THÀNH LŨY PHỒN XƯƠNG VÀ KHÁT VỌNG TỰ DO DƯỚI NÒNG SÚNG ĐỊCH
Ép kẻ thù phải nhượng bộ, lập vùng tự trị ngay giữa vòng vây. Hoàng Hoa Thám không chỉ là một võ tướng xông pha nơi hòn tên mũi đạn, ông còn là một nhà chiến lược với tầm nhìn vĩ đại. Đồn Phồn Xương không chỉ là một căn cứ quân sự, mà còn là biểu tượng rực rỡ của khát vọng sống ngẩng cao đầu, không chịu làm nô lệ của dân tộc Việt Nam.
Sau những thất bại nặng nề trên chiến trường Yên Thế, thực dân Pháp buộc phải thay đổi chiến thuật. Chúng cay đắng chấp nhận giảng hòa, cắt nhượng một vùng đất ở Yên Thế cho Hoàng Hoa Thám cai quản. Đứng trước sự nhượng bộ của kẻ thù, Đề Thám không hề ngủ quên trên chiến thắng. Ông hiểu rằng, hòa hoãn chỉ là kế tạm thời để tích trữ lương thảo, rèn luyện binh uy.
Tại bản doanh Phồn Xương, Đề Thám đã làm một việc chưa từng có: Xây dựng một khu vực độc lập, tự chủ ngay dưới mũi súng của quân thù. Ông cho quân sĩ cày cấy, khai hoang, biến nơi rừng thiêng nước độc thành những cánh đồng trù phú. Phồn Xương lúc bấy giờ như một "tiểu quốc gia", nơi người nông dân được sống trong tự do, không chịu sự chèn ép của sưu cao thuế nặng. Các sĩ phu yêu nước khắp ba miền Bắc - Trung - Nam, như Phan Bội Châu, Phan Châu Trinh, đều tìm về Yên Thế hội kiến với "Hùm thiêng" để bàn mưu tính kế cứu nước.
Mỗi viên gạch, mỗi mét hào tại Phồn Xương đều thấm đẫm mồ hôi và ý chí tự tôn dân tộc. Hoàng Hoa Thám đã chứng minh cho thực dân Pháp thấy rằng: Người Việt Nam dẫu xuất thân là nông dân chân lấm tay bùn, nhưng khi bị dồn vào chân tường, họ có đủ cả trí tuệ, bản lĩnh và sự kiêu hãnh để đàng hoàng xây dựng cơ đồ ngay trước mặt kẻ thù.


