huyện đội Cầu Ngang – Duyên Hải đã kịp thời tham mưu cùng Huyện ủy chỉ đạo các xã phát động quần chúng nhân dân đấu tranh chính trị chống gom đuổi dân song song với xây dựng phong trào nhân dân du kích chiến tranh rộng khắp, lấy các đơn vị vũ trang huyện và xã làm nòng cốt. Đến cuối năm 1963, hệ thống ấp chiến lược của địch ở các xã phía nam sông Long Toàn đã bị phá rã và đến giữa năm 1964 phần lớn các ấp chiến lược trên toàn huyện cơ bản đã bị quân dân Duyên Hải phá rã hoàn toàn. Các đơn vị vũ trang và nhân Duyên Hải đã góp phần xứng đáng cùng quân dân cả tỉnh, quân dân cả nước làm phá sản chiến lược chiến tranh Đặc biệt của kẻ thù.
Với những điều kiện tự nhiên và xã hội đặc thù, khi chuyển sang chiến lược chiến tranh Cục bộ, địch tăng cường lực lượng về Duyên Hải, tập trugn tiến hành các cuộc hành quân “tìm – diệt” qui mô lớn vào các xã căn cứ phía nam sông Long Toàn và đóng đồn bình định nhằm gom quân bắt lính ở các xã còn lại. Tuy phải đối mặt với nhiều mất mát hy sinh, nhưng cán bộ, chiến sĩ các đơn vị vũ trang Duyên Hải vẫn kiên quyết bám đất, bám dân, làm nòng cốt cho sự phát triển của phong trào nhân dân du kích chiến tranh, bảo vệ vững chắc khu căn cứ làm chỗ dựa vững chắc cho các cơ quan, đơn vị vũ trang tỉnh đứng chân, xây dựng và phát triển, làm thay đổi cục diện, tiến tới giành thắng lợi quyết định của cuộc chiến tranh trên chiến trường Trà Vinh.



