Tháng Tư lịch sử qua ký ức của những người lính giải phóng Khánh Hòa

rong không khí hào hùng của những ngày tháng Tư lịch sử, chúng tôi có dịp gặp lại những nhân chứng đã từng trực tiếp tham gia chiến dịch giải phóng Nha Trang và Phan Rang mùa Xuân năm 1975. Dù hơn nửa thế kỷ đã trôi qua, nhưng ký ức về một thời “hoa lửa” vẫn vẹn nguyên trong tâm khảm những người lính năm xưa, góp phần làm nên thắng lợi vẻ vang của dân tộc. Đập tan “lá chắn thép” trên đèo Phượng Hoàng Trong căn nhà nhỏ nằm tĩnh lặng tại phường Nam Nha Trang, tỉnh Khánh Hòa, cựu chiến binh (CCB) Lê Thuận Kha - nguyên Tiểu đội trưởng Tiểu đội hỏa lực thuộc Sư đoàn 10, Quân đoàn 3 đón chúng tôi bằng nụ cười đôn hậu của một người lính đã đi qua bao dặm trường của chiến tranh. Ở cái tuổi xưa nay hiếm, đôi mắt ông vẫn sáng lên lạ thường khi nhắc về trận đánh đập tan “lá chắn thép” trên đèo Phượng Hoàng - một điểm nút chiến lược quan trọng, mở toang cửa ngõ từ đại ngàn Tây Nguyên xuống đồng bằng ven biển.Ngược dòng thời gian về mùa xuân năm 1975, Sư đoàn 10 khi đó là một trong những đơn vị chủ lực tinh nhuệ nhất tham gia Chiến dịch Tây Nguyên. Với bề dày truyền thống, đơn vị được giao nhiệm vụ trực tiếp đánh chiếm thị xã Buôn Ma Thuột. Thắng lợi ngày 10-3-1975 tại đây đã tạo ra bước ngoặt quyết định, đẩy quân địch vào thế tháo chạy hỗn loạn, vỡ vụn từ bên trong. Sau khi lực lượng của ta giải phóng Buôn Ma Thuột và làm chủ Khánh Dương, quân địch rơi vào trạng thái hoảng loạn. Để ngăn chặn đà tiến công như vũ bão của ta theo đường 21 (nay là Quốc lộ 26) từ Tây Nguyên xuống đồng bằng, địch vội vã đổ Lữ đoàn dù số 3 - lực lượng dự bị chiến lược được mệnh danh là “thiên thần sát thủ” cùng nhiều đơn vị hỗ trợ nhằm thiết lập một tuyến phòng thủ cực kỳ kiên cố trên đèo Phượng Hoàng, nằm giữa ranh giới Đắk Lắk và Khánh Hòa, vốn nổi tiếng với địa hình quanh co, hiểm trở và dốc đứng.